Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §33.16.1-33.16.11

アカルナニア人のローマ離反工作とマケドニア同盟の維持

1134 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

クノスケファライの戦いの前に、ローマのルキウス・クィンクティウスはアカルナニア人を同盟から離脱させようとする。一度はローマとの同盟が一部で決議されるが、マケドニア派の介入と、有罪とされた指導者たちの訴えにより人々は処分を取り消し、マケドニアとの同盟維持を決定する。

§33.16.1priusquam dimicaretur ad Cynoscephalas, L. Quinctius Corcyram excitis Acarnanum principibus, quae sola Graeciae gentium in societate Macedonum manserat, initium quoddam ibi motus fecit.
クノスケファライで決戦が行われる前に、ルキウス・クィンクティウスは、ギリシアの諸民族の中で唯一マケドニア人との同盟に留まっていたアカルナニア人の指導者たちをコルキラに招集し、そこで離反への揺さぶりの端緒を作った。
§33.16.2duae autem maxime causae eos tenuerant in amicitia regis,
しかし、主に二つの理由が、彼らを王との友好関係に留め置いていた。
§33.16.3una fides insita genti, altera metus odiumque Aetolorum.
一つはその民族に深く根ざした信義であり、もう一つはアイトリア人に対する恐れと憎しみであった。
concilium Leucadem indictum est.
レウカスに評議会が招集された。
eo neque cuncti convenere Acarnanum populi, nec iis, qui convenerant, idem placuit;
そこにはアカルナニアのすべての民が集まったわけではなく、集まった者たちの間でも意見は一致しなかった。
sed duo principes et magistratus pervicerunt, ut privatum decretum Romanae societatis fieret.
しかし、二人の指導者と政務官たちが押し切り、ローマとの同盟という私的な決議がなされるに至った。
§33.16.4id omnes, qui afuerant, aegre passi;
欠席していた者たちは皆これに憤慨した。
et in hoc fremitu gentis a Philippo missi duo principes Acarnanum, Androcles et Echedemus, non ad tollendum modo decretum Romanae societatis valuerunt, §33.16.5sed etiam ut Archelaus et Bianor, principes gentis ambo, quod auctores eius sententiae fuissent, proditionis in concilio damnarentur, et Zeuxidae praetori, quod de ea re rettulisset, imperium abrogaretur.
そして、この民族の不穏な動揺の中で、フィリッポスから派遣されたアカルナニアの二人の指導者アンドロクレスとエケデモスは、ローマとの同盟決議を無効にするだけでなく、その提案者であったために、ともにこの民族の指導者であるアルケラオスとビアノルが評議会において反逆罪で有罪宣告され、その件を上程した行政長官ゼウクシダスから指揮権が剥奪されるようにすることにさえ成功した。
§33.16.6rem temerariam, sed eventu prosperam damnati fecerunt.
有罪を宣告された者たちは、無謀ではあるが結果的には成功することになる行動をとった。
suadentibus namque amicis, cederent tempori et Corcyram ad Romanos abirent, §33.16.7statuerunt offerre se multitudini et aut eo ipso lenire iras aut pati, §33.16.8quod casus tulisset.
というのも、友人たちが彼らに、状況に従って退き、コルキラのローマ人のもとへ立ち去るよう勧めたのに対し、彼らは大衆の前に身を晒し、まさにそうすることによって怒りを和らげるか、さもなければ運命がもたらすであろうものを甘んじて受けることを決意したからである。
cum se frequenti concilio intulissent, primo murmur ac fremitus admirantium, silentium mox a verecundia simul pristinae dignitatis ac misericordia praesentis fortunae ortum est.
彼らが大勢の集まる評議会に入っていくと、最初は驚く者たちの囁きとざわめきが起こったが、すぐに、かつての威厳に対する敬意と現在の境遇への同情から、静寂が広がった。
§33.16.9potestate quoque dicendi facta principio suppliciter, procedente autem oratione, ubi ad crimina diluenda ventum est, §33.16.10cum tanta fiducia, quantam innocentia dabat, disseruerunt;
発言の機会も与えられると、彼らは最初は哀願するように、しかし演説が進み、嫌疑を晴らす段階に至ると、身の潔白が与えてくれるほどの大きな確信をもって論じた。
postremo ultro aliquid etiam queri et castigare iniquitatem simul in se crudelitatemque ausi ita adfecerunt animos,
最後には自ら進んで不満を述べ、自分たちに対する不当さと残酷さを咎めることさえ敢えて行い、人々の心を次のように動かした。
§33.16.11ut omnia, quae in eos decreta erant, frequentes tollerent neque eo minus redeundum in societatem Philippi abnuendamque Romanorum amicitiam censerent.
すなわち、多数の出席者たちが、彼らに対して決議されていたことすべてを取り消し、それでもやはりフィリッポスとの同盟に戻り、ローマ人との友好関係を拒絶すべきであると議決するほどであった。

語釈・文法注

  1. §33.16.1quae sola Graeciae gentium — 関係代名詞 quae(主格・女性・単数)は、前文の Acarnanum から含意されるアカルナニアの民族(gens Acarnanum)を先行詞として一致している。
  2. §33.16.3decretum Romanae societatis — Romanae societatis は属格で、decretum の内容を具体的に規定する同格・定義の属格、あるいは目的格的属格(ローマとの同盟という決議)。
  3. §33.16.5valuerunt, sed etiam ut — valuerunt(効力があった、成功した)のあとに ut 節が続き、単にローマとの同盟を無効にするだけでなく、「〜となることにまでも成功した」という結果や影響力の範囲を表す。
  4. §33.16.6suadentibus namque amicis, cederent tempori et Corcyram ad Romanos abirent — suadentibus amicis は独立奪格。接続法過去の cederent と abirent は、友人たちの勧告の内容を示す間接命令(「退いて、立ち去るようにという勧め」)を形成している。
  5. §33.16.11neque eo minus — 「それにもかかわらず(それでもやはり)」。彼らに対する有罪判決は取り消されたが、それだからといって親ローマに転じたわけではなく、マケドニアとの同盟を維持する従来の外交方針がそのまま維持されたことを対比的に示している。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §33.16.1-33.16.11. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:33.16.1-33.16.11

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。