[PAULUS libro quinto quaestionum. ]
[パウルス『疑義集』第5巻] そしてこのことをユリアヌスもまた検討したと、アフリカーヌスは報告している。
§19.1.45.pridque et Iulianum agitasse Africanus refert: quod iustum est: sicut minuitur praestatio, si seruus deterior apud emptorem effectus sit, cum euincitur.
これは正当なことである。 奴隷が買主のもとで価値を減じた状態で追奪される場合に、給付額が減額されるのと同様である。
§19.1.45.1Illud expeditius uidebatur, si mihi alienam aream uendideris et in eam ego aedificauero atque ita eam dominus euincit: nam quia possim petentem dominum, nisi impensam aedificiorum soluat, doli mali exceptione summouere, magis est, ut ea res ad periculum uenditoris non pertineat.
次のことは、より容易に解決されると思われる。 あなたが私に他人の土地を売り、そこに私が建物を建て、そうして所有者がそれを追奪する場合である。 なぜなら、請求してくる所有者に対し、建物の費用を支払わない限り、私は悪意の抗弁によって退けることができるため、この件は売主の危険に帰属しないとするのがより妥当だからである。
quod et in seruo dicendum est, si in seruitutem, non in libertatem euinceretur, ut dominus mercedes et impensas praestare debeat.
このことは、奴隷についても、もし自由ではなく奴隷状態へと追奪されるのであれば、所有者が賃金および費用を支払わねばならないように、同様に言われるべきである。
quod si emptor non possideat aedificium uel seruum, ex empto habebit actionem.
しかし、もし買主が建物または奴隷を占有していないならば、買主は売買に基づく訴えを有するであろう。
in omnibus tamen his casibus, si sciens quis alienum uendiderit, omnimodo teneri debet.
もっとも、これらすべての事例において、もし他人の物と知りつつ売却した者がいるなら、いかなる場合でも責任を負わねばならない。
§19.1.45.2Superest tertia deliberatio, cuius debet esse liberta Arescesa, quae recusat emptorem.
第三の検討事項が残されている。 買主を拒絶する女解放奴隷アレスケサは、誰の解放奴隷となるべきか。
et non sine ratione dicetur eius debere effici libertam, a quo uendita est, id est heredis, quia et ipse ex empto actione tenetur: sed hoc ita, si non Arescesa elegerit emptoris patronatum: tunc etenim et illius remanet liberta et ille ex empto actionem non habet, quia nihil eius interest, cum eam libertam habet.
彼女を売却した者、すなわち相続人の解放奴隷となるべきである、と言うのは理にかなっている。 なぜなら、相続人自身も売買に基づく訴えにより責任を負うからである。 しかしこれは、アレスケサが買主のパトロナートゥスを選択しなかった場合に限る。 その場合には、彼女は買主の解放奴隷のままであり、買主は売買に基づく訴えを有しない。 なぜなら、彼女を解放奴隷としている以上、買主には何の不利益もないからである。