Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §38.29.1-38.29.11

アカイア人投石兵の投入とサメーの陥落

1416 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

ローマ軍はサメーの頑強な抵抗に対抗するため、卓越した技術を持つアカイア人の投石兵を投入してその出撃を抑制する。4ヶ月の包囲の後、ローマ軍は夜間に城壁を越えて侵入し、サメーを降伏させて住民を奴隷として売り払った。

§38.29.1nec ab Samaeis quicquam, quo aut opera aut hostis arceri posset, praetermissum est. §38.29.2duabus tamen maxime resistebant rebus, una, interiorem semper iuxta validum pro diruto novum obstruentes murum, altera, eruptionibus subitis nunc in opera hostium, nunc in stationes; et plerumque his proeliis superiores erant. §38.29.3una ad coercendos inventa, haud magna memoratu, res est. §38.29.4centum funditores ab Aegio et Patris et Dymis acciti. a pueris ii more quodam gentis saxis globosis, quibus ferme harenae immixtis strata litora sunt, funda mare apertum incessentes exercebantur. §38.29.5itaque longius certiusque et validiore ictu quam Baliaris funditor eo telo usi sunt. §38.29.6et est non simplicis habenae, ut Baliarica aliarumque gentium funda, sed triplex scutale, crebris suturis duratum, ne fluxa habena volutetur in iactu glans, sed librata cum sederit, velut nervo missa excutiatur. §38.29.7coronas modici circuli magno ex intervallo loci adsueti traicere non capita solum hostium vulnerabant, sed quem locum destinassent oris. §38.29.8hae fundae Samaeos cohibuerunt, ne tam crebro neve tam audacter erumperent, adeo ut precarentur ex muris Achaeos, ut parumper abscederent et se cum Romanis stationibus pugnantis quiete spectarent. §38.29.9quattuor menses obsidionem Same sustinuit. cum ex paucis cotidie aliqui eorum caderent aut vulnerarentur, et qui supererant fessi et corporibus et animis essent, §38.29.10Romani nocte per arcem, quam † Cyneatidem vocant — nam urbs in mare devexa in occidentem vergit —, muro superato in forum pervenerunt. §38.29.11Samaei postquam captam partem urbis ab hostibus senserunt, cum coniugibus ac liberis in maiorem refugerunt arcem. inde postero die dediti direpta urbe sub corona omnes venierunt.
サマエイ人側でも、攻城兵器や敵を阻止できるような手段で、見落とされたものは何一つなかった。しかし、彼らは主に二つの手段によって抵抗した。一つは、破壊された城壁のすぐ内側に、常に頑丈な新しい壁を築くことであり、もう一つは、時には敵の攻城兵器に対して、時にはその哨所に対して、突然の出撃を行うことであった。そして、これらの戦闘において、彼らはたいてい優勢であった。彼らを抑えるために、特筆するほどのことではないが、一つの方法が考案された。アイギウム、パトライ、デュメから100人の投石兵が招集された。彼らは子供の頃から、その部族のある慣習に従って、通常は砂に混じって海岸を覆っている丸い石を使い、投石器で開けた海に向かって投げる練習を重ねていた。そのため、彼らはその武器を、バレアレスの投石兵よりも遠くへ、より正確に、そしてより強力な打撃をもって使用した。また、それはバレアレスや他の部族の投石器のように一本の紐からなるものではなく、頻繁な縫い合わせによって硬くされた三層の革袋であり、投げる際に弾丸が緩んだ紐の中で転がらず、均衡を保って収まり、まるで弓弦から放たれたかのように飛び出すようになっていた。彼らは遠い距離から適度な大きさの輪を射抜くことに慣れていたため、敵の頭部を負傷させるだけでなく、顔の狙った通りの場所を傷つけることができた。これらの投石器はサマエイ人を抑制し、彼らがそれほど頻繁に、また大胆に出撃できないようにした。そのため、彼らは城壁の上からアカイア人に対し、しばらく退いて、自分たちがローマの哨所と戦うのを静かに見守ってほしいと懇願するほどであった。サメは4ヶ月の間、包囲に耐えた。彼らの少ない人数の中から毎日誰かが倒れるか負傷し、生き残った者たちも心身ともに疲れ果てていたとき、ローマ人は夜間に、キネアティスと呼ばれる衛城を通って――というのも、都市は海に向かって傾斜し、西に面していたからである――、城壁を越えて広場に達した。サマエイ人は、都市の一部が敵に占領されたことを知ると、妻や子供たちとともに、より大きな衛城へと逃げ込んだ。そこから翌日、彼らは降伏し、都市が略奪された後、全員が花冠を戴いて売られた。

語釈・文法注

  1. §38.29.1quo — 先行詞 `quicquam` にかかる関係代名詞の奪格(手段)で、従属節内の動詞 `posset` が接続法(特性または目的の接続法)になっている。
  2. §38.29.2una ... altera ... — `duabus ... rebus`(二つの手段)の同格として展開されているが、`una`(一つ目)は主格分詞句 `obstruentes`(主語の手段・方法を表す)で説明され、`altera`(二つ目)は名詞の奪格句 `eruptionibus`(手段の奪格)で説明されており、構文上の非対称性(並置)が見られる。
  3. §38.29.4a pueris — 「子供の頃から」を意味するラテン語の慣用表現。前置詞 `a` は時間的な起点を示す。
  4. §38.29.4quibus ferme harenae immixtis strata litora sunt — 関係代名詞の奪格 `quibus` は `saxis` を指し、`strata sunt`(敷き詰められている)に対する手段の奪格。`harenae` は `immixtis`(`quibus` に一致する完了分詞)にかかる与格。「それら[丸石]がほとんど砂に混じり合った状態で、海岸が敷き詰められている」。
  5. §38.29.6non simplicis habenae — 性質(記述)の属格で、文頭の `est`(主語は `funda`)の述語として機能している。「(投石器は)一条の紐からなるものではない」。
  6. §38.29.11sub corona — 奴隷として売り払われる際のラテン語の歴史的慣用表現。捕虜を競売にかける際、彼らの頭に花冠(corona)を載せた習慣に由来する。`venierunt` は `veneo`(売られる)の完了形。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §38.29.1-38.29.11. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:38.29.1-38.29.11

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。