Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §10.3.23.pr

収穫物の隔年享受の合意違反と訴訟類型

1718 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

共有者間における年度交代での収穫物享受の合意が侵害された場合、共有物分割の訴えか賃貸借の訴えのどちらを提起すべきかが論じられ、賃料の不在から共有物分割の訴えまたは不確定物の市民法上の訴えが妥当であるとされる。

[ULPIANUS libro trigesimo secundo ad edictum.
[ウルピアヌス、告示註釈書第32巻。
] §10.3.23.prSi conuenerit inter te et socium tuum, ut alternis annis fructum perciperetis, et non patiatur te socius tui anni fructum percipere, uidendum, utrum ex conducto sit actio an uero communi diuidundo.
] もしあなたとあなたの共有者との間で、交互の年に収穫物を受け取るべきことが合意され、そしてその共有者が、あなたの担当の年の収穫物をあなたに受け取らせない場合、賃借に基づく訴えがあるのか、それとも共有物分割の訴えがあるのか、検討されなければならない。
eadem quaestio est et si socius, qui conuenerat, ut alternis annis frueretur, pecus immisit et effecit, ut futuri anni fructus, quos socium percipere oportuit, corrumperentur.
同じ問題は、交互の年に収穫を享受することに合意していた共有者が、家畜を送り込んで、その結果、他方の共有者が受け取るべきであった翌年の収穫物が台無しにされた場合にも生じる。
et puto magis communi diuidundo iudicium quam ex conducto locum habere (quae enim locatio est, cum merces non intercesserit?) aut certe actionem incerti ciuilem reddendam.
そして私は、賃借に基づく訴えよりも、むしろ共有物分割の裁判が認められるべきであり(というのも、賃料が支払われないのに、どのような賃貸借が存在するだろうか)、あるいは、少なくとも不特定物のための市民法上の訴えが与えられるべきであると考える。

語釈・文法注

  1. §10.3.23.prut alternis annis fructum perciperetis — 非人称動詞 `conuenerit` の主語(または内容)を表す `ut` 節。契約や合意の内容を示す名詞節として機能している。
  2. §10.3.23.prquos socium percipere oportuit — `oportuit` は非人称動詞で、対格+不定詞(`socium percipere`)を主語に取る。「他方の共有者(`socium`)が〔収穫を〕受け取ることが義務づけられていた(適切であった)」の意。ここでの `socium` は、家畜を放った者(`socius`)ではなく、被害を受けた他方の共有者を指す。
  3. §10.3.23.practionem incerti ciuilem reddendam — 動詞 `puto` に係り、動名詞(未来受動分詞)の `esse` が省略された対格不定詞構文(`actionem ... reddendam [esse]`)。`actionem incerti` は請求額が特定されていない場合の市民法上の訴えを指す。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §10.3.23.pr. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:10.3.23.pr

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。