§34.32.1ad haec imperator Romanus: “amicitia et societas nobis nulla tecum, sed cum Pelope,
これに対してローマの将軍は次のように答えた。 「我々の間には、そなたとの友好や同盟などは一切結ばれていない。
§34.32.2rege Lacedaemoniorum iusto ac legitimo, facta est, cuius ius tyranni quoque, qui postea per vim tenuerunt Lacedaemone imperium, quia nos bella nunc Punica, nunc Gallica, nunc alia ex aliis occupaverant, usurparunt, sicut tu quoque hoc Macedonico bello fecisti.
そうではなく、スパルタ人の正当かつ合法的な王であるペロプスとの間に結ばれたのであり、その権利を、のちに武力によってスパルタの支配権を握った僭主たちも、我々が、ある時はポエニ戦争、ある時はガリア戦争、またある時は次から次へと別の戦争に忙殺されていたために、不当に簒奪したのである。 そなたが今回のマケドニア戦争においてそうしたように。
§34.32.3nam quid minus conveniret quam eos, qui pro libertate Graeciae adversus Philippum gereremus bellum, cum tyranno instituere amicitiam? et tyranno qui umquam fuit saevissimo et violentissimo in suos?
なぜなら、ギリシアの自由のためにフィリッポスに対して戦争を行っている我々が、僭主と友好関係を結ぶことほど、不釣り合いなことがあろうか。 それも、自らの民に対してこれまでに存在した中で最も残虐かつ暴力的な僭主と。
§34.32.4nobis vero, etiam si Argos nec cepisses per fraudem nec teneres, liberantibus omnem Graeciam Lacedaemon quoque vindicanda in antiquam libertatem erat atque in leges suas, quarum modo tamquam aemulus Lycurgi mentionem fecisti.
実に我々にとっては、たとえそなたがアルゴスを欺瞞によって奪ったのでもなければ、領有しているのでもないとしても、ギリシア全体を解放している以上、スパルタをもかつての自由へと、そして、そなたが先ほどまるでリュクルゴスの競争相手であるかのように言及した、その独自の法律へと、救い出さねばならなかったのである。
§34.32.5an, ut ab Iaso et Bargyliis praesidia Philippi deducantur, curae erit nobis; Argos et Lacedaemonem, duas clarissimas urbes, lumina quondam Graeciae, sub pedibus tuis relinquemus, quae titulum nobis liberatae Graeciae servientes deforment?
それとも、イアソスやバルギュリアからフィリッポスの守備隊が撤退することは我々の関心事となるのに、かつてはギリシアの光であった、極めて高名な二つの都市、アルゴスとスパルタをそなたの足元に放置し、彼女らが奴隷状態にあることによって、我々のギリシア解放という称号を損なうようにさせるのだろうか。
§34.32.6at enim cum Philippo Argivi senserunt.
しかし、『アルゴス人はフィリッポスと同調したのだ』とそなたは言う。
remittimus hoc tibi, ne nostram vicem irascaris.
我々はこのことをそなたのために不問に付そう、そなたが我々の代わりに怒らぬように。
satis compertum habemus duorum aut summum trium in ea re, non civitatis culpam esse,
我々は、そのことにおける罪が、二、三名、せいぜい三名の者にあり、国家にあるのではないことを、十分に確認している。
§34.32.7tam hercule, quam in te tuoque praesidio accersendo accipiendoque in arcem nihil est publico consilio actum.
実のところ、そなたやそなたの守備隊を呼び寄せ、城砦に受け入れるにあたって、何事も民衆の決議によって行われなかったのとまったく同様に。
§34.32.8Thessalos et Phocensis et Locrensis consensu omnium scimus partium Philippi fuisse;
テッサリア人やフォキス人やロクリス人が全員の合意によってフィリッポスの陣営に属していたことを、我々は知っている。
tamen cum cetera liberavimus Graecia;
それでも、彼らを他のギリシアとともに解放した。
quid tandem censes in Argivis, qui insontes publici consilii sint, facturos?
それなら一体、国家の決議においては無罪であるアルゴス人に対して、我々がどのようにするとそなたは思っているのか。
§34.32.9servorum ad libertatem vocatorum et egentibus hominibus agri divisi crimina tibi obici dicebas, non quidem nec ipsa mediocria;
解放へと呼びかけられた奴隷たちの罪や、貧しい人々に分配された土地の罪が、そなたに突きつけられていると、そなたは言っていた。 それら自体、決して小さなことではない。
sed quid ista sunt prae iis, quae a te tuisque cotidie alia super alia facinora eduntur?
しかし、それらは、そなたやそなたの部下たちによって毎日、次から次へと引き起こされている悪行に比べれば、何ほどのことであろうか。
§34.32.10exhibe liberam contionem vel Argis vel Lacedaemone, si audire iuvat vera dominationis impotentissimae crimina.
アルゴスであれスパルタであれ、自由な民会を開催してみるがよい、もし極めて横暴な支配の真の罪状を聞くのが心地よいのであれば。
§34.32.11ut alia omnia vetustiora omittam, quam caedem Argis Pythagoras iste, gener tuus, paene in oculis meis edidit? quam tu ipse, cum iam prope in finibus Lacedaemoniorum essem?
他のさらに古いすべてのことを省くとしても、そなたの婿であるあのピュタゴラスが、アルゴスで、私のほぼ目の前で、いかなる虐殺を引き起こしたか。 また、私がすでにスパルタ人の国境の近くにいたときに、そなた自身がいかなる虐殺を引き起こしたか。
§34.32.12age dum, quos in contione comprehensos omnibus audientibus civibus tuis te in custodia habiturum esse pronuntiasti,
さあ、民会で捕らえられ、そなたのすべての市民が聞く中で、そなたが監禁し続けると言明した人々を、縛られた状態で引き出させるがよい。
§34.32.13iube vinctos produci; miseri parentes, quos falso lugent, vivere sciant.
哀れな親たちが、誤って喪に服している我が子が生きていることを知るために。
at enim, ut iam ita sint haec, quid ad vos, Romani? hoc tu dicas liberantibus Graeciam? hoc iis, qui, ut liberare possent, mare traiecerunt,
しかし、『仮にこれらのことがそうだとしても、ローマ人よ、あなたがたに何の関係があるのか』とそなたは言うのか。 ギリシアを解放している者たちに向かって、そなたがそのようなことを言うのか。 解放することができるようにと、海を渡り、陸と海で戦争を行った者たちに向かって。
§34.32.14terra marique gesserunt bellum? vos tamen, inquis, vestramque amicitiam ac societatem proprie non violavi.
それでもそなたは言う、『私はあなたがたや、あなたがたの友好と同盟を直接的には侵害していない』と。
quotiens vis te id arguam fecisse? sed nolo pluribus;
そなたがそれを行ったことを、私が何回証明して見せればよいか。 しかし、長々とやるのは好まない。
§34.32.15summam rem complectar.
要点をまとめよう。
quibus igitur rebus amicitia violatur? nempe his maxime duabus, si socios meos pro hostibus habeas, si cum hostibus te coniungas.
では、どのような事柄によって友好は侵害されるのか。 実に、主に次の二つのことによってである。 すなわち、そなたが私の同盟国を敵として扱い、そなたが敵と同盟を結ぶ場合である。
§34.32.16utrumque a te factum est;
その両方がそなたによってなされた。
nam et Messenen, uno atque eodem iure foederis quo et Lacedaemonem in amicitiam nostram acceptam, socius ipse sociam nobis urbem vi atque armis cepisti et cum Philippo, §34.32.17hoste nostro, §34.32.18non societatem solum sed, si diis placet, adfinitatem etiam per Philoclen, praefectum eius, pepigisti et ut bellum adversus nos gerens mare circa Maleum infestum navibus piraticis fecisti et plures prope cives Romanos quam Philippus cepisti atque occidisti,
なぜなら、スパルタと同じ、ただ一つの同一の条約の権利のもとで、我々の友好に受け入れられたメッセネを、そなた自身が同盟者でありながら、我々の同盟都市を武力と兵器によって奪ったからであり、またフィリッポスと、我々の敵である彼と、同盟だけでなく、驚いたことに、彼の部下であるフィロクレスを通じて婚姻関係までも結び、また我々に対して戦争を行いながら、マレア岬の周囲の海を海賊船によって危険にさらし、フィリッポスよりも多くのローマ市民を捕らえ、そして殺害したからである。
§34.32.19tutiorque Macedoniae ora quam promunturium Maleae commeatus ad exercitus nostros portantibus navibus fuit.
そして、我々の軍隊に物資を運ぶ船にとって、マケドニアの沿岸の方がマレア岬よりも安全であったほどである。
§34.32.20proinde parce, sis, fidem ac iura societatis iactare et omissa populari oratione tamquam tyrannus et hostis loquere.
したがって、どうか、同盟の信義や権利を誇るのをやめ、民衆向けの演説を捨てて、僭主として、また敵として語るがよい。
”
」