[IULIANUS libro octauo digestorum.
[ユリアヌス、学説彙纂第8巻。
] §10.2.51.prFundus, qui dotis nomine socero traditus fuerit, cum socer filium ex aliqua parte heredem instituerit, per arbitrum familiae erciscundae praecipi ita debet, ut ea causa filii sit, in qua futura esset, si dos per praeceptionem legata fuisset.
] 持参金の名目で義父に引き渡された土地について、義父が息子をある持分について相続人に指定した場合には、遺産分割仲裁人によって、その息子の地位が、仮に持参金が先取りの遺贈によって遺贈されていたとしたらそうであったろう状態と同じになるように、あらかじめ引き渡されなければならない。
quare fructus post litem contestatam percepti ad eum redigendi sunt habita ratione impensarum: qui uero ante litem contestatam percepti fuerint, aequaliter ad omnes heredes pertinebunt.
したがって、訴訟係属の後に収取された果実は、費用の考慮を払った上で、彼に帰属せしめられねばならない。 しかし、訴訟係属の前に収取された果実は、平等にすべての相続人に帰属する。
et impensarum ratio haberi debet, quia nullus casus interuenire potest, qui hoc genus deductionis impediat.
そして、費用の考慮はなされねばならない。 なぜなら、この種の控除を妨げるような事態は何も生じ得ないからである。
§10.2.51.1Si ego a te hereditatem petere uellem, tu mecum familiae erciscundae agere, ex causa utrique nostrum mos gerendus est: nam si ego totam hereditatem possideo et te ex parte dimidia heredem esse confiteor, sed a communione discedere uolo, impetrare debeo familiae erciscundae iudicium, quia aliter diuidi inter nos hereditas non potest.
もし私があなたに対して遺産回復を求めたいと望み、あなたが私に対して遺産分割訴訟を起こしたいと望むならば、状況に応じて、私たち双方の要求が聞き入れられなければならない。 なぜなら、もし私が遺産全体を占有しており、あなたが二分の一の持分の相続人であることを認めるものの、共有関係を解消したいと望むなら、私は遺産分割の裁判を得るべきである。 そうでなければ私たちの間で遺産を分割することができないからである。
item si tu iustam causam habes, propter quam per hereditatis petitionem potius quam familiae erciscundae iudicium negotium distrahere uelis, tibi quoque permittendum erit hereditatem petere: nam quaedam ueniunt in hereditatis petitionem, quae in familiae erciscundae iudicio non deducuntur: ueluti si ego debitor hereditarius sim, iudicio familiae erciscundae non consequeris id quod defuncto debui, per hereditatis petitionem consequeris.
同様に、もしあなたが、遺産分割の裁判によるよりもむしろ遺産回復の訴えによって紛争を解決したいと望む正当な理由を持つならば、あなたにも遺産回復を求めることが認められなければならない。 なぜなら、遺産回復の訴えにおいては考慮されるが、遺産分割の裁判においては持ち出されない事項があるからである。 例えば、もし私が遺産の債務者であるならば、遺産分割の裁判によっては、私が被相続人に対して負っていたものをあなたは獲得できないが、遺産回復の訴えによってなら獲得できるのである。