[ULPIANUS libro trigesimo sexto ad Sabinum. ] §26.2.10.prSi hereditas nondum adita sit, ex qua tutor speratur, uerius est alium tutorem posse dari, quasi nondum sit, nec speretur.
[ウルピアーヌス、サビヌス註釈第36巻] もし、そこから後見人が期待されている相続がまだ承認されていないならば、あたかも後見人がまだ存在せず、期待もされていないかのように、別の後見人が与えられ得るとするのがより正しい。
§26.2.10.1In tutelis testamentariis id sequimur quod nouissimum est, et si saepius tutor datus sit, nouissimam scripturam intuemur.
遺言による後見においては、我々は最新のものを遵守する。 そして、もし後見人が何度も指定されているならば、最新の書面を注視する。
§26.2.10.2Qui filium et ex eo nepotem habebat, si nepoti tutorem dederit, habet disceptationem, an aliquo casu non sit utilis datio: ut puta si proponas filium uiuo patre decessisse et nepotem ex eo successisse uiuo auo.
息子と、その息子から生まれた孫を持っている者が、孫に後見人を指定した場合、あるケースにおいてその指定が無効にならないかという議論がある。 例えば、息子が父の生存中に死亡し、その孫が祖父の生存中に息子の地位を相続した場合を想定してみよう。
et fortius dicendum est tutelam quoque e lege Iunia Uellea confirmatum: nam et Pomponius libro sexto decimo ex Sabino scripsit ualere tutoris dationem.
そして、後見もまたユニア・ウェッレイア法によって効力を認められていると、より強く言われるべきである。 なぜならポンポニウスも『サビヌス註釈』第16巻において、後見人の指定は有効であると書いているからである。
cum enim confirmatum sit testamentum, consequenter tutoris quoque datio ualebit in eo testamento scripta quod ualet, id est ubi nepos uel heres institutus sit uel nominatim exheredatus sit.
というのも、遺言が効力を認められるときには、結果として、効力を持つその遺言の中に書かれた後見人の指定もまた、すなわち孫が相続人に指定されているか、あるいは名指しで相続人から除外されている場合には、有効となるからである。
§26.2.10.3Si furiosus testamento tutor detur, si quidem, cum furere desierit, tutorem esse recte datum Proculus existimat: quod si datus sit pure, negat Proculus ualere dationem.
もし狂気の人が遺言で後見人に指定された場合、もし「彼が狂気から脱したときに」という条件で指定されたのであれば、正しく指定されたとプロクルスは考える。 これに対し、もし無条件に指定されたのであれば、プロクルスはその指定が有効であることを否定する。
sed est uerius, quod et Pomponius ait, recte uideri datum et tunc fore tutorem, cum sapere coeperit.
しかし、ポンポニウスも言っているように、正しく指定されたとみなされ、彼が正気を取り戻したときに後見人になる、とする方がより正しい。
§26.2.10.4Seruus alienus ita dari tutor potest 'si liber erit, tutor esto'.
他人の奴隷は、「もし自由の身となったなら、後見人たるべし」という形で後見人に指定され得る。
quin immo et si pure datus sit, uidetur inesse haec condicio 'cum liber erit'.
それどころか、仮に無条件に指定されたとしても、「自由の身となったときに」というこの条件が含まれているとみなされる。
potest autem quis et extraneo seruo defendere ex hac causa fideicommissariam libertatem: quid enim interest, suum seruum an alienum tutorem scripserit, cum pupilli fauore et publicae utilitatis adsumpta libertas sit in persona eius, qui tutor scriptus est? potest igitur et huic fideicommissaria libertas defendi, si uoluntas apertissime non refragetur.
ところで、何人であっても、この理由に基づき、他人の奴隷に対しても遺託による自由を主張することができる。 というのも、被後見人の保護と公益のために、後見人に指定された者の人格において自由が前提とされているのであるから、自分の奴隷を後見人に指定したか、他人のそれを指定したかに何の差異があろうか。 したがって、もし遺言者の意思が極めて明白に反対していないのであれば、この者に対しても遺託による自由を主張することができる。