[IDEM libro uicensimo quinto ad edictum. ] §11.7.2.prLocum in quo seruus sepultus est religiosum esse Aristo ait.
[同上、告示註釈第二十五巻] アリストーは、奴隷が埋葬された場所は神聖な場所になると言う。
§11.7.2.1Qui mortuum in locum alienum intulit uel inferre curauit, tenebitur in factum actione.
死者を他人の場所に搬入した者、または搬入させた者は、事実依拠訴権によって責任を負う。
'in locum alterius' accipere debemus siue in agro siue in aedificio.
「他人の場所に」というのは、畑であれ建物であれ、と解すべきである。
sed hic sermo domino dat actionem, non bonae fidei possessori: nam cum dicat 'in locum alterius', apparet de domino eum sentire, id est eo cuius locus est.
しかし、この文言は所有者に訴権を与えるものであり、善意の占有者に与えるものではない。 なぜなら、「他人の場所に」と言うとき、法務官は所有者、すなわちその場所の所有主について考えていることが明らかだからである。
sed et fructuarius inferendo tenebitur domino proprietatis.
また、収益権者も、搬入することによって所有権者に対して責任を負う。
an et socius teneatur, si ignorante socio intulerit, tractari potest: est tamen uerius familiae erciscundae uel communi diuidundo conueniri eum posse.
共有者も、他の共有者の知らぬ間に搬入した場合に責任を負うかどうかが議論されうるが、遺産分割訴権または共有物分割訴権によって彼に対して訴えを起こすことができるとするのが、より正しい。
§11.7.2.2Praetor ait: 'Siue homo mortuus ossaue hominis mortui in locum purum alterius aut in id sepulchrum, in quo ius non fuerit, illata esse dicentur. ' qui hoc fecit, in factum actione tenetur et poena pecuniaria subicietur.
法務官は言う。 「死者の身体または死者の骨が、他人のまっさらな場所、あるいは権利のない墓に搬入されたと言われる場合、」これを行った者は、事実依拠訴権によって責任を負い、金銭罰に処される。
§11.7.2.3De ea autem illatione praetor sensit, quae sepulturae causa fit.
ただし、法務官は、埋葬を目的として行われる搬入を念頭に置いていた。
§11.7.2.4Purus autem locus dicitur, qui neque sacer neque sanctus est neque religiosus, sed ab omnibus huiusmodi nominibus uacare uidetur.
まっさらな場所とは、聖なる場所でも、保護された場所でも、神聖な場所でもなく、これらすべての名称から免れているとみられる場所をいう。
§11.7.2.5Sepulchrum est, ubi corpus ossaue hominis condita sunt.
墓とは、人間の身体または骨が納められている場所である。
Celsus autem ait: non totus, qui sepulturae desti-natus est, locus religiosus fit, sed quatenus corpus humatum est.
しかしケルススは言う。 埋葬のために予定された場所の全体が神聖な場所になるのではなく、身体が地中に埋められた限度においてのみ神聖な場所になるのである、と。
§11.7.2.6Monumentum est, quod memoriae seruandae gratia existat.
記念碑とは、記憶を保存するために存在するものである。
§11.7.2.7Si usum fructum quis habeat, religiosum locum non facit.
誰かが収益権を有している場合、その者はその場所を神聖な場所にはしない。
sed et si alius proprietatem, alius usum fructum habuit, non faciet locum religiosum nec proprietarius, nisi forte ipsum qui usum fructum legauerit intulerit, cum in alium locum inferri tam oportune non posset: et ita Iulianus scribit.
また、ある人が所有権を、別の人が収益権を有している場合、所有権者であってもその場所を神聖な場所にはしない。 ただし、他にそれほど好都合に搬入できる場所がなかったため、たまたま収益権を遺贈した本人の遺骸を搬入した場合は例外であり、ユリアヌスもそのように書いている。
alias autem inuito fructuario locus religiosus non fiet: sed si consentiat fructuarius, magis est ut locus religiosus fiat.
それ以外の場合は、収益権者の意に反してその場所が神聖な場所になることはない。 しかし、収益権者が同意するならば、その場所は神聖な場所になるとすべきである。
§11.7.2.8Locum qui seruit nemo religiosum facit, nisi consentiat is cui seruitus debetur.
役権が課されている場所については、その役権を享受する者が同意しない限り、誰もそこを神聖な場所にはしない。
sed si non minus commode per alium locum seruitute uti potest, non uidetur seruitutis impediendae causa id fieri, et ideo religiosus fit: et sane habet hoc rationem.
しかし、別の場所を通ることで、それほど不便なく役権を行使できるのであれば、役権を妨げるためにそれがなされたとはみなされず、したがって神聖な場所となる。 そして、これは確かに道理にかなっている。
§11.7.2.9Is qui pignori dedit agrum si in eum suorum mortuum intulerit, religiosum eum facit: sed et si ipse inferatur, idem est: ceterum alii concedere non potest.
土地を質に入れた者が、その土地に自分の身内の死者を搬入した場合、彼はその土地を神聖な場所にする。 また、彼自身が搬入される場合も、同様である。 しかし、他人にそれを許すことはできない。