Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §31.49.1-31.49.12

フリウスの凱旋式挙行と次期政務官の選挙

1076 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

法務官ルキウス・フリウスに凱旋式が認められて挙行される一方、ローマに帰還した執政官アウレリウスは元老院の手続きに強く抗議し、その後に次の執政官および法務官の選挙が行われる。

§31.49.1huius generis orationibus ipsius amicorumque victa est praesentis gratia praetoris absentis consulis maiestas, triumphumque frequentes L. Furio decreverunt.
この種の彼自身や友人たちの演説によって、不在の執政官の威厳は、居合わせている法務官の影響力に屈し、多数の者たちがルキウス・フリウスに凱旋式を議決した。
§31.49.2triumphavit de Gallis in magistratu L. Furius praetor et in aerarium tulit trecenta viginti milia aeris, argenti centum milia mille quingentos.
法務官ルキウス・フリウスは、在任中にガリア人に対して凱旋式を挙行し、国庫に32万アス、銀10万1500(ドラクマ)を納めた。
§31.49.3neque captivi ulli ante currum ducti neque spolia praelata neque milites secuti.
戦車の前を引かれる捕虜も、前に掲げられる戦利品も、後に従う兵士たちも誰もいなかった。
omnia praeter victoriam penes consulem esse apparebat.
勝利を除けば、すべては執政官の手元にあることが明らかであった。
§31.49.4ludi deinde a P. Cornelio Scipione, quos consul in Africa voverat, magno apparatu facti.
その後、プブリウス・コルネリウス・スキピオによって、執政官がアフリカで誓約していた競技会が、盛大な準備をもって催された。
§31.49.5et de agris militum eius decretum, ut, quot quisque eorum annos in Hispania aut in Africa militasset, in singulos annos bina iugera agri acciperet; eum agrum decemviri adsignarent.
また彼の兵士たちの土地についても、彼らのそれぞれがヒスパニアかアフリカで軍務に服した年数に応じて、1年につき2ユゲラの土地を受け取るようにと議決され、その土地を十人委員会が配分することになった。
§31.49.6triumviri item creati ad supplendum Venusinis colonorum numerum, quod bello Hannibalis attenuatae vires eius coloniae erant, C. Terentius Varro, T. Quinctius Flamininus, P. Cornelius Cn. f. Scipio.
同様に、ウェヌシアに植民者の数を補充するために、三人委員会が選出された。 ハンニバルの戦争によってその植民市の戦力(人口)が減少していたからである。 選出されたのは、ガイウス・テレンティウス・ウァロ、ティトゥス・クィンクティウス・フラミニヌス、プブリウス・コルネリウス・スキピオ(グナエウスの子)であった。
hi colonos Venusiam adscripserunt.
彼らはウェヌシアに植民者を登録した。
§31.49.7eodem anno C. Cornelius Cethegus, qui proconsul Hispaniam obtinebat, magnum hostium exercitum in agro Sedetano fudit.
同年、プロコンスルとしてヒスパニアを統治していたガイウス・コルネリウス・ケテグスが、セデタニアの地で敵の大軍を破った。
quindecim milia Hispanorum eo proelio dicuntur caesa, signa militaria capta octo et septuaginta.
その戦闘で1万5000人のヒスパニア人が殺害され、78個の軍旗が奪取されたと言われている。
§31.49.8C. Aurelius consul, cum ex provincia Romam comitiorum causa venisset, non id, quod animis praeceperant, questus est, non expectatum se ab senatu, §31.49.9neque disceptandi cum praetore consuli potestatem factam, sed ita triumphum decresse senatum, ut nullius §31.49.10nisi eius, qui triumphaturus esset, et non eorum, qui bello interfuissent, verba audiret.
執政官ガイウス・アウレリウスが民会のために属州からローマに帰還した際、人々が心の中で予想していたようなことではなく、自分が元老院によって待たれなかったこと、また執政官に法務官と議論する機会が与えられず、元老院が凱旋式を議決したそのやり方、すなわち、凱旋式を挙行しようとする者以外の誰の、そして戦争に居合わせた者たちの誰の言報も、聞き入れることのないようなやり方であったことに不満を述べた。
§31.49.11maiores ideo instituisse, ut legati, tribuni, centuriones, milites denique triumpho adessent, ut testes rerum gestarum eius, cui tantus honos haberetur, populus Romanus videret.
先祖たちが、使節や軍事手動官、百人隊長、そして最後に兵士たちが凱旋式に立ち会うようにと制度を定めたのは、それほど大きな名誉を与えられる者の事績の証人たちをローマ市民が見ることができるようにするためであった、と(彼は主張した)。
ecquem ex eo exercitu, qui cum Gallis pugnaverit, si non militem, lixam saltem fuisse, quem percunctari posset senatus, quid veri praetor vanive adferret?
ガリア人と戦ったその軍隊の中に、兵士でなくとも、せめて従軍商人だけでも、法務官がもたらした報告の何が真実であり何が虚偽であるかを元老院が問い正すことのできる者が、一人でもいただろうか。
§31.49.12comitiis deinde diem edixit, quibus creati sunt consules L. Cornelius Lentulus, P. Villius Tappulus.
その後、彼は民会の日程を布告し、その民会においてルキウス・コルネリウス・レントゥルスとプブリウス・ウィッリウス・タップルスが執政官に選出された。
praetores inde facti L. Quinctius Flamininus, L. Valerius Flaccus, L. Villius Tappulus, Cn. Baebius Tamphilus.
その後に法務官として選出されたのは、ルキウス・クィンクティウス・フラミニヌス、ルキウス・ウァレリウス・フラックス、ルキウス・ウィッリウス・タップルス、グナエウス・バエビウス・タンピルスであった。

語釈・文法注

  1. 31.49.1victa est praesentis gratia praetoris absentis consulis maiestas — 主格の女性単数名詞 maiestas(不在の執政官の威厳)が受動態動詞 victa est の主語であり、奪格名詞 gratia(居合わせている法務官の影響力・人気)は手段または原因を表す。praesentis praetoris は gratia を、absentis consulis は maiestas をそれぞれ修飾する属格であり、語順が交錯している(chiasmus)。
  2. 31.49.8non id, quod animis praeceperant, questus est, non expectatum se ab senatu — 動詞 questus est(不満を述べた)の目的語の構造に注意。先行詞を含む関係節 id, quod animis praeceperant(人々が心の中で予想していたこと)を non によって否定した上で、それに続く対格不定詞句 non expectatum [esse] se ab senatu(自分が元老院によって待たれなかったこと)や neque ... factam [esse] が不満の実際の内容であることを示している。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §31.49.1-31.49.12. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:31.49.1-31.49.12

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。