Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §42.55.1-42.55.10

執政官のテッサリア進軍と同盟諸軍の合流

1645 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

ローマの執政官は困難な進軍の末にテッサリアのゴムフィに到着し、ラリサ付近に布陣する。また、エウメネスをはじめとするギリシア諸国からの増援部隊がローマ軍に合流する。

§42.55.1consul Romanus, per eosdem dies Thessaliam cum exercitu petens, iter expeditum primo per Epirum habuit;
ローマの執政官は、同じ頃に軍を率いてテッサリアを目指し、最初はエピルスを通る障害のない行軍を行った。
§42.55.2deinde, postquam in Athamaniam est transgressus, asperi ac prope invii soli, cum ingenti difficultate parvis itineribus aegre Gomphos pervenit;
その後、アタマニア(そこは険しく、ほとんど道のない土地であったが)に越境すると、多大な困難を伴い、短い行軍を重ねて、ようやくゴムフィに到着した。
§42.55.3cui si vexatis hominibus equisque tironem exercitum ducenti acie instructa et loco suo et tempore obstitisset rex, ne Romani quidem abnuunt magna sua cum clade fuisse pugnaturos.
もし王が、兵士も馬も疲弊した状態で新兵の軍を率いる彼に対して、陣を敷き、自分にとって有利な場所と時期に立ち塞がっていたならば、ローマ人自身も、自分たちにとって大打撃となる戦闘になったであろうことを否定していない。
§42.55.4postquam Gomphos sine certamine ventum est, praeter gaudium periculosi saltus superati, contemptus quoque hostium adeo ignoruntium opportunitates suas accessit.
戦闘なしにゴムフィへ到着すると、危険な峠を乗り越えた喜びだけでなく、自らの好機をこれほどまでに見過ごした敵に対する軽蔑もまた付け加わった。
§42.55.5sacrificio rite perfecto consul et frumento dato militibus paucos ad requiem iumentorum hominumque moratus dies, cum audiret vagari Macedonas effusos per Thessaliam vastarique sociorum agros, satis iam refectum militem ad Larisam ducit.
執政官は、儀式通りに犠牲を捧げ、兵士たちに糧食を配給した後、役畜と人間を休ませるために数日間滞在したが、マケドニア兵がテッサリア中に散らばって徘徊し、同盟国の領土を荒らしていると聞くと、すでに十分に回復した兵士を率いてラリサへと向かった。
§42.55.6inde cum tria milia ferme abesset, ad Tripolim — Scaeam vocant —, super Peneum amnem posuit castra.
そこからおよそ三マイル離れたトリポリス(人々はスカエアと呼んでいる)の近く、ペネウス川沿いに陣を敷いた。
§42.55.7per idem tempus Eumenes ad Chalcidem navibus accessit cum Attalo atque Athenaeo fratribus, Philetaero fratre relicto Pergami ad tutelam regni.
同じ頃、エウメネスは、王国の守護のために兄弟のピレタイロスをペルガモンに残し、もう二人の兄弟アッタロスおよびアテナイオスとともに船でカルキスに到着した。
Chalcide cum Attalo et quattuor milibus peditum, mille equitum ad consulem venit;
そしてカルキスからアッタロス、および四千の歩兵、千の騎兵を伴って執政官のもとへやって来た。
§42.55.8Chalcide relicta duo milia peditum, quibus Athenaeus praepositus.
カルキスには二千の歩兵が残され、これらにはアテナイオスが指揮官として据えられた。
et alia eodem auxilia Romanis ex omnibus undique Graeciae populis convenerunt, quorum pleraque — adeo parva erant — in oblivionem adducta.
また、他の援軍も同じ場所へ、ギリシア中のあらゆる人々からローマ人のもとへと集まったが、その大半は、あまりに規模が小さかったために忘れ去られてしまった。
§42.55.9Apolloniatae trecentos equites, centum pedites miserunt.
アポロニアの人々は騎兵三百、歩兵百を送った。
Aetolorum alae unius instar erat, quantum ab tota gente equitum venerat, et Thessalorum, quorum omnis equitatus speratus erat, non plus quam trecenti erant equites in castris Romanis.
アイトリア人の部族全体から送られてきた騎兵は、一個の騎兵隊に匹敵する程度であり、そのすべての騎兵戦力が期待されていたテッサリア人のうち、ローマ軍の陣営に加わった騎兵は三百人以下にすぎなかった。
§42.55.10Achaei iuventutis suae, Cretico maxime armatu, ad mille quingentos dederunt.
アカイア人は自らの若者たちのうち、主にクレタ風の武装をさせた者を千五百人ほど提供した。

語釈・文法注

  1. §42.55.2asperi ac prope invii soli — soli は中性名詞 solum(土地、土壌)の単数属格。この句全体は性質の属格として機能しており、先行する地名 Athamaniam(あるいは省略された terrae などの名詞)を修飾し、アタマニアの土地の荒涼とした性質を説明している。
  2. §42.55.3cui si ... obstitisset rex ... fuisse pugnaturos — cui は関係代名詞の連結(与格)で、続く obstitisset の目的語であり、執政官(consul)を指す。また、fuisse pugnaturos は未来分詞と助動詞 fui の完了不定詞の組み合わせであり、間接話法(abnuunt の目的語)における反実仮想の帰結(直説法過去完了 pugnaturi fuerunt または接続法過去完了 pugnavissent に相当)を表す。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §42.55.1-42.55.10. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:42.55.1-42.55.10

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。