[IDEM libro uicensimo septimo ad edictum. ]
[同上、告示註釈第27巻] この訴えにおいて、請求された物がどの時点の評価を受けるべきかが問われるならば、セルウィウスが言うように、判決の時点が考慮されるべきであるとするのがより正しい。
§13.3.3.prIn hac actione si quaeratur, res quae petita est cuius temporis aestimationem recipiat, uerius est, quod Seruius ait, condemnationis tempus spectandum: si uero desierit esse in rebus humanis, mortis tempus, sed ἐν πλάτει secundum Celsum erit spectandum: non enim debet nouissimum uitae tempus aestimari, ne ad exiguum pretium aestimatio redigatur in seruo forte mortifere uulnerato.
しかし、もし物がすでにこの世に存在しなくなっているならば、死の時点が考慮されるべきであるが、ケルススによれば、それは「大まかに」考慮されるべきである。 というのも、例えば致命傷を負わされた奴隷において、評価額が極端に低い価格に引き下げられないように、命の最後の瞬間が評価されるべきではないからである。
in utroque autem, si post moram deterior res facta sit, Marcellus scribit libro uicensimo habendam aestimationem, quanto deterior res facta sit: et ideo, si quis post moram seruum eluscatum dederit, nec liberari eum: quare ad tempus morae in his erit reducenda aestimatio.
しかし、いずれの場合においても、もし履行遅滞の後に物が劣化したならば、どれほど物が劣化したかについての評価がなされるべきである、とマルケルスは第20巻に書いている。 したがって、もし誰かが履行遅滞の後に隻眼となった奴隷を引き渡したとしても、彼は解放されない。 それゆえ、これらのケースにおいては、評価は履行遅滞の時点に引き戻されるべきである。