§2.7.1illud ex consuetudine mutandum prorsus existimo in iis, de quibus nunc disserimus, aetatibus, ne omnia quae scripserint ediscant et certa, ut moris est, die dicant;
私は、今私たちが論じている年齢の生徒たちに関して、彼らが自分で書いたものをすべて暗記し、慣例となっているように、特定の日にそれを発表するという習慣は完全に改められるべきだと考える。
quod quidem maxime patres exigunt atque ita demum studere liberos suos, si quam frequentissime declamaverint, credunt, cum profectus praecipue diligentia constet.
実際、父親たちはこのことを最も強く要求し、子供たちができるだけ頻繁に演習弁論を行う場合にのみ、勉強しているのだと信じている。 しかし、進歩というものは主に入念さによって成り立つのである。
§2.7.2nam ut scribere pueros plurimumque esse in hoc opere plane velim, sic ediscere electos ex orationibus vel historiis aliove quo genere dignorum ea cura voluminum locos, multo magis suadeam.
なぜなら、私は少年たちが大いに執筆を行い、この作業に深く従事することを確かに望む一方で、弁論や歴史書、あるいはそうした配慮に値する他のジャンルの優れた書物から選ばれた箇所を暗記することを、はるかに強く勧めたいからである。
§2.7.3nam et exercebitur acrius memoria aliena complectendo quam sua;
というのも、記憶力は、自分のものではなく他人のものを把握することによって、いっそう鋭く鍛えられるからである。
et qui erunt in difficiliore huius laboris genere versati, sine molestia quae ipsi composuerint iam familiaria animo suo adfigent, et adsuescent optimis semperque habebunt intra se, quod imitentur;
そして、この作業のより困難な種類に習熟した人々は、自分が創作したものを、すでに自分の心に馴染み深いものとして、何の苦労もなく刻み込むようになる。 また、彼らは最良のものに慣れ親しみ、模倣すべきものを常に自分の中に持つことになる。
et iam non sentientes formam orationis illam, quam mente penitus acceperint, expriment.
そして、いつの間にか、心に深く受け入れたその弁論の形態を表現するようになるのである。
§2.7.4abundabunt autem copia verborum optimorum et compositione et figuris iam non quaesitis sed sponte et ex reposito velut thesauro se offerentibus.
さらに彼らは、最良の言葉の豊かさ、構成、そして修辞技法に満ちあふれることになるだろう。 それらは、もはや苦労して探し求められたものではなく、自ずから、そして蓄えられた宝物庫からであるかのように差し出される。
accedit his et iucunda in sermone bene a quoque dictorum relatio et in causis utilis.
これらに加えて、日常の会話において、誰かによって見事に語られた言葉を引用することは愉快であり、また訴訟においても有用である。
nam et plus auctoritatis adferunt ea, quae non praesentis gratia litis sunt comparata, et laudem saepe maiorem quam si nostra sint conciliant.
なぜなら、現在の訴訟のために用意されたのではない言葉は、より大きな権威をもたらし、また、それが自分たち自身のものである場合よりも、しばしばより大きな称賛を獲得するからである。
§2.7.5aliquando tamen permittendum quae ipsi scripserint dicere, ut laboris sui fructum etiam ex illa quae maxime petitur laude plurium capiant.
しかし時には、彼らが自分で書いたものを発表することを許さなければならない。 それは彼らが自分たちの労苦の果実を、最も求められている、多くの人々からの称賛からも得られるようにするためである。
verum id quoque tum fieri oportebit, cum aliquid commodius elimaverint, ut eo velut praemio studii sui donentur ac se meruisse ut dicerent gaudeant.
ただしそれも、彼らが何かをより見事に仕上げた時に行われるべきである。 それは彼らがそのことによって、自分たちの勉強の言わば褒美を授けられ、発表するに値したことを喜ぶようにするためである。