Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §36.35.1-36.35.14

アイトリアとの休戦成立と使節団の引見

1315 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

クィンクティウスの調停によりアイトリア人との休戦が成立して包囲が解かれ、その後、執政官アキリウスや元老院は、エペイロスやマケドニアなど諸勢力からの使節への対応を行い、ギリシアにおけるアンティオコスとの戦争は終結する。

§36.35.1adsentiebatur his consul;
執政官はこれらのことに同意した。
sed pudor, si irrito incepto abscederet obsidione, occurrebat.
しかし、もし企てが不成功に終わって包囲攻撃から身を引くことになれば不名誉であるという思いが脳裏をよぎった。
tota inde Quinctio res permissa est.
そのため、すべての決定権がクィンクティウスに委ねられた。
§36.35.2is rursus ad eam partem muri, qua paulo ante vociferati Aetoli fuerant, rediit.
彼は再び、少し前にアイトリア人たちが叫んでいた城壁のあの部分へと戻った。
ibi cum impensius orarent, ut misereretur gentis Aetolorum,
そこで彼らが、アイトリアの民族を憐れんでくれるよう、よりいっそう熱心に懇願したとき、彼は何人かが自分のところに出てくるように命じた。
§36.35.3exire aliquos ad se iussit. Phaeneas ipse principesque alii extemplo egressi sunt.
ファエネアス自身と他の指導者たちが直ちに出てきた。
quibus provolutis ad pedes “fortuna” inquit “vestra facit, ut et irae meae et orationi temperem.
彼らが足元にひれ伏したとき、彼は言った。 「あなた方の不幸が、私に自らの怒りと自らの言葉を抑えさせる。
§36.35.4evenerunt quae praedixi eventura, et ne hoc quidem reliqui vobis est, ut indignis accidisse ea videantur;
私があらかじめ起こるであろうと警告したことが起こったのであり、あなた方には、それが不当に降りかかったと思われる余地さえ残されていない。
ego tamen sorte quadam nutriendae Graeciae datus ne ingratis quidem benefacere absistam.
それでも私は、ある運命によってギリシアを育てるために与えられた者として、恩知らずな者たちにさえ善を施すことをやめはしない。
§36.35.5mittite oratores ad consulem, qui indutias tanti temporis petant, ut mittere legatos Romam possitis, per quos senatui de vobis permittatis;
執政官のもとへ使節を送り、あなた方がローマへ使節を派遣して、彼らを通じて元老院に自らの身を委ねることができるほどの期間の休戦を求めなさい。
ego apud consulem deprecator defensorque vobis adero.
私は執政官のもとであなた方の嘆願者および弁護人として立ち会おう。
§36.35.6ita, ut censuerat Quinctius, fecerunt, nec aspernatus est consul legationem;
」彼らはクィンクティウスが勧告した通りに行い、執政官も使節を拒絶しなかった。
indutiisque in diem certam datis, qua legatio renuntiari ab Roma posset, soluta obsidio est et exercitus in Phocidem missus.
ローマからの使節の報告が届きうる特定の期日まで休戦が与えられたのち、包囲は解かれ、軍はポーキスへと送られた。
§36.35.7consul cum T. Quinctio ad Achaicum concilium Aegium traiecit.
執政官はティトゥス・クィンクティウスとともに、アカイア同盟の評議会のためにアイギオンへと渡った。
ibi de Eleis et de exulibus Lacedaemoniorum restituendis actum est;
そこではエレア人について、またラケダイモン人の亡命者たちの帰還について話し合われたが、いずれの事柄も完了しなかった。
neutra perfecta res, quia suae gratiae reservari exulum causam Achaei, Elei per se ipsi quam per Romanos maluerunt Achaico contribui concilio.
なぜなら、アカイア人は亡命者たちの問題を自らの恩恵のために残しておくことを望み、エレア人はローマ人を介するよりも、自分たち自身でアカイア同盟の評議会に編入されることを望んだからである。
§36.35.8Epirotarum legati ad consulem venerunt, quos non sincera fide in amicitia fuisse satis constabat;
エペイロス人の使節が執政官のもとへやって来たが、彼らが友情において誠実な忠誠心を持っていなかったことは十分に明らかであった。
militem tamen nullum Antiocho dederant;
それでも彼らはアンティオコスに兵士を一人も送っておらず、金銭で彼を助けたという嫌疑をかけられていた。
pecunia iuvisse eum insimulabantur; legatos ad regem ne ipsi quidem misisse infitiabantur.
彼ら自身も、王に使節を送ったこと自体は否定しなかった。
§36.35.9iis petentibus, ut in amicitia pristina esse liceret, respondit consul se, utrum hostium an pacatorum eos numero haberet, nondum scire;
彼らが以前の友情のうちに留まることを許されるよう求めたとき、執政官は、自分が彼らを敵とみなすか講和した者とみなすか、まだわからないと答えた。
§36.35.10senatum eius rei iudicem fore; integram se causam eorum Romam reicere; indutias ad id dierum nonaginta dare.
元老院がその事柄の審判者となるであろうこと、自分が彼らの問題を未決定のままローマへ付託すること、そのために90日間の休戦を与えることを答えた。
§36.35.11Epirotae Romam missi senatum adierunt.
ローマへ送られたエペイロス人は元老院に参内した。
iis magis, quae non fecissent hostilia, referentibus quam purgantibus ea, de quibus arguebantur, responsum datum est, quo veniam impetrasse, non causam probasse videri possent.
彼らが告発されている事柄について自らを弁明するよりは、むしろ自分たちがしなかった敵対行為について報告したのに対し、元老院は、彼らが許しを得たようには見えても、自らの言い分の正当性を証明したようには見えないような返答を与えた。
§36.35.12et Philippi regis legati sub idem tempus in senatum introducti, gratulantes de victoria.
またほぼ同じ時期に、フィリッポス王の使節も元老院に導入され、勝利を祝した。
iis petentibus, ut sibi sacrificare in Capitolio donumque ex auro liceret ponere in aede Iovis optimi maximi, permissum ab senatu.
彼らがカピトリウムで犠牲を捧げ、黄金の贈り物を最高至善のユピテルの神殿に奉納することを許されるよう求めたとき、元老院によって許可が与えられた。
§36.35.13centum pondo coronam auream posuerunt.
彼らは100ポンドの重量の金の冠を奉納した。
non responsum solum benigne regis legatis est, sed filius quoque Philippi Demetrius, qui obses Romae erat, ad patrem reducendus legatis datus est.
王の使節に好意的な返答がなされただけでなく、ローマで人質となっていたフィリッポスの子デメトリオスも、父のもとへ連れ帰られるために使節に引き渡された。
§36.35.14bellum, quod cum Antiocho rege in Graecia gestum est a M’. Acilio consule, hunc finem habuit.
執政官マニウス・アキリウスによってギリシアでアンティオコス王に対して戦われた戦争は、このような終結を迎えた。

語釈・文法注

  1. §36.35.1si irrito incepto abscederet obsidione — 接続法未完了過去 `abscederet` は、`pudor`(不名誉、恥)の内容を未来の仮定的な事態として示す条件節。`irrito incepto` は独立奪格(「企てが不成功に終わった状態で」)、`obsidione` は動詞 `abscedere` が要求する分離の奪格である。
  2. §36.35.4reliqui — 指示代名詞 `hoc`(「これ」)を修飾する部分属格(あるいは述語属格)で、「残されたもの」を意味する。それに続く `ut` 節は、この `reliqui` の具体的内容を説明する結果の副詞節(または名詞節)である。
  3. §36.35.4nutriendae Graeciae — 目的を表す与格として機能する動形容詞(ゲルンディウーム的形容詞)構文。過去分詞 `datus`(「与えられた、任命された」)にかかり、「ギリシアを育成するために」を意味する。
  4. ¦p.278¦Achaei, Elei — 接続詞 `quia` に導かれる理由節内の二重の主語・述語構造。`Achaei` と `Elei` がそれぞれの主語。共通の支配動詞 `maluerunt` に対し、前者は対格不定詞句 `causam reservari` を、後者は受動態不定詞 `contribui` を目的語として取る(後者は `Elei` 自身が意味上の主語であるため、主格不定詞的に働く)。
  5. §36.35.11quae non fecissent hostilia — 関係節における接続法過去完了 `fecissent`。これは、エペイロス人の使節が自己弁護の文脈で述べた主張(「彼らがしなかったと主張する敵対行為」という間接話法における従属節)であることを示すための、主観的・伝聞的な接続法である。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §36.35.1-36.35.14. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:36.35.1-36.35.14

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。