[ULPIANUS libro uicensimo nono ad edictum. ]
[ウルピアーヌス『告示注解』第29巻より] 彼は次のことも保証しなければならない。
§14.4.7.prIllud quoque cauere debet, si quid aliud domini debitum emerserit, refusurum se ei pro rata.
すなわち、主人の他の債務が明らかになった場合、その割合に応じて自分が主人に返還すること。
finge enim condicionale debitum imminere uel in occulto esse: hoc quoque admittendum est: nam iniuriam dominus pati non debet, licet in tributum uocatur.
例えば、条件付きの債務が迫っているか、あるいは隠れていると仮定せよ。 このことも認められるべきである。 なぜなら、主人は、分配に呼び出されるとしても、不利益を被るべきではないからである。
§14.4.7.1Quid tamen si dominus tribuere nolit nec hanc molestiam suscipere, sed peculio uel mercibus cedere paratus sit? Pedius refert audiendum eum, quae sententia habet aequitatem: et plerumque arbitrum in hanc rem praetor debebit dare, cuius interuentu tribuantur merces peculiares.
しかし、もし主人が分配することを望まず、この煩わしさを引き受けることも望まないで、特有財産または商品を引き渡す用意がある場合はどうなるか。 ペディウスは、彼の言うことは聞き入れられるべきだと伝えており、この見解は衡平にかなっている。 そしてたいていの場合、法務官はこの件のために仲裁人を任命すべきであり、その介入によって特有財産たる商品が分配される。
§14.4.7.2Si cuius dolo malo factum est, quo minus ita tribueretur, in eum tributoria datur, ut quanto minus tributum sit quam debuerit, praestet: quae actio dolum malum coercet domini.
もし誰かの悪意によって、そのように分配されることが妨げられたならば、その者に対して分配訴訟が与えられ、本来分配されるべきであった額よりどれだけ少なく分配されたかを補填することになる。 この訴訟は主人の悪意を抑制する。
minus autem tribuere uidetur etiam si nihil tributum sit.
また、全く分配されなかった場合でも、より少なく分配されたとみなされる。
si tamen ignorans in merce seruum habere minus tribuit, non uidetur dolo minus tribuisse, sed re comperta si non tribuat, dolo nunc non caret.
しかし、もし奴隷がその商品において営業を行っていることを知らずに、より少なく分配した場合には、悪意によってより少なく分配したとはみなされない。 しかし、事実が判明した後に分配しないならば、今や悪意を免れない。
proinde si sibi ex ea merce solui fecit, utique dolo uidetur minus tribuisse.
したがって、もし彼がその商品から自分自身へ弁済を行わせたならば、まさしく悪意によってより少なく分配したとみなされる。
§14.4.7.3Sed et si mercem perire passus est aut eam auertit aut uilioris data opera distraxit uel si ab emptoribus pretium non exegerit, dicendum erit teneri eum tributoria si dolus interuenit.
しかしまた、もし彼が商品を滅失するに任せたか、それを流用したか、意図的に安値で売却したか、あるいは買主たちから代金を回収しなかった場合でも、もし悪意が介在したならば、彼は分配訴訟によって責任を負うと言うべきである。
§14.4.7.4Sed et si negauerit dominus cuiquam deberi, uidendum erit, an tributoriae locus sit: et est uerior Labeonis sententia tributoriam locum habere: alioquin expediet domino negare.
...だがまた、もし主人が誰に対しても債務が存在しないと否定した場合、分配訴訟が適用されるかどうかが検討されるべきである。 そして、分配訴訟が適用されるとするラベオの見解の方がより正しい。 そうでなければ、否定することが主人にとって有利になってしまうからである。
§14.4.7.5Haec actio et perpetuo et in heredem datur de eo dumtaxat quod ad eum peruenit,
この訴訟は永久に、かつ相続人に対しても、その者のもとに至った限度においてのみ与えられる、