Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §43.23.1-43.23.8

アッピウスの敗走とゲンティオスとの交渉不成立

1680 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

ペルセウスはマケドニアへ帰還し、アッピウスはファノテの包囲を解いて退却するが、クリュアスの追撃と伏兵により大損害を被りイリュリクムへ撤退する。ペルセウスはゲンティオスとの交渉を続けるが、資金の出費を惜しんで同盟を締結できない。

§43.23.1rex cum non minore vexatione iumentorum hominumque, quam venerat, in Macedoniam redit;
\n王はやって来た時と変わらぬ駄獣と人間の過酷な疲弊を伴ってマケドニアへ帰還した。
Appium tamen ab obsidione Phanotes fama ducentis ad Stratum Persei summovit.
しかし、アッピウスは、ペルセウスがストラトゥスに向けて軍を進めているという噂によって、ファノテの包囲から引き下がった。
§43.23.2Cleuas cum praesidio inpigrorum iuvenum insecutus sub radicibus prope inviis montium ad mille hominum ex agmine inpedito occidit, ad ducentos cepit.
\n\nクリュアスは活動的な若者たちの守備隊を率いて追撃し、ほとんど道のない山々の麓で、進軍を阻まれた隊列から千人近くを殺し、二百人近くを捕らえた。
§43.23.3Appius superatis angustiis in campo, quem Meleona vocant, stativa dierum paucorum habuit.
\n\nアッピウスは隘路を抜けてメレオンと呼ばれる平野に入り、数日間の常駐陣を置いた。
interim Cleuas adsumpto Philostrato, qui DC ex Epirotarum gente habebat, in agrum Antigonensem transcendit.
その間にクリュアスは、エピルス部族から六百人を率いていたフィロストラトスを加え、アンティゴネアの領土へと越境した。
§43.23.4Macedones ad depopulationem profecti; Philostratus cum cohorte sua in insidiis loco obscuro consedit.
\n\nマケドニア人たちが略奪のために出発すると、フィロストラトスは自らの部隊とともに人目のつかない場所で待ち伏せに入った。
in palatos populatores cum erupissent ab Antigonea armati, fugientes eos persequentes effusius in vallem insessam ab hostibus praecipitant.
散り散りになった略奪者たちに対してアンティゴネアから武装兵たちが突撃してきたが、彼らは逃げるマケドニア兵をあまりにも無秩序に追跡したため、敵が陣取る谷へと真っ逆さまに落ち込んでいった。
§43.23.5ibi DC occisis, centum ferme captis, et ubique prospere gesta re prope stativa Appi castra movent, ne qua vis sociis suis ab Romano exercitu inferri possit.
\n\nそこで六百人が殺され、ほぼ百人が捕らえられた。 いたるところで戦況を有利に進めた彼らは、アッピウスの常駐陣の近くへと陣を移動させた。 これは、ローマ軍によって自らの同盟者たちにいかなる攻撃も加えられないようにするためであった。
§43.23.6Appius nequiquam in his locis terens tempus, dimissis Chaonum Thesprotorumque et si qui alii Epirotae erant praesidiis, cum Italicis militibus in Illyricum regressus, per Parthinorum socias urbes in hiberna militibus divisis, ipse Romam sacrificii causa redit.
\n\nアッピウスはこれらの場所で無駄に時間を過ごしていたが、カオネス人、テスプロティ人、その他にいたエピルス人たちの守備隊を解散させ、イタリアの兵士たちとともにイリュリクムへと退却した。 そしてパルティニ人の同盟都市を通じて兵士たちを冬営地に分散させ、自身は犠牲祭を執り行うためにローマへと帰還した。
§43.23.7Perseus ex Penestarum gente mille pedites, ducentos equites revocatos Cassandream, praesidio ut essent, misit.
\n\nペルセウスは、ペネスタエ部族から呼び戻した千人の歩兵と二百人の騎兵を、守備隊とするためにカッサンドレイアへと送った。
§43.23.8ab Gentio eadem adferentes redierunt.
\n\nゲンティオスのもとからは、同じ回答を携えた者たちが戻った。
nec deinde alios atque alios mittendo temptare eum destitit, cum appareret, quantum in eo praesidii esset, nec tamen impetrare ab animo posset, ut inpensam in rem maximi ad omnia momenti faceret.
しかし王は、彼の中にどれほどの助けがあるかが明らかであったにもかかわらず、すべてにおいて極めて重大な事柄のために費用を投じることをどうしても自らの心に承諾させることができなかったため、その後も次々と使節を派遣して彼を抱き込もうと試みることをやめなかった。

語釈・文法注

  1. 43.23.1ducentis ad Stratum Persei — Persei(属格)は現在分詞 ducentis(属格・男性・単数)と一致し、先行する fama(主格)の修飾部(「〜という噂」)を構成する。分詞 ducentis は自動詞的(あるいは「軍を」を意味する milites などの省略)に「進軍する」の意味で用いられている。
  2. 43.23.4fugientes eos persequentes effusius — fugientes eos(対格・複数、逃げるマケドニア兵)は persequentes(主格・複数、追跡するアンティゴネアの武装兵)の目的語。effusius は比較級副詞で「あまりにも無秩序に、散漫に」を表す。主動詞 praecipitant は、追跡者たち(armati)を主語とする自動詞的用法(「突入する」)。
  3. 43.23.8impetrare ab animo posset, ut — impetrare ab animo は「自分自身の心(意志)から(許可や承諾を)勝ち取る」、すなわち「決心する、踏み切る」を意味する慣用表現。ut 節は impetrare の目的語となる名詞節。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §43.23.1-43.23.8. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:43.23.1-43.23.8

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。