[IULIANUS libro sexto decimo digestorum. ] §23.3.44.prSi pater filiae nomine dotem promisisset et eam ante nuptias emancipasset, non resoluitur promissio: nam et cum ante nuptias pater moreretur, nihilo minus heredes eius ex promissione obligati manebunt.
[ユリアヌス、『学説彙纂』第16巻] 父親が娘のために持参金を約束し、婚姻前に彼女を解放していたとしても、その約束は解消されない。 なぜなら、婚姻前に父親が死亡した場合であっても、それにもかかわらず彼の相続人たちは約束に基づいて義務を負い続けるからである。
§23.3.44.1Quae debitorem filium familias habet, si patri eius ita dotem promiserit: 'quod mihi debes uel quod mihi filius tuus debet, doti tibi erunt', non obligatur, sed efficit, ut id, quod actione de peculio seruari a patre poterat, in dote sit.
家子を債務者として持つ女が、その父親に対して次のように持参金を約束した場合、すなわち「あなたが私に負っているもの、またはあなたの息子が私に負っているものが、あなたへの持参金となるでしょう」と約束した場合、彼女は(新たに)義務を負うことはなく、ただ、特有財産に関する訴権によって父親から回収され得たはずのものが持参金に含まれるという効果を生じさせる。
MARCELLUS. Siue igitur cum filio post hac siue cum patre agere instituerit, exceptione pacti conuenti summouebitur: actione autem de dote si experietur, consequetur quod in peculio fuisse apparuerit eo tempore quo dos promittebatur: utique si post nuptias promissa dos est.
マルケルス。 したがって、彼女がこの後、息子に対してであれ父親に対してであれ、訴訟を提起しようとするならば、合意の抗弁によって退けられるであろう。 しかし、もし持参金に関する訴権によって請求するならば、持参金が約束された時点で特有財産の中に存在していたことが判明するものを取得する。 もっとも、これは持参金が婚姻後に約束された場合である。
nam dote ante nuptias promissa eius temporis peculium aestimari debet, quo nuptiae fierent.
なぜなら、持参金が婚姻前に約束された場合には、婚姻が成立した時点の特有財産が評価されるべきだからである。