Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §40.51.1-40.51.9

監察官レピドゥスとフルウィウスの公共事業と改革

1554 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

紀元前179年のケンソルであるレピドゥスとフルウィウスは、元老院名簿の改訂や多くの公共事業の分割・発注を行い、公共用地の回復や投票制度の改革を実施した。

§40.51.1censores fideli concordia senatum legerunt.
ケンソル(監察官)たちは、誠実な協調をもって元老院の名簿を改訂した。
princeps lectus est ipse censor M. Aemilius Lepidus pontifex maximus:
ケンソル自身である最高神祇官マルクス・アエミリウス・レピドゥスが元老院の第一人者に選出された。
§40.51.2tres eiecti de senatu;
3名が元老院から除名された。
retinuit quosdam Lepidus a collega praeteritos.
レピドゥスは、同僚によって除外された幾人かを留任させた。
opera ex pecunia attributa divisaque inter se haec Lepidus molem ad Tarracinam, ingratum opus, quod praedia habebat ibi privatamque publicae rei impensam inseruerat;
割り当てられた資金による公共事業を彼らの間で分割し、レピドゥスは以下のものを発注した。 タッラキナの防波堤。 これは彼が現地に私有地を所有し、公的な事業に私的な出費を混入させていたため、不興を買う事業であった。
§40.51.3theatrum et proscenium ad Apollinis, aedem Iovis in Capitolio, columnasque circa poliendas albo locavit;
アポロン神殿の傍の劇場と舞台前部、カピトリウムのユピテル神殿、およびその周囲の柱を白く磨き上げることを発注した。
et ab his columnis, quae incommode opposita videbantur, signa amovit clipeaque de columnis et signa militaria adfixa omnis generis dempsit.
そして、不都合な形で配置されていると思われたこれらの柱から彫像を取り除き、柱から盾を、また取り付けられていたあらゆる種類の軍旗を取り外した。
§40.51.4M. Fulvius plura et maioris locavit usus: portum et pilas pontis in Tiberi, quibus pilis fornices post aliquot annos P. Scipio Africanus et L. Mummius censores locaverunt imponendos;
マルクス・フルウィウスは、より多く、かつより実用的な事業を発注した。 ティベリス川の港と橋の橋脚であり、この橋脚の上には数年後、ケンソルのプブリウス・スキピオ・アフリカヌスとルキウス・ムンミウスがアーチを架けることを発注することになる。
§40.51.5basilicam post argentarias novas et forum piscatorium circumdatis tabernis quas vendidit in privatum;
また、新しい両替商店舗の裏手にあるバシリカ、および魚市場であり、これらは店舗で囲まれ、彼はそれらを私人に売却した。
§40.51.6et porticum extra portam Trigeminam, et aliam post navalia et ad fanum Herculis et post Spei ad Tiberim et ad aedem Apollinis medici.
また、トリゲミナ門の外の回廊、および、船渠の背後、ヘルクレスの神殿の近く、ティベリス川沿いの希望の女神の神殿の背後、そして医神アポロンの神殿の近くの、もう一つの回廊を発注した。
§40.51.7habuere et in promiscuo praeterea pecuniam: ex ea communiter locarunt aquam adducendam fornicesque faciendos.
彼らはさらに、共同で使用できる資金も持っていた。 その資金から、彼らは共同で水道の引き込みとアーチの建設を発注した。
impedimento operi fuit M. Licinius Crassus, qui per fundum suum duci non est passus.
しかし、マルクス・リキニウス・クラッススが、自分の土地を水道が通過することを許さなかったため、事業の障害となった。
§40.51.8portoria quoque et vectigalia iidem multa instituerunt.
同じ彼らはまた、多くの港湾税や関税を新たに制定した。
complura sacella publicaque loca, occupata a privatis, publica sacraque ut essent paterentque populo curarunt.
そして、私人によって占有されていた多くの祠堂や公共の場所を、公共のもの、かつ神聖なものとし、民衆に開放されるように取り計らった。
§40.51.9mutarunt suffragia, regionatimque generibus hominum causisque et quaestibus tribus discripserunt
彼らは投票制度を変更し、地域ごとに、人々の身分、境遇、および職業に応じてトリブスを分類した。

語釈・文法注

  1. 40.51.2retinuit quosdam Lepidus a collega praeteritos — 動詞 praeteritos は、ケンソルが元老院名簿の改訂(lectio senatus)において特定の議員の名を除外する(読み飛ばす)行為を指す。レピドゥスは、同僚(collega)のフルウィウスによって除外の対象とされた(praeteritos)一部の人物を、自らの権限で元老院に留任させた(retinuit)。
  2. 40.51.2privatamque publicae rei impensam inseruerat — inseruerat の目的語は対格の privatam impensam(私的な支出)であり、与格の publicae rei(公的な事業・国事)に係る。「私的な支出を公的な事業に混ぜ込んでいた」の意。レピドゥスが自らの私有地があるタッラキナに防波堤を建設したことが、公先の混同として批判された背景を説明している。
  3. 40.51.3columnasque circa poliendas albo locavit — locavit は「発注する、請け負わせる」を意味し、対格名詞(columnas)と動形容詞(poliendas)を伴って「(名詞)を〜させるように発注する」という使役・目的の構文を作る。albo は白(漆喰など)を表す手段・材料の奪格。
  4. 40.51.4quibus pilis fornices post aliquot annos P. Scipio Africanus et L. Mummius censores locaverunt imponendos — quibus pilis は前行の pilas(対格)を先行詞とする関係代名詞の連結であり、imponendos(fornices に一致する動形容詞)とともに locaverunt の目的語構文をなす。pilis は imponendos に対する「〜の上に」を意味する与格。「それらの橋脚の上にアーチが載せられる(架けられる)よう発注した」という意味になる。
  5. 40.51.7impedimento operi fuit — 典型的である二重与格の構文。impedimento は「目的・結果の与格」(障害となった)、operi は「利害の与格」(事業にとって)として機能している。
  6. 40.51.9regionatimque generibus hominum causisque et quaestibus tribus discripserunt — tribus は4変化名詞 tribus(部族・投票区)の対格複数。generibus, causis, quaestibus は基準の奪格で、人々の「身分」「境遇」「職業」に基づく分類基準を示す。全体で「地域ごとに、人々の身分、境遇、職業に応じて、トリブス(投票区)を分類(再編)した」という意味になる。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §40.51.1-40.51.9. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:40.51.1-40.51.9

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。