§3.57.1Contra ea Verginius unum Ap. Claudium et legum expertem et civilis et humani foederis esse aiebat.
これに対しウェルギニウスは、アッピウス・クラウディウスただ一人が法からも、市民的および人間的な盟約からも除外されていると主張した。
respicerent tribunal homines,
人々よ、あの壇上を振り返るがよい。
§3.57.2castellum omnium scelerum, ubi decemvir ille perpetuus bonis, tergo, sanguini civium infestus, virgas securesque omnibus minitans, deorum hominumque contemptor, §3.57.3carnificibus, non lictoribus stipatus, iam ab rapinis et caedibus animo ad libidinem verso virginem ingenuam in oculis populi Romani velut bello captam ab complexu patris abreptam ministro cubiculi sui clienti dono dederit;
あそこはすべての犯罪の砦であり、あの終身十人委員が市民の財産、背中、血を脅かし、すべての人に鞭と斧を突きつけ、神々と人間を蔑み、護衛兵ではなく、処刑人に囲まれ、すでに強奪や殺戮からその心を情欲へと向け、自由市民の娘をローマ人民の目の前で、あたかも戦争の捕虜であるかのように父親の抱擁から引き離し、自分の寝所の侍従であるクライエンスに贈り物として与えた場所なのだ。
§3.57.4ubi crudeli decreto nefandisque vindiciis dextram patris in filiam armaverit; ubi tollentis corpus semianime virginis sponsum avumque in carcerem duci iusserit, stupro interpellato magis quam caede motus.
あそこは、彼が残酷な決定と不法な仮処分によって、娘に対する父親の右手に武器をとらせた場所であり、娘の瀕死の身体を持ち上げようとした婚約者と祖父を、殺戮よりもむしろ情欲を妨げられたことに怒り、牢獄に連行することを命じた場所なのだ。
et illi carcerem aedificatum esse, quod domicilium plebis Romanae vocare sit solitus.
そして、彼のために、彼がローマ平民の住処と好んで呼んでいた牢獄が建てられたのだ、と。
§3.57.5proinde ut ille iterum ac saepius provocet, sic se iterum ac saepius iudicem illi ferre, ni vindicias ab libertate in servitutem dederit;
それゆえ、彼が何度でも上訴するのと同様に、自分もまた、彼が自由から奴隷状態への仮処分を与えなかったという点について、審判官を彼に提示し続ける。
si ad iudicem non eat, pro damnato in vincla duci iubere.
もし彼が審判官のもとに行かないならば、有罪とみなして牢獄へ引行することを命じる、と。
§3.57.6ut haud quoquam inprobante sic magno motu animorum, cum tanti viri supplicio suamet plebi iam nimia libertas videretur, in carcerem est coniectus.
誰も不服を唱えなかったが、大きな心の動揺が走る中、これほどの男の処罰によって、平民自身にとっても自分たちの自由が今や過剰なものに思われたほどであったが、彼は牢獄に投じられた。
tribunus ei diem prodixit.
護民官は彼に裁判の日を延期した。
inter haec ab Latinis §3.57.7et Hernicis legati gratulatum de concordia patrum ac plebis Romam venerunt donumque ob eam Iovi optumo maximo coronam auream in Capitolium tulere parvi ponderis, prout res haud opulentae erant colebanturque religiones pie magis quam magnifice.
この間に、ラティウム人およびヘルニキ人から、貴族と平民の和解を祝うために使節たちがローマにやって来て、そのためにカピトリウムの至高至大のユーピテルに、それほど重くはない黄金の冠を捧げ物として奉納した。 彼らの財政が豊かではなく、宗教儀式が華麗さよりも敬虔さをもって行われていたからである。
§3.57.8iisdem auctoribus cognitum est Aequos Volscosque summa vi bellum apparare.
彼らの報告により、アイクイ人とウォルスキ人が総力を挙げて戦争を準備していることが判明した。
§3.57.9itaque partiri provincias consules iussi.
そのため、執政官たちは任地を分割することを命じられた。
Horatio Sabini, Valerio Aequi evenere.
ホラティウスにはサビニ人が、ウァレリウスにはアイクイ人が割り当てられた。
cum ad ea bella dilectum edixissent, favore plebis non iuniores modo, sed emeritis etiam stipendiis pars magna voluntariorum ad nomina danda praesto fuere, eoque non copia modo, sed genere etiam militum, veteranis admixtis, firmior exercitus fuit.
彼らがそれらの戦争に向けて徴兵を布告すると、平民の支持のおかげで、若者だけでなく、兵役を終えた者たちもその少なからぬ部分が志願兵として登録のために馳せ参じた。 そのため、兵の数だけでなく、退役兵が混ざったことによる兵の質の点でも、より強固な軍隊となった。
priusquam urbe egrederentur, §3.57.10leges decemvirales, quibus tabulis duodecim est nomen, in aes incisas in publico proposuerunt.
彼らが市外へ出発する前に、十人委員会の法律、いわゆる十二表法を、青銅に刻んで公衆の前に提示した。
sunt, qui iussu tribunorum aediles functos eo ministerio scribant.
護民官の命令によって按察官がその任を果たしたと記す者もいる。