[ULPIANUS libro uicensimo octauo ad edictum. ] §14.3.1.prAequum praetori uisum est sicut commoda sentimus ex actu institorum, ita etiam obligari nos ex contractibus ipsorum et conueniri.
[告示注解第28巻のウルピアーヌス] 法務官は、私たちが支配人たちの行為から利益を得るのと同様に、彼らの契約によって私たちが義務を負い、かつ訴えられることも公平であると考えた。
sed non idem facit circa eum qui institorem praeposuit, ut experiri possit: sed si quidem seruum proprium institorem habuit, potest esse securus adquisitis sibi actionibus: si autem uel alienum seruum uel etiam hominem liberum, actione deficietur: ipsum tamen institorem uel dominum eius conuenire poterit uel mandati uel negotiorum gestorum.
しかし、支配人を任命した者が訴えを提起できるようにすることについては、法務官は彼に関して同じようには(法を)作っていない。 すなわち、もし自分の奴隷を支配人として置いていたなら、自分自身に取得された訴権によって安心していられるが、もし他人の奴隷、あるいは自由人を(支配人として置いていた)なら、訴権を欠くことになる。 しかしながら、その支配人自身または(他人の奴隷の)主人を、委任または事務管理の訴えによって訴えることができる。
Marcellus autem ait debere dari actionem ei qui institorem praeposuit in eos, qui cum eo contraxerint
だが、マルケルスは、支配人を任命した者に対して、その支配人と契約した者たちに対する訴権が与えられるべきであると言っている。