Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §14.3.14.pr

共同商品における連帯責任と共有関係消滅時の分割責任

2213 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

他人の奴隷が共同商品のために配置された場合の共同経営者の連帯責任と、奴隷解放後に共有関係が消滅した場合の相続人間の責任分担について説明する。

[PAULUS libro quarto ad Plautium. ] §14.3.14.prIdem erit et si alienus seruus communi merci praepositus sit: nam aduersus utrumque in solidum actio dari debet et quod quisque praestiterit, eius partem societatis uel communi diuidundo iudicio consequetur.
[プラウティウス注解第4巻のパウルス] 他人の奴隷が共同の商品のために配置された場合にも、同様のことが当てはまるだろう。 なぜなら、両者に対して連帯して訴えが与えられるべきであり、各人が支払ったものは、その者の持分を、組合の、または共有物分割の訴えによって回収するからである。
certe ubicumque actio societatis uel communi diuidundo cessat, quemque pro parte sua condemnari oportere constat, ueluti si is, cuius seruo creditum est, duobus heredibus institutis ei seruo libertatem dederit: nam heredum quisque pro sua parte conueniendi sunt, quia cessat inter eos communi diuidundo iudicium.
確かに、組合の訴え、または共有物分割の訴えが機能しないところではどこであれ、各人は自己の持分に応じて責任を問われるべきであるということは明白である。 例えば、その奴隷に信用が与えられた主人が、二人を相続人に指定した上で、その奴隷に自由を与えた場合がこれに当たる。 というのも、彼らの間では共有物分割の訴えが機能しないため、相続人の各人は自己の持分に応じて訴えられるべきだからである。

語釈・文法注

  1. §14.3.14.prconsequetur — 動詞 consequetur の主語は先行する quisque であり、「支払った各人」を指す。また、eius partem の指示代名詞 eius は、共同経営者または共有者の他方を指しており、「その他方の持分(他方が負担すべき割合)」を回収することを意味する。
  2. §14.3.14.prheredum quisque pro sua parte conueniendi sunt — 単数主語 quisque(各人)に対して、述部 conueniendi sunt が複数形になっている。これは heredum(相続人たちの)という複数属格を伴う quisque が意味上複数として扱われることによる「意味的一致(synesis)」の構文である。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §14.3.14.pr. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:14.3.14.pr

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。