Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §44.11.1-44.11.9

ローマ軍によるカッサンドレイア包囲と城壁突破の試み

1691 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

ローマの法務官は増援を得てカッサンドレイアへの攻撃を決意する。ローマ軍は土木作業により城壁の一部である薄いアーチ構造を突破するが、突入部隊の装備不備などにより即座の占領には至らない。

§44.11.1hac virium accessione animus crevit praetori, ut Cassandream oppugnaret.
この戦力の増強によって、法務官の気力はカッサンドレイアを攻撃するほどに高まった。
§44.11.2condita est a Cassandro rege in ipsis faucibus, quae Pallenensem agrum ceterae Macedoniae iungunt, hinc Toronaico, hinc Macedonico saepta mari.
この都市はカッサンドロス王によって、パレネの土地を他のマケドニアと結ぶまさにその峡部に創建され、一方はトロナイコス湾、もう一方はマケドニア湾に囲まれていた。
§44.11.3eminet namque in altum lingua, in qua sita est, nec minus quam † inaltus magnitudine Atho mons excurrit, obversa in regionem Magnesiae duobus inparibus promunturiis, quorum maiori Posideum est nomen, minori Canastracum.
というのも、都市が位置している舌状の陸地は海へと突き出ており、アトス山に劣らぬ巨大さで延びて、マグネシア地方に向き合い、二つの不等な岬をなしているからである。 そのうち大きい方の名はポシデウム、小さい方はカナストラウムという。
§44.11.4divisis partibus oppugnare adorti.
彼らは役割を分担して攻撃に取りかかった。
Romanus ad Clitas, quas vocant, munimenta, cervis etiam obiectis, ut viam intercluderet, a Macedonico ad Toronaicum mare perducit.
ローマ軍は、通路を遮断するために逆茂木をも置き、彼らがクリタイと呼ぶ場所へ、マケドニア湾からトロナイコス湾まで防塁を伸ばした。
ab altera parte euripus est;
もう一方の側には運河があった。
§44.11.5inde Eumenes oppugnabat.
そこからエウメネスが攻撃を仕掛けた。
Romanis in fossa conplenda, quam nuper obiecerat Perseus, plurimum erat laboris.
ローマ軍にとっては、ペルセウスが最近設けた堀を埋めることに、最大の労力を要した。
ibi quaerenti praetori, quia nusquam cumuli apparebant, quo regesta e fossa terra foret, monstrati sunt fornices: non ad eandem crassitudinem, qua veterem murum, sed simplici laterum ordine structos esse.
そこで、堀から掘り出された土がどこへ運ばれたのか、土盛りがどこにも見えなかったために尋ねた法務官に対し、アーチ構造が示され、それらは古い城壁と同じ厚さではなく、レンガの一重の列で築かれていることが説明された。
§44.11.6consilium igitur cepit transfosso pariete iter in urbem patefacere.
そこで彼は、壁を掘り抜くことによって市内への道を開くという計画を立てた。
fallere autem ita se posse, si muros a parte alia scalis adortus tumultu iniecto in custodiam eius loci propugnatores urbis avertisset.
そして、もし別の場所から梯子で城壁を襲撃し、騒乱を引き起こすことで、都市の防衛者たちの注意をその場所の警戒から逸らすならば、敵を欺くことができると考えた。
§44.11.7erant in praesidio Cassandreae praeter non contemnendam iuventutem oppidanorum octingenti Agrianes et duo milia penestarum Illyriorum, a Pleurato inde missi, bellicosum utrumque genus.
カッサンドレイアの守備隊には、軽視できない町の新進の若者たちに加えて、プレウラトスからそこへ派遣されていた800人のアグリアネス人と、2000人のペネスタエ人のイリュリア兵がいたが、どちらも好戦的な部族であった。
§44.11.8his tuentibus muros, cum subire Romani summa vi niterentur, momento temporis parietes fornicum perfossi urbem patefecerunt.
彼らが城壁を守り、ローマ軍が総力を挙げて近づこうと努めている間に、一瞬にしてアーチの壁が掘り抜かれて市内への道が開いた。
quod si, qui inrumperent, armati fuissent, extemplo cepissent.
そして、もし突入する者たちが武装していたならば、直ちに市を占領していただろう。
§44.11.9hoc ubi perfectum esse opus militibus nuntiatum est, clamorem alacres gaudio repente tollunt, alii parte alia in urbem inrupturi.
この作業が完了したことが兵士たちに告げられると、彼らは喜びで活気づき、あちこちから市内に突入しようとして、一斉に歓声をあげた。

語釈・文法注

  1. 44.11.1animus crevit praetori, ut Cassandream oppugnaret — ut 節は、animus crevit という結果、あるいは praetori(関係の与格)における「意図」の内容を表す名詞節として機能している。
  2. 44.11.5structos esse — 間接話法の不定詞であり、直前の monstrati sunt fornices から含意される「〜ということが(示された/説明された)」という伝聞の報告を表している。主語は fornices である。
  3. 44.11.6fallere autem ita se posse, si... — fallere... posse は、consilium cepit に続く法務官の思考を表す間接話法。se は主節の主語(法務官)を指す。si 以下の条件節の動詞 avertisset は接続法過去完了で、過去の時点から見た未来完了を表している。
  4. 44.11.8quod si, qui inrumperent, armati fuissent, extemplo cepissent — quod は文接続の相対代名詞。fuissent と cepissent は過去の事実に反する仮定(反実仮想)を表す接続法過去完了。qui inrumperent(接続法未完了過去)は、実際にその場に突入した作業兵たち、あるいは突入しようとする者たちを指す。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §44.11.1-44.11.9. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:44.11.1-44.11.9

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。