[PAULUS libro trigensimo secundo ad edictum. ] §16.2.9.prSi cum filio familias aut seruo contracta sit societas et agat dominus uel pater, solidum per compensationem seruamus, quamuis, si ageremus, dumtaxat de peculio praestaretur.
[パウルス、『告示註釈』第32巻] もし家子または奴隷との間で組合が結ばれ、かつ主人または父が訴えを提起する場合、たとえ我々が訴えを提起したならば特有財産の限度においてのみ支払われるはずであるとしても、我々は相殺によって全額を確保する。
§16.2.9.1Sed si cum filio familias agatur, an quae patri debeantur filius compensare possit, quaeritur: et magis est admittendum, quia unus contractus est, sed cum condicione, ut caueat patrem suum ratum habiturum, id est non exacturum quod is compensauerit.
しかし、もし家子に対して訴えが提起される場合、父に対して負われている債権を家子が相殺できるかが問われる。 そして、契約は一つであるのだから、むしろこれを認めるべきである。 ただし、自分の父が追認すること、すなわち、家子が相殺したものを父が取り立てないであろうという保証を提供するという条件付きである。