[IAUOLENUS libro sexto ex posterioribus Labeonis. ]
[ヤウォレヌス、『ラベオの遺稿集』第6巻より]\n\n夫が持参土地において大理石の採石場を開設していた。
§23.5.18.prUir in fundo dotali lapidicinas marmoreas aperuerat: diuortio facto quaeritur, marmor quod caesum neque exportatum esset cuius esset et impensam in lapidicinas factam mulier an uir praestare deberet.
離婚が成立した際、切り出されたものの搬出されていなかった大理石は誰に属するのか、また、採石場に対してなされた費用を、妻と夫のいずれが負担すべきかが問われる。
Labeo marmor uiri esse ait: ceterum uiro negat quidquam praestandum esse a muliere, quia nec necessaria ea impensa esset et fundus deterior esset factus.
ラベオは、大理石は夫のものであると言う。 しかし、夫に対して妻からいかなる支払いもなされるべきではないと彼は否定する。 なぜなら、その費用は必要なものでもなく、土地の価値は損なわれていたからである。
ego non tantum necessarias, sed etiam utiles impensas praestandas a muliere existimo nec puto fundum deteriorem esse, si tales sunt lapidicinae, in quibus lapis crescere possit.
私は、必要な費用だけでなく、有益な費用についても妻によって支払われるべきであると考え、また、もしそれが石の増殖しうるような採石場であるならば、土地の価値が損なわれたとは考えない。
§23.5.18.1Si per mulierem mora fieret, quo minus aestimationem partis fundi uiro solueret et fundum reciperet, cum hoc pactum erat: fructus interim perceptos ad uirum pertinere ait Labeo.
\n\n(以下のことが)合意されていた場合に、夫に土地の一部の評価額を支払って土地を取り戻すことについて、妻の側に遅滞が生じたならば、その間に収取された果実は夫に帰属するとラベオは言う。
puto potius pro portione fructus uirum habiturum, reliquos mulieri restituturum: quo iure utimur.
私はむしろ、夫はその割合に応じて果実を保持し、残りを妻に返還すべきであると考える。 これが、現在私たちの用いる法である。