Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §24.1.44.pr

第三者による夫の財産の贈与と妻の時効取得

3556 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

第三者が夫の財産であることを知らずに妻に贈与した場合の時効取得の成否について。夫がその事実を知りながら黙認した場合には、実質的に夫婦間贈与とみなされ、占有は中断する。

[NERATIUS libro quinto membranarum. ] §24.1.44.prSi extraneus rem uiri ignorans eius esse ignoranti uxori, ac ne uiro quidem sciente eam suam esse, donauerit, mulier recte eam usucapiet.
[ネラティウス、羊皮紙本第五巻より] もし第三者が、夫の財産であることを知らずに、それを同じく知らない妻に対し、そして夫自身もそれが自分のもの(財産)であることを知らないまま贈与したならば、妻はそれを正当に時効取得するであろう。
idemque iuris erit, si is, qui in potestate uiri erat, credens se patrem familias esse uxori patris donauerit.
そして、夫の権力下にある者が、自分が家父長であると信じて、その父の妻に贈与した場合も、同じ法関係となる。
sed si uir rescierit suam rem esse, priusquam usucapiatur, uindicareque eam poterit nec uolet et hoc et mulier nouerit, interrumpetur possessio, quia transiit in causam ab eo factae donationis.
しかし、もし夫が、時効取得される前に、それが自分の財産であることを知るに至り、それを返還請求できるにもかかわらず望まず、かつ妻もこのことを知ったならば、占有は中断される。 なぜなら、(その状況は)夫自身によってなされた贈与の原因へと移行したからである。
ipsius mulieris scientia propius est, ut nullum adquisitioni dominii eius adferat impedimentum: non enim omnimodo uxores ex bonis uirorum, sed ex causa donationis ab ipsis factae adquirere prohibitae sunt.
妻自身の知については、その所有権の取得に対して何ら障害をもたらさないとする方がより適切である。 なぜなら、妻たちはいかなる場合であっても夫の財産から取得することを禁止されているのではなく、彼ら(夫たち)自身によってなされた贈与の原因から取得することを禁止されているからである。

語釈・文法注

  1. 24.1.44.prrem uiri ignorans eius esse — 分詞 ignorans の目的語となる対格不定詞句 [eam] eius esse (それが彼のものであること)において、属格の指示代名詞 eius は先行する uiri(夫)を指している。
  2. 24.1.44.prne uiro quidem sciente eam suam esse — ne uiro quidem sciente は奪格絶対構文であり、その分詞 sciente の目的語として対格不定詞句 eam suam esse(それが自分自身のものであること)が続いている。suam は不定詞の意味上の主語である uiro を指す再帰代名詞である。
  3. 24.1.44.prpropius est, ut — propius est(より真実に近い、より妥当である)は非人称表現であり、ut 節を実質的な主語(名詞節)として従えている。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §24.1.44.pr. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:24.1.44.pr

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。