[ULPIANUS libro secundo disputationum. ] §15.3.15.prSi filius familias constituerit quod pater debuit, uidendum est, an de in rem uerso actio dari debeat.
[ウルピアヌス、議論集第2巻] 家子が、父の負う債務について支払約束をした場合、財産帰入の訴えが与えられるべきかどうかが検討されねばならない。
atquin non liberauit patrem: nam qui constituit, se quidem obligat, patrem uero non liberat.
しかし、彼は父を免責したわけではない。 というのも、支払約束をする者は、自分自身を義務づけるが、父を免責するわけではないからである。
plane si soluat post constitutum, licet pro se uideatur soluisse, hoc est ob id quod constituit, in rem tamen uertisse patris merito dicetur.
もちろん、支払約束の後に彼が支払うならば、たとえ彼自身のために、すなわち自分が支払約束をしたことのために支払ったように見えるとしても、やはり父の財産に帰入したと当然に言われるであろう。