§42.3.1eodem anno aedis Iunonis Laciniae detecta.
同じ年、ユノ・ラキニアの神殿の屋根が剥ぎ取られた。
Q. Fulvius Flaccus censor aedem Fortunae equestris, quam in Hispania praetor bello Celtiberico voverat, faciebat enixo studio, ne ullum Romae amplius aut magnificentius templum esset.
監察官クィントゥス・フルウィウス・フラックスは、ヒスパニアでのプラエトル時代にケルティベリア戦争で誓願していた「騎士のフォルトゥナ」神殿を、ローマにそれ以上大きく豪華な神殿は他にないようにしようと、並々ならぬ熱意を傾けて建設させていた。
§42.3.2magnum ornatum ei templo ratus adiecturum, si tegulae marmoreae essent, profectus in Bruttios aedem Iunonis Laciniae ad partem dimidiam detegit, id satis fore ratus ad tegendum, quod aedificaretur.
もし大理石の瓦があれば、その神殿に多大な装飾が加わるであろうと考え、彼はブルッティウム地方へと出発し、ユノ・ラキニア神殿の半分に及ぶ屋根を剥ぎ取った。 建設中の建物の屋根を葺くには、それで十分であろうと考えたのである。
§42.3.3naves paratae fuerunt, quae tollerent atque asportarent, auctoritate censoria sociis deterritis id sacrilegium prohibere.
それらを積み込んで運び去るための船が用意されていたが、同盟市民たちは監察官としての権威に恐れをなし、その神聖冒涜を阻止することを躊躇した。
§42.3.4postquam censor rediit, tegulae expositae de navibus ad templum portabantur.
監察官が帰還したのち、船から降ろされた瓦は神殿へと運ばれていった。
§42.3.5quamquam, unde essent, silebatur, non tamen celari potuit.
それらがどこから来たものかは沈黙されていたものの、隠し通すことはできなかった。
fremitus igitur in curia ortus est;
そのため、議事堂内で不満のどよめきが起こった。
ex omnibus partibus postulabatur, ut consules eam rem ad senatum referrent.
執政官たちがこの件を元老院に諮るよう、いたるところから要求された。
ut vero accersitus in curiam censor venit, multo infestius singuli universique praesentem lacerare:
そして実際に、議事堂に召喚された監察官がやって来ると、個々の議員も全体としても、はるかに激しい怒りをもって、目の前にいる彼を非難した。
§42.3.6templum augustissimum regionis eius, quod non Pyrrhus, non Hannibal violassent, violare parum habuisse, nisi detexisset foede ac prope diruisset.
ピュロスもハンニバルも荒らさなかったその地域の最も神聖な神殿を、醜くも屋根を剥ぎ、ほとんど破壊せんばかりにしなければ、それを汚しただけでは十分ではないと彼は考えたのだ、と。
§42.3.7detractum culmen templo, nudatum tectum patere imbribus putrefaciendum.
神殿から棟木が取り去られ、むき出しになった屋根は雨にさらされて朽ちるがままになっている。
ad id censorem moribus regendis creatum? cui sarta tecta exigere sacris publicis et loca tuenda more maiorum traditum esset,
そのために、風紀をただすための監察官が選出されたというのか。 祖先の慣習に従って、公の聖所において建物の維持管理を要求し、その場所を守ることが委ねられているはずの彼が、同盟市民の都市を巡り、神殿を破壊し、聖なる館の屋根を剥ぎ取って歩き回っているとは!
§42.3.8eum per sociorum urbes diruentem templa nudantemque tecta aedium sacrarum vagari! et quod, si in privatis sociorum aedificiis faceret, indignum videri posset, id eum templa deum immortalium demolientem facere,
しかも、もし同盟市民の私的な建物に対して行ったとしても不当に見えかねないことを、不死なる神々の神殿を破壊して行っているとは!
§42.3.9et obstringere religione populum Romanum, ruinis templorum templa aedificantem, tamquam non iidem ubique di immortales sint, sed spoliis aliorum alii colendi exornandique! cum,
そして、神殿の廃墟によって神殿を建て、ローマの人々に宗教的な罪を負わせているとは! まるで不死なる神々がどこでも同じではなく、ある神々は他の神々の略奪品によって崇拝され、飾られるべきであるかのように!
§42.3.10priusquam referretur, appareret, quid sentirent patres, relatione facta in unam omnes sententiam ierunt, ut eae tegulae reportandae in templum locarentur piaculariaque Iunoni fierent.
上程される前から、元老院議員たちがどう考えているかは明白であったが、諮問がなされると、全員が一つの意見に一致した。 すなわち、それらの瓦を元の神殿へ返却する作業を請負に出し、ユノに対する贖罪の儀式を行うべきである、と。
§42.3.11quae ad religionem pertinebant, cum cura facta;
宗教に関わる事柄は丁重に行われた。
tegulas relictas in area templi, quia reponendarum nemo artifex inire rationem potuerit, redemptores nuntiarunt.
しかし請負業者たちは、それらの瓦が神殿の境内に残されたままであると報告した。 なぜなら、それらを元通りに配置する方法を見出せる職人が一人もいなかったからである。