Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §42.56.1-42.56.10

ハリアルトゥス包囲とペルセウスの略奪

1646 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

法務官ガイウス・ルクレティウスらがボイオティアのハリアルトゥスを再び包囲し、同盟軍の艦隊もカルキスに集結する。一方、マケドニア王ペルセウスはローマ軍を誘い出そうとペラエの領地を荒らすが、敵が動かないのを見て略奪品を兵士に分け与える。

§42.56.1sub idem tempus et C. Lucretius praetor, qui navibus praeerat ad Cephallaniam, M. Lucretio fratre cum classe super Maleum Chalcidem iusso petere, ipse triremem conscendit, sinum Corinthium petens ad praeoccupandas in Boeotia res.
ほぼ同じ頃、ケパッレニアの近くで艦隊を指揮していた法務官ガイウス・ルクレティウスもまた、兄弟のマルクス・ルクレティウスに艦隊を率いてマレア岬を回りカルキスを目指すよう命じた上で、自身はボイオティアでの事態に先手を打つためにコリントス湾を目指して三段櫂船に乗り込んだ。
§42.56.2tardior ei navigatio propter infirmitatem corporis fuit.
体調不良のために、彼の航海は遅れがちであった。
§42.56.3M. Lucretius, Chalcidem adveniens, cum a P. Lentulo Haliartum oppugnari audisset, nuntium, praetoris verbis qui abscedere eum inde iuberet, misit.
マルクス・ルクレティウスは、カルキスに到着した際、プブリウス・レントゥルスによってハリアルトゥスが攻撃されていると聞き、法務官の命令として彼にそこから退去するよう命じる使者を送った。
§42.56.4Boeotorum iuventute, quae pars cum Romanis stabat, eam rem adgressus legatus a moenibus abscessit.
ローマ側についていた一部のボイオティアの若者たちとともにその攻城戦に着手していた副官は、城壁から退去した。
§42.56.5haec soluta obsidio locum alteri novae obsidioni dedit;
この解かれた包囲は、別の新たな包囲へと引き継がれることになった。
namque extemplo M. Lueretius cum exercitu navali, decem milibus armatorum, ad hoc duobus milibus regiorum, qui sub Athenaeo erant, Haliartum circumsedit;
というのも、直ちにマルクス・ルクレティウスが海軍の兵力である一万の武装兵、さらにアテナイオスの指揮下にあった王の兵二千を率いてハリアルトゥスを包囲したからである。
parantibusque iam oppugnare supervenit a Creusa praetor.
そして、彼らがまさに攻撃を準備していたところに、クレウサから法務官が到着した。
§42.56.6ad idem fere tempus et ab sociis naves Chalcidem convenerunt, duae Punicae quinqueremes, duae ab Heraclea ex Ponto triremes, quattuor Chalcedone, totidem Samo, tum quinque Rhodiae quadriremes.
ほぼ同じ頃、同盟国からの船もカルキスに集まった。 カルタゴの五段櫂船二隻、ポントスのヘラクレアからの三段櫂船二隻、カルケドンから四隻、サモスから同数、そしてロドスからの四段櫂船五隻である。
§42.56.7has praetor, quia nusquam erat maritumum bellum, remisit sociis.
どこにも海上での戦争がなかったため、法務官はこれらの船を同盟国に送り返した。
et Q. Marcius Chalcidem navibus venit, Alope Pthiotica capta, Larisa, quae Cremaste dicitur, oppugnata.
そしてクィントゥス・マルキウスも、フティオティスのアロペを占領し、クレマステと呼ばれるラリサを攻撃した後に、船でカルキスに到着した。
§42.56.8cum hic status in Boeotia esset, Perseus, cum ad Sycurium, sicut ante dictum est, stativa haberet, frumento undique circa ex agris convecto, §42.56.9ad vastandum Pheraeorum agrum misit, ratus ad invandas sociorum urbes longius a castris abstractos deprehendi Romanos posse.
ボイオティアの情勢がこのような状態であったとき、ペルセウスは、以前に述べられたようにシュクリウムに常設の陣営を置いていたが、周囲の畑からいたるところで穀物を集めさせた上で、同盟国の都市を救うために陣営からかなり遠くへと引き離されたローマ人たちを、不意打ちすることができると考えて、ペラエの領地を荒らすために兵を送った。
§42.56.10quos cum eo tumultu nihil motos animadvertisset, praedam quidem praeterquam hominum — pecora autem maxume omnis generis fuere — divisit ad epulandum militibus.
彼らがその騒動によって全く動いていないことに気づくと、人間を除いた略奪品(それは主に、あらゆる種類の家畜であったが)を、兵士たちの宴会のために分配した。

語釈・文法注

  1. 42.56.1M. Lucretio fratre cum classe super Maleum Chalcidem iusso petere — M. Lucretio fratre を意味上の主語とする独立奪格構文。完了受動分詞 iusso(iubere の完了受動分詞奪格単数男性)がこれに一致し、petere(不定詞能動態)が命令の内容を表す補文となっている。「兄弟のマルクス・ルクレティウスが〜を指して進むよう命じられた上で」という意味。
  2. 42.56.4Boeotorum iuventute, quae pars cum Romanis stabat, eam rem adgressus — adgressus はデポネント動詞 aggredior(着手する)の完了分詞(主格単数男性)で、主節の主語である legatus に一致する。Boeotorum iuventute は同伴あるいは手段の奪格で、adgressus に係り、「ボイオティアの若者たちとともにそのことに着手していた」という意味を成す。
  3. 42.56.9ratus ad iuvandas sociorum urbes longius a castris abstractos deprehendi Romanos posse — 主語 Perseus に係るデポネント動詞の分詞 ratus(〜と考えて)が、対格不定詞構文 deprehendi Romanos posse(ローマ人たちが捕らえられうる)を従えている。Romanos は不定詞の意味上の主語であり、これに完了受動分詞 abstractos(引き離された)が一致し、さらに ad iuvandas ... urbes という動形容詞による目的の句が abstractos を修飾する入れ子構造。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §42.56.1-42.56.10. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:42.56.1-42.56.10

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。