Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §39.32.1-39.32.15

リグリアでの戦果とプブリウスの執政官当選

1479 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

両執政官はリグリアで成果を上げ、その後アッピウス・クラウディウスが兄弟のプブリウスを執政官にするため、激しい妨害を押し切って民会で強引に彼を当選させた。

§39.32.1consules dilectibus aliisque, quae Romae agendae erant, peractis rebus in Ligures provinciam exercitum duxerunt.
執政官たちは、ローマで行われるべきであった徴兵やその他の用件を終えると、軍を率いてリグリア属州へと向かった。
§39.32.2Sempronius a Pisis profectus in Apuanos Ligures, vastando agros urendoque vicos et castella eorum aperuit saltum usque ad Macram fluvium et Lunae portum.
センプロニウスはピサエからアプアニ・リグリア人のもとへ出発し、彼らの田野を荒らし、村落や砦を焼き払うことによって、マクラ川とルーナの港に至る山道を切り開いた。
§39.32.3hostes montem, antiquam sedem maiorum suorum, ceperunt;
敵は彼らの先祖の古くからの居所である山を占拠した。
et inde superata locorum iniquitate proelio deiecti sunt.
しかしそこから、地形の険しさが克服された戦闘において彼らは撃退された。
§39.32.4et Ap. Claudius felicitatem virtutemque collegae in Liguribus Ingaunis aequavit secundis aliquot proeliis.
そしてアッピウス・クラウディウスも、インガウニ・リグリア人のもとで、いくつかの有利な戦闘によって同僚の幸運と勇気に匹敵する成果を上げた。
sex praeterea oppida eorum expugnavit; multa milia hominum in iis cepit; belli auctores tres et quadraginta securi percussit.
さらに、彼は彼らの6つの町を攻略し、その中で数千の人々を捕らえ、戦争の首謀者43人を斧で斬首した。
iam comitiorum appetebat tempus.
すでに民会の時期が近づいていた。
§39.32.5prior tamen Claudius quam Sempronius, cui sors comitia habendi obtigerat, Romam venit, quia P..
しかし、民会を開催する役割がくじで当たっていたセンプロニウスよりも先に、クラウディウスがローマにやって来た。
Claudius frater eius consulatum petebat.
彼の兄弟プブリウス・クラウディウスが執政官職を志望していたからである。
§39.32.6competitores habebat patricios L. Aemilium Q. Fabium Ser. Sulpicium Galbam, veteres candidatos, et ab repulsis eo magis debitum, quia primo negatus erat, honorem repetentes.
彼はパトリキの競争相手として、ルキウス・アエミリウス、クィントゥス・ファビウス、セルウィウス・スルピキウス・ガルバを擁していたが、彼らは古くからの候補者であり、落選を経験したことから、最初に拒まれた名誉を、それゆえになおさら当然受けるべきものとして、再び求めている人々であった。
§39.32.7etiam quia plus quam unum ex patriciis creari non licebat, artior petitio quattuor petentibus erat.
また、パトリキからは一人より多くを選出することは許されていなかったため、4人の志望者がいる中での競争は非常に激しいものであった。
§39.32.8plebeii quoque gratiosi homines petebant, L. Porcius Q. Terentius Culleo Cn. Baebius Tamphilus, et hi repulsis in spem impetrandi tandem aliquando honoris dilati.
プレブスからも影響力のある人物たち、すなわちルキウス・ポルキウス、クィントゥス・テレンティウス・クッレオ、グナエウス・バエビウス・タンピルスが志望しており、彼らも落選を経験したことで、ついにいつかは名誉を得られるだろうという希望を抱きつつ先送りにされていた者たちであった。
§39.32.9Claudius ex omnibus unus novus candidatus erat.
クラウディウスは全員の中で唯一の新顔の候補者であった。
opinione hominum haud dubie destinabantur Q. Fabius Labeo et L. Porcius Licinus.
世間の評判では、クィントゥス・ファビウス・ラベオとルキウス・ポルキウス・リキヌスが間違いなく内定しているとみなされていた。
§39.32.10sed Claudius consul sine lictoribus cum fratre toto foro volitando, §39.32.11clamitantibus adversariis et maiore parte senatus, meminisse eum debere se prius consulem populi Romani quam fratrem P.. Claudii esse: quin ille sedens pro tribunali aut arbitrum aut tacitum spectatorem comitiorum se praeberet? — coerceri tamen ab effuso studio nequit.
しかし、執政官であるクラウディウスは、護衛兵を伴わずに兄弟とともにフォルム全体を走り回り、対立候補や元老院の大部分が、彼は自分がプブリウス・クラウディウスの兄弟である前に、ローマ市民の執政官であることを思い出すべきだと叫び、さらに、なぜ彼は演壇に座り、民会の調停者か、あるいは沈黙する見届け人として振る舞わないのかと非難したにもかかわらず、――それでも彼は行き過ぎた熱意を抑えることができなかった。
§39.32.12magnis contentionibus tribunorum quoque plebis, qui aut contra consulem aut pro studio eius pugnabant, comitia aliquotiens turbata, donec pervicit Appius, ut deiecto Fabio fratrem traheret.
執政官に反対するか、あるいは彼の熱意を支持して戦う平民護民官たちの大きな争いによっても、民会は何度か混乱させられたが、ついにアッピウスはファビウスを退けて兄弟を引き上げることに成功した。
§39.32.13creatus P. Claudius Pulcher praeter spem suam et ceterorum.
プブリウス・クラウディウス・プルケルは、本人や他の人々の予想に反して選出された。
locum suum tenuit L. Porcius Licinus, quia moderatis studiis, non vi Claudiana inter plebeios certatum est.
平民の間での争いは、クラウディウス家流の強引さではなく、穏健な熱意をもって行われたため、ルキウス・ポルキウス・リキヌスは自身の地位を維持した。
§39.32.14praetorum inde comitia sunt habita: C. Decimius Flavus P..
その後、法務官の民会が開催された。
Sempronius Longus P.. Cornelius Cethegus Q. Naevius Matho C. Sempronius Blaesus A. Terentius Varro praetores facti.
ガイウス・デキミウス・フラウス、プブリウス・センプロニウス・ロングス、プブリウス・コルネリウス・ケテグス、クィントゥス・ナエウィウス・マト、ガイウス・センプロニウス・ブラエスス、アウルス・テレンティウス・ウァロが法務官に選ばれた。
§39.32.15haec eo anno, quo Ap. Claudius M. Sempronius consules fuerunt, domi militiaeque gesta.
これらが、アッピウス・クラウディウスとマルクス・センプロニウスが執政官であった年に、国内外で行われた出来事である。

語釈・文法注

  1. 39.32.1dilectibus aliisque, quae Romae agendae erant, peractis rebus — dilectibus(4変化名詞 dilectus の奪格・複数)と aliis(3変化形容詞 alius の奪格・複数)が、関係節 quae Romae agendae erant を伴う res とともに奪格独立構文を構成している。関係節内の述語形容詞 agendae(動形容詞)は、遅れて現れる主名詞 rebus(5変化名詞 res の奪格・複数・女性)の性・数に一致している。全体として「徴兵や、その他ローマで行われるべきであった諸事を完了した上で」という譲歩・時の意味を表す。
  2. 39.32.6ab repulsis eo magis debitum, quia primo negatus erat, honorem repetentes — ab repulsis は「落選の後で」あるいは「落選を根拠として」を意味する。eo magis... quia... は「〜という理由でそれだけいっそう」という因果の強調表現。debitum は repetentes が修飾する honorem に係る分詞で、「当然支払われるべき/受けるべき名誉」という意味を表す。
  3. 39.32.11quin ille sedens pro tribunali aut arbitrum aut tacitum spectatorem comitiorum se praeberet? — 間接話法(oratio obliqua)における修辞的疑問文。直接話法での「なぜ彼は〜しないのか(quin... praebet/praebeat?)」という苛立ちを伴う疑問が、間接話法に移行したことで接続法未完了過去 praeberet になっている。ille は執政官アッピウス・クラウディウスを指す。
  4. 39.32.12donec pervicit Appius, ut deiecto Fabio fratrem traheret — pervicit(pervinco の直説法完了3人称単数)は「(自らの意志を)通す、押し切る」の意。これに続く ut 節(ut... traheret)は結果または名詞節(〜することに成功する)として機能する。deiecto Fabio は奪格独立構文で「ファビウスを落選させた上で」。traheret は「(当選させて同僚執政官へと)引き上げる、引き込む」という比喩的な表現である。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §39.32.1-39.32.15. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:39.32.1-39.32.15

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。