§44.33.1conferre, postremo sequi se utrarios ad mare, quod minus trecentos passus aberat, iussit et in litore alios alibi modicis intervallis fodere.
[薪を]集めるよう命じ、最後には水汲み兵たちに海へ自分に従うよう命じた。 海は300歩未満の距離にあった。 そして海岸で、あちこちに幾人かに適度な間隔で穴を掘るよう命じた。
§44.33.2montes ingentis altitudinis spem faciebant, eo magis quia nullos apertos emergerent rivos, occultos contineri latices, quorum venae in mare permanantes undae miscerentur.
非常に高い山々が、水が得られるという希望を与えていた。 地表を流れる川が一つも現れていないからこそ、なおさらそうであった。 水脈が海に流れ込んで波と交じり合うような、隠された水源が閉じ込められていると考えられたからである。
§44.33.3vix diducta summa harena erat, cum scaturrigines turbidae primo et tenues emicare, dein liquidam multamque fundere aquam velut deum dono coeperunt.
最上層の砂がわずかに取り除かれるやいなや、最初は濁った細い泉が湧き出し、次いで、まるで神々の贈り物であるかのように、澄んだ豊かな水を注ぎ出し始めた。
§44.33.4aliquantum ea quoque res duci famae et auctoritatis apud milites adicit.
この出来事もまた、兵士たちの間での将軍の名声と権威をかなり高めた。
iussis deinde militibus expedire arma ipse cum tribunis primisque ordinibus ad contemplandos transitus processit, qua descensus facilis armatis, qua in ulteriorem ripam minime inicus ascensus esset.
その後、兵士たちに武器を整えるよう命じると、彼自身は軍事トリブヌスや第一列の百人隊長たちとともに、武装した兵にとって下りやすく、対岸への登りが最も険しくない渡河地点を観察するために前進した。
§44.33.5his satis exploratis illa quoque novavit;
これらを十分に偵察した上で、彼は以下の制度をも刷新した。
primum, ut ordine ac sine tumultu omnia in agmine ad nutum imperiumque ducis fierent, providit:
第一に、行軍においてすべてのことが秩序正しく、混乱なく、将軍の会釈と命令に従って行われるように手配した。
§44.33.6ubi omnibus simul pronuntiaretur, quid fieret, neque omnes exaudirent, incerto imperio accepto alios ab se adicientes plus eo, quod imperatum sit, alios minus facere;
すなわち、全員に対して何がなされるべきかが同時に告げられるものの、全員がそれを聞き取れるわけではない場合、不確かな命令を受け取って、ある者は命じられた以上のことを自分で付け加えて行い、別の者はそれ以下のことしか行わない。
clamores deinde dissonos oriri omnibus locis, et prius hostes quam ipsos, quid paretur, scire.
その結果、あちこから不協和な叫び声が沸き起こり、自分たち自身よりも先に、敵が何が準備されているかを知ることになる、というものであった。
§44.33.7placere igitur tribunum militum primo pilo legionis secretum edere imperium, illum et dein singulos proximo cuique in ordine centurioni dicere, quid opus facto sit, sive a primis signis ad novissimum agmen, sive ab extremis a d primos perferundum imperium sit.
それゆえ、軍事トリブヌスがレギオンの筆頭百人隊長に秘密裏に命令を伝え、その百人隊長が、さらにその次は各人が、列の中で最も近くにいる百人隊長に、なべきことを伝えることとした。 命令が前衛から最後尾へと伝達されるべき場合であれ、最後尾から前衛へと伝達されるべき場合であれ、そのようにすることとした。
§44.33.8vigiles etiam novo more scutum in vigiliam ferre vetuit: non enim in pugnam vigilem ire, ut armis utatur, sed ad vigilandum, ut, cum senserit hostium adventum, recipiat se excitetque ad arma alios.
また、不寝番の衛兵が新しい慣習に従って、不寝番の任務に盾を持っていくことを禁じた。 なぜなら、不寝番は武器を使うために戦闘へと赴くのではなく、警戒をするために赴くのであり、敵の接近を感知したときには、退却して他の者たちを武装へと奮い立たせるためであるからだ。
§44.33.9scuto prae se erecto stare galeatos;
これまでは、兜をかぶった兵士たちが自分の前に盾を立てて立っており、疲れたときには、槍に寄りかかり、盾の縁の上に頭を載せて、居眠りをして立っていた。
deinde, ubi fessi sint, innixos pilo, capite super marginem scuti posito, sopitos stare, ut fulgentibus armis procul conspici ab hoste possint, ipsi nihil provideant.
その結果、輝く武器のせいで遠くから敵に視認される一方、彼ら自身は何も警戒しないことになっていたのである。
§44.33.10stationum quoque morem mutavit.
哨戒の慣習も変更した。
armati omnes, et frenatis equis equites, diem totum perstabant;
以前は、武装した全員、そして馬に轡をはめた騎兵たちが、一日中立ち続けていた。
id cum aestivis diebus urente adsiduo sole fieret, tot horarum aestu et languore ipsos equosque fessos integri saepe adorti hostes vel pauci plures vexabant.
夏の日に絶え間なく照りつける太陽のもとでこれが行われると、何時間もの暑さと倦怠によって彼ら自身も馬たちも疲れ果て、疲労していない敵が、しばしば少人数であっても、より多数の彼らを攻撃して悩ませていた。
§44.33.11itaque ex matutina statione ad meridiem decedi et in postmeridianam succedero alios iussit;
それゆえ彼は、朝の哨戒から正午に退却し、午後の哨戒に別の者たちが交代して入るように命じた。
ita numquam fatigatos recens hostis adgredi poterat.
このようにして、決して疲労していない彼らを、元気な敵が攻撃することはできなくなった。