Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §39.17.1-39.17.7

信徒の逃亡禁止令と全土への恐慌の拡大

1464 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

執政官たちの布告によって逃亡や援助が禁じられ、告発の奨励と逮捕の措置が取られた結果、ローマとイタリア全土に恐慌が広がり、多くの共謀者が捕らえられ首謀者たちが自白した。

§39.17.1recitari deinde senatus consulta iusserunt, indicique praemium proposuerunt, si quis quem ad se deduxisset nomenve absentis detulisset.
その後、執政官たちは元老院決議を朗読させ、もし誰かが容疑者を自分たちのもとへ連行するか、あるいは欠席者の名前を告発したならば、その告発者に褒賞を与えると提示した。
§39.17.2qui nominatus profugisset, diem certam se finituros, ad quam nisi citatus respondisset, absens damnaretur.
名指しされて逃亡した者については、特定の期日を自ら定めるつもりであり、その日までに召喚されても答弁しなかった場合は、欠席のまま有罪を宣告されるであろうとした。
si quis eorum, qui tum extra terram Italiam essent, nominaretur, ei laxiorem diem daturos, si venire ad causam dicendam pellet.
もし、そのときイタリアの地の外にいた者たちの誰かが名指しされたなら、もしその者が自らを弁護するために出頭することを望むなら、その者にはより猶予のある期日を与えるつもりであるとした。
§39.17.3edixerunt deinde, ne quis quid fugae causa vendidisse neve emisse vellet; ne quis reciperet, celaret, ope ulla iuvaret fugientes.
次いで彼らは、誰も逃亡のためにいかなるものも売却したり購入したりすることを望んではならないこと、また誰も逃亡者たちを匿ったり、隠したり、いかなる援助によっても助けたりしてはならないことを布告した。
contione dimissa terror magnus urbe tota fuit,
民会が解散されると、市全体に大きな恐怖が広がった。
§39.17.4nec moenibus se tantum urbis aut finibus Romanis continuit, sed passim per totam Italiam, litteris hospitum de senatus consulto et contione et edicto consulum acceptis, trepidari coeptum est.
そしてその恐怖は、市の城壁やローマの国境の内側だけにとどまらず、元老院決議と民会、および執政官の布告に関する客友からの書簡が受け取られると、イタリア全土の至る所で動揺が始まりだした。
§39.17.5multi ea nocte, quae diem insecuta est, quo in contione res palam facta est, custodiis circa portas positis fugientes a triumviris comprehensi et reducti sunt: multorum delata nomina.
民会において事態が公にされた日の昼に続くあの夜、門の周囲に見張りが配置されると、逃亡しようとしていた多くの者が三人官によって捕らえられ、連れ戻された。 多くの者の名前が告発された。
quidam ex iis viri feminaeque mortem sibi consciverunt.
彼らのうちの何人かの男女は自ら命を絶った。
§39.17.6coniurasse supra septem milia virorum ac mulierum dicebantur.
七千人を超える男女が共謀したと言われていた。
capita autem coniurationis constabat esse M. et C. Atinios de plebe Romana et Faliscum L. Opiternium et Minium Cerrinium Campanum:
しかし、陰謀の首謀者は、ローマ平民出身のマルクス・アティニウスとガイウス・アティニウス、ファリシ出身のルキウス・オピテルニウス、およびカンパニア出身のミニウス・ケッリニウスであることが明らかであった。
§39.17.7ab his omnia facinora et flagitia orta, eos maximos sacerdotes conditoresque eius sacri esse.
すべての犯罪や醜行は彼らから生じたのであり、彼らこそがその儀式の最高神官にして創始者であるとされた。
data opera, ut primo quoque tempore comprehenderentur.
彼らが一刻も早く逮捕されるよう、万全の措置が取られた。
adducti ad consules fassique de se nullam moram indicio fecerunt.
執政官たちのもとへ連行され、自らについて自白した彼らは、速やかにすべてを供述した。

語釈・文法注

  1. §39.17.1indici — 動詞 indico の不定詞受動態や中性名詞 indicium の属格ではなく、三人称名詞 index(告発者、密告者)の単数与格。praemium(褒賞)を提示した相手を示す。
  2. §39.17.2diem certam se finituros — 間接話法(oratio obliqua)の主節であり、対格不定詞構文。finituros [esse] の論理的主語は対格の se(執政官たち)。先行する主動詞(edixerunt などの発話を示す動詞)が文脈上省略されている。
  3. §39.17.4trepidari coeptum est — 自動詞 trepidare(動揺する、恐慌をきたす)の非人称受動態。ラテン語では、自動詞の受動態三人称単数を用いて「(人々が)騒ぎ始めた」「恐慌が起こり始めた」という状況全体を表現する。
  4. §39.17.7data opera — 完了分詞を用いた独立奪格、あるいは記述的に est が省略された表現(data opera [est])。dare operam は「努力する、手段を講じる」という慣用表現であり、ここでは「万全の措置が取られた」ことを意味する。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §39.17.1-39.17.7. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:39.17.1-39.17.7

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。