§42.62.1Romani non abscedentes ab ripa Penei tulerunt in locum tutiorem castra.
ローマ軍はペネイオス川の岸から離れることなく、より安全な場所へ陣営を移した。
§42.62.2eo Misagenes Numida venit cum mille equitibus, pari peditum numero, ad hoc elephantis duobus et viginti.
そこへ、ヌミディア人ミサゲネスが、千の騎兵と同数の歩兵、さらに二十二頭の象を伴ってやって来た。
§42.62.3per eos dies consilium habenti regi de summa rerum,cum iam consedisset ferocia ab re bene gesta, ausi sunt quidam amicorum consilium dare, ut secunda fortuna in condicionem honestae pacis uteretur potius, quam spe vana evectus in casum inrevocabilem se daret.
その数日の間、国事の全般について諮問会議を開いていた王に対し、戦果が上がったことによる興奮がすでに冷めていたため、友人の一部が思い切って次のように進言した。 すなわち、現在の幸運を利用してむしろ名誉ある和平の条件を整えるべきであり、空しい希望に駆り立てられて取り返しのつかない危険に身を投じるべきではない、と。
§42.62.4modum inponere secundis rebus nec nimis credere serenitati praesentis fortunae, prudentis hominis et merito felicis esse.
順境に制限を設け、現在の幸運の晴れやかさを過信しないことは、賢明な人物であり、かつ幸運に値する人の本分である。
§42.62.5mitteret ad consulem, qui foedus in easdem leges renovarent, quibus Philippus pater eius pacem ab T. Quinctio victore accepisset.
王は執政官のもとへ使節を派遣すべきである。 それは、かつて彼の父フィリッポスが勝者ティトゥス・クィンクティウスから和平を受け入れた際と同じ条件で条約を更新するためである。
§42.62.6neque finiri bellum magnificentius quam ab tam memorabili pugna posse, neque spem firmiorem pacis perpetuae dari, quam quae perculsos adverso proelio Romanos molliores factura sit ad paciscendum.
また、これほど記憶に残る戦いの後ほど、戦争をより見事に終結させられることはなく、敗戦に衝撃を受けたローマ人たちを和平合意に向けてより柔軟にさせるであろう希望以上に、永続的な和平のより確実な希望が与えられることもない。
§42.62.7quodsi Romani tum quoque insita pertinacia aequa aspernarentur, deos hominesque et moderationis Persei et illorum pervicacis superbiae futuros testes.
だが、もしローマ人がその時になってもなお、生まれつきの執拗さゆえに公平な条件を拒絶するならば、神々と人間が、ペルセウスの自制と、彼らの強情な傲慢さの証人となるだろう。
§42.62.8numquam ab talibus consiliis abhorrebat regis animus.
王の心がこのような勧告を嫌うことは決してなかった。
itaque ut plurium adsensu conprobata est sententia, legati ad consulem missi;
そのため、多数の賛同によってこの意見が承認されると、使節が執政官のもとへ派遣された。
§42.62.9adhibito frequenti consilio auditi sunt.
多数の出席者からなる評議会が召集され、彼らの言い分が聴取された。
§42.62.10pacem petiere, vectigal, quantum Philippus pactus esset, daturum Persea Romanis pollicentes; urbibus, agris locisque, quibus Philippus cessisset, cessurum quam primum.
彼らは和平を求め、ペルセウスがローマ人に対して、フィリッポスが合意したのと同額の貢納金を支払うこと、またフィリッポスが割譲した都市、土地、場所から、できるだけ速やかに撤退することを約束した。
§42.62.11haec legati.
使節たちはこれらを述べた。
summotis his cum consultarent, Romana constantia vicit in consilio.
彼らが退出させられて審議が行われたとき、評議会ではローマ的な不屈の精神が勝利を収めた。
ita tum mos erat, in adversis rebus voltum secundae fortunae gerere, moderari animo in secundis.
当時は、逆境においては順境であるかのような顔つきをし、順境においては心を抑制する、という気風であった。
§42.62.12responderi placuit, ita pacem dari, si de summa rerum liberum senatui permittat rex de se deque universa Macedonia statuendi ius.
次のように回答することが決定された。 すなわち、王が自分自身および全マケドニアについて決定を下す自由な権利を元老院に認めるならば、その条件においてのみ和平が与えられる、と。
§42.62.13haec cum renuntiassent legati, miraculo ignaris Romani moris pertinacia esse, et plerique vetare amplius mentionem pacis facere;
使節たちがこのことを報告したとき、ローマの気風を知らない者たちにとって、その頑なさは驚くべきことであり、大部分の者は、これ以上和平に言及することを禁じた。
§42.62.14ultro mox quaesituros, quod oblatum fastidiant.
彼らは、ローマ人が提示されたものを今は拒絶しているが、じきに自らそれを求めるようになるだろうと考えた。
Perseus hanc ipsam superbiam — quippe ex fiducia virium esse — timere, et summam pecuniae augens, si pretio pacem emere posset, non destitit animum consulis temptare.
ペルセウスはこの傲慢さそのものを――それが力の自信に基づいているからこそ――恐れ、金の額を増やし、もし金で和平を買い取ることができるならばと、執政官の意向を打診し続けた。
§42.62.15postquam nihil ex eo, quod primo responderat, mutabat, desperata pace ad Sycurium, unde profectus erat, redit, belli casum de integro temptaturus.
執政官が、最初に回答したことから何も変更しないのを見て、和平を諦め、出発地であったシクリウムへと戻った。 戦争の帰勢を新たに試みるためであった。