Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §20.4.7.pr-20.4.7.1

購入資金拠出者と将来財産に対する担保権の競合

2970 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

被後見人の資金で購入された物に対する担保権の競合関係、および将来財の一般的担保設定と特定財産の個別的担保設定が競合する場合のマルケルスの見解について論じている。

[IDEM libro tertio disputationum. ] §20.4.7.prIdemque est, si ex nummis pupilli fuerit res comparata.
[同著者、論議集第3巻より] 同じことが、被後見人の金銭によって物が購入された場合にも言える。
quare si duorum pupillorum nummis fuerit res comparata, ambo in pignus concurrent pro his portionibus, quae in pretium rei fuerint expensae.
したがって、もし二人の被後見人の金銭によって物が購入されたならば、両者はその物の代金として支出されたそれぞれの割合に応じて、担保において競合することになる。
quod si res non in totum ex nummis cuiusdam comparata est, erit concursus utriusque creditoris, id est et antiquioris et eius cuius nummis comparata est.
しかし、もし物が特定の者の金銭だけで全面的に購入されたのではないならば、双方の債権者、すなわち、先順位の債権者と、その者の金銭によって購入がなされた債権者との間で競合が生じることになる。
§20.4.7.1Si tibi quae habiturus sum obligauerim et Titio specialiter fundum, si in dominium meum peruenerit, mox dominium eius adquisiero, putat Marcellus concurrere utrumque creditorem et in pignore: non enim multum facit, quod de suo nummos debitor dederit, quippe cum res ex nummis pigneratis empta non sit pignerata ob hoc solum, quod pecunia pignerata erat.
もし私があなたに対して、私が将来有することになる財産を担保に入れ、またティティウスに対しては、ある土地が私の所有に帰したならばそれ(土地)を特に個別的に担保に入れ、その後まもなく私がその土地の所有権を取得したならば、マルケルスは、双方の債権者が担保においても競合する(同等の権利を有する)と考える。 というのも、債務者が自己の財産から金銭を支払ったということは大した違いをもたらさないからであり、そもそも担保に入れられた金銭によって購入された物が、ただその金銭が担保に入れられていたという理由だけで担保になるわけではないからである。

語釈・文法注

  1. §20.4.7.1multum facit, quod de suo nummos debitor dederit — multum facit は「大きな違いを生む」「重要である」という意味の非人称表現的用法であり、接続詞 quod に率いられた節 quod... debitor dederit がその実質的な主語(主語節)として機能している。
  2. §20.4.7.1quippe cum res ex nummis pigneratis empta non sit pignerata — quippe cum は接続法(ここでは sit)を伴って強い理由(「実際〜なので」「〜だからこそ」)を表す。ex nummis pigneratis(担保に入れられた金銭から)が被修飾語 empta(購入された)を修飾する。ローマ法における物上代位の原則的な否定(担保に入っている金銭で購入したという理由だけでは、購入された物に当然には担保権が及ばないこと)を説明している。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §20.4.7.pr-20.4.7.1. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:20.4.7.pr-20.4.7.1

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。