Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §33.38.1-33.38.14

アンティオコスのアジア遠征とリュシマキア再建

1156 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

アンティオコス王がエペソスからアジア諸都市の再服属を試み、これに抵抗するズミュルナとランプサコスに対して軍を派遣し、同時に、廃墟となったリュシマキアをトラキア人への備えとして再建する様子を描く。

§33.38.1eodem anno Antiochus rex, cum hibernasset Ephesi, omnes Asiae civitates in antiquam imperii formulam redigere est conatus.
同じ年、アンティオコス王はエペソスで冬を過ごした後、アジアのすべての都市をかつての支配の枠組みへと復帰させようと試みた。
§33.38.2et ceteras quidem, aut quia locis planis positae erant aut quia parum moenibus armisque ac iuventuti fidebant, haud difficulter videbat iugum accepturas;
そして他の都市については、平地に位置していたため、あるいは城壁や武器、そして若者たちの戦力を十分に信頼していなかったために、困難なくその軛を受け入れるだろうと彼は見込んでいた。
§33.38.3Zmyrna et Lampsacus libertatem usurpabant, periculumque erat, ne si concessum iis foret quod intenderent, Zmyrnam in Aeolide Ioniaque, Lampsacum in Hellesponto aliae urbes sequerentur.
しかしズミュルナとランプサコスは自由を主張しており、もし彼らが意図していることが彼らに認められるなら、アイオリスとイオニアにおいては他の都市がズミュルナに、ヘレスポントスにおいては他の都市がランプサコスに追随するのではないかという危険があった。
§33.38.4igitur et ipse ab Epheso ad Zmyrnam obsidendam misit et, quae Abydi copiae erant, praesidio tantum modico relicto duci ad Lampsacum oppugnandam iussit.
それゆえ、彼自身もエペソスからズミュルナを包囲するために兵を送り、また、アビュドスにあった軍勢には、ほんのわずかな守備隊だけを残して、ランプサコスを攻撃するために進軍するよう命じた。
§33.38.5nec vi tantum terrebat, sed per legatos leniter adloquendo castigandoque temeritatem ac pertinaciam spem conabatur facere, brevi quod peterent habituros,
彼は力によって脅かすだけでなく、使節たちを通じて穏やかに語りかけ、彼らの無謀さと執拗さを咎めることによって、彼らが求めているものを間もなく手にするだろうという希望を抱かせようと試みていた。
§33.38.6sed cum satis et ipsis et omnibus aliis appareret, ab rege impetratam eos libertatem, §33.38.7non per occasionem raptam habere.
しかし、彼らが自由を保持するのは、王から懇願して得られたものとしてであり、機会に乗じて奪い取ったものとしてではないということが、彼ら自身にも他のすべての人々にも十分に明らかであったため、これに対して次のように答えられた。
adversus quae respondebatur, nihil neque mirari neque suscensere Antiochum debere, si spem libertatis differri non satis aequo animo paterentur.
すなわち、もし自分たちが自由への希望を先延ばしにされることを、あまり平穏な心で耐え忍ばないとしても、アンティオコスは何事も驚くべきではなく、また憤るべきでもない、と。
§33.38.8ipse initio veris navibus ab Epheso profectus Hellespontum petit, terrestris copias traici ab Abydo Chersonesum iussit.
彼自身は春の初めに船でエペソスから出発してヘレスポントスへと向かい、陸上部隊をアビュドスからヘルソネソスへと渡らせるよう命じた。
§33.38.9cum ad Madytum, Chersonesi urbem, terrestri navalem exercitum iunxisset, quia clauserant portas, circumdedit moenia armatis;
ヘルソネソスの都市マデュトスにおいて、陸上軍に海上軍を合流させたとき、彼らが門を閉ざしていたため、城壁を武装兵で取り囲んだ。
et iam opera admoventi deditio facta est.
そして彼がすでに攻城兵器を近づけつつあったとき、降伏がなされた。
idem metus Sestum incolentis aliasque Chersonesi urbes in deditionem dedit.
同じ恐れが、セストスに居住する人々や、ヘルソネソスの他の都市を降伏へと導いた。
§33.38.10Lysimachiam inde omnibus simul navalibus terrestribusque copiis venit.
そこから彼は、海上および陸上のすべての軍勢を同時に率いてリュシマキアへとやって来た。
quam cum desertam ac stratam prope omnem ruinis invenisset — §33.38.11ceperant autem direptamque incenderant Thraces paucis ante annis —, cupido eum restituendi nobilem urbem et loco sitam opportuno cepit.
その都市が、見捨てられ、ほぼ全体が瓦礫で打ち倒されているのを彼が見出したとき、 ――というのも、数年前にトラキア人がそこを占領し、略奪した上で放火していたからであるが、――この高名で、かつ好都合な位置にある都市を再建したいという望みが彼を捉えた。
§33.38.12itaque omnia simul est aggressus et tecta murosque restituere et partim redimere servientis Lysimachenses, partim fuga sparsos per Hellespontum Chersonesumque conquirere et contrahere, §33.38.13partim novos colonos spe commodorum proposita adscribere et omni modo frequentare;
そこで彼は、すべてのことを同時に着手した。 すなわち、家屋や城壁を再建すること、ある者たちは奴隷となっているリュシマキア市民を買い戻すこと、ある者たちはヘレスポントスやヘルソネソスへ逃亡して散り散りになった人々を捜し出して呼び集めること、ある者たちは便益の希望を提示して新しい入植者たちを登録すること、そしてあらゆる手段で人口を増やすことである。
§33.38.14simul, ut Thracum summoveretur metus, ipse parte dimidia terrestrium copiarum ad depopulanda proxima Thraciae est profectus, partem navalisque omnis socios reliquit in operibus reficiendae urbis.
同時に、トラキア人への恐れが取り除かれるように、彼自身は陸上部隊の半分を率いてトラキアの近隣地域を略奪するために出発し、残りの半分とすべての海軍同盟兵を都市を再建する作業の中に残した。

語釈・文法注

  1. 33.38.3ne si concessum iis foret quod intenderent — 接続法過去完了形 `foret` (= `esset`) と `concessum` による非人称受動態の条件節。`quod intenderent` は `concessum` の実質的な主語となる関係節で、間接話法であるため接続法(未完了)になっている。全体として「もし彼らが意図していることが彼らに認められるならば」という過去における未来の条件を表す。
  2. 33.38.5habituros — 名詞 `spem` を説明する対格不定詞句(間接話法)の述語動詞 `habituros [esse]` で、主語となる `eos`(都市の人々)が省略されている。
  3. 33.38.6ab rege impetratam eos libertatem, non per occasionem raptam habere — `cum` 節内の非人称動詞 `appareret` に導かれる対格不定詞句。`eos` が主語、`libertatem` が `habere` の目的語。`impetratam` と `raptam` は `libertatem` を修飾する完了分詞。「彼らが自由を、王から得られたものとして保持しているのであり、機会に乗じて奪い取ったものとしてではないこと」という意味。
  4. 33.38.11cupido eum restituendi nobilem urbem et loco sitam opportuno cepit — 主語は `cupido ...`(動名詞属格 `restituendi` によって修飾されている)、主動詞は `cepit`、直接目的語は `eum`。`restituendi` は他動詞 `restituere` の動名詞で、`nobilem urbem et loco sitam opportuno` を目的語に取っている。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §33.38.1-33.38.14. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:33.38.1-33.38.14

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。