Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §3.35.1-3.35.11

アッピウス・クラウディウスの選挙策謀と十人官再選

161 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

十人官選挙の公示に伴い、アッピウス・クラウディウスは再選のために平民に阿ねる異例の選挙運動を行う。同僚たちは彼を阻止するため民会主宰者に任命するが、アッピウスはこれを逆手に取り、自らと同調者たちを十人官に選出する。

§3.35.1postquam vero comitia decemviris creandis in trinum nundinum indicta sunt, §3.35.2tanta exarsit ambitio, ut primores quoque civitatis — metu, credo, ne tanti possessio imperii vacuo ab se relicto loco haud satis dignis pateret — prensarent homines, honorem summa ope a se impugnatum ab ea plebe, cum qua contenderant, suppliciter petentes.
しかし、十人官を選出するための民会が3回の市日後に開かれると布告されると、非常に激しい選挙運動が燃え上がったため、国家の第一人者たちさえも――私が思うに、これほど大きな支配権の所持が、自分たちによって空席のまま残された場合、十分にふさわしくない者たちに開かれてしまうのではないかという恐れから――かつて自分たちが全力で反対したその名誉を、それまで争った相手であるその平民から、へりくだって求めるほど、人々に手を握って懇願した。
§3.35.3demissa iam in discrimen dignitas ea aetate iisque honoribus actis stimulabat Ap. Claudium.
すでにその年齢に達し、多くの官職を務め上げていながら、いまや危機に晒されたその地位がアッピウス・クラウディウスを駆り立てた。
nescires, utrum inter decemviros an inter candidatos numerares.
彼を十人官の中に数えるべきか、それとも候補者の中に数えるべきか分からぬほどであった。
§3.35.4propior interdum petendo quam gerendo magistratui erat: criminari optimates, extollere candidatorum levissimum quemque humillimumque,
彼は時折、官職を遂行することよりも求めることに熱心であり、貴族たちを非難し、立候補者の中で最も軽薄で最も卑しい者たちを褒めそやした。
§3.35.5ipse medius inter tribunicios, Duillios Iciliosque, in foro volitare, per illos se plebi venditare, donec collegae quoque, qui unice illi dediti fuerant ad id tempus, coniecere in eum oculos, mirantes, quid sibi vellet.
彼自身は、かつての護民官であるドゥィッリウスらやイキリウスらの間に割って入り、広場を飛び回り、彼らを介して自分を平民に売り込んだ。 ついに、それまで彼に全面的に従っていた同僚たちも、彼が一体何を望んでいるのかと不審に思いながら、彼に目を注ぐようになるまでそうした。
§3.35.6apparere nihil sinceri esse; profecto haud gratuitam in tanta superbia comitatem fore;
誠実なものは何もないこと、これほど傲慢な男の愛想の良さが無償であるはずがないことが明らかになった。
nimium in ordinem se ipsum cogere et vulgari cum privatis non tam properantis abire magistratu quam viam ad continuandum magistratum quaerentis esse.
あまりにも自分自身を卑しい立場へと貶め、私人たちと交わっているのは、官職から退くことを急いでいる者の特徴ではなく、官職を継続するための道を模索している者の特徴であった。
§3.35.7propalam obviam ire cupiditati parum ausi obsecundando mollire impetum adgrediuntur.
彼の野望に公然と立ち向かう勇気がなかったので、同僚たちは従うことによってその勢いを和らげようと試みた。
comitiorum illi habendorum, quando minimus natu sit, munus consensu iniungunt.
彼が最年少であったため、彼らは民会を主宰する任務を全員一致で彼に課した。
ars haec erat,
これが策であった。
§3.35.8ne semet ipse creare posset, quod praeter tribunos plebi, et id ipsum pessimo exemplo, nemo umquam fecisset.
彼自身が自分を選出することができないようにするための策であった。 そのようなことは、平民護民官を除いては(しかもそれ自体が最悪の前例をもってであったが)、誰もかつて行ったことがなかったからである。
ille enimvero, quod bene vertat, habiturum se comitia professus, §3.35.9impedimentum pro occasione arripuit deiectisque honore per coitionem duobus Quinctiis, Capitolino et Cincinnato, et patruo suo C. Claudio, constantissimo viro in optimatium causa, et aliis eiusdem fastigii civibus, nequaquam splendore vitae pares decemviros creat,
しかし彼は、幸先がよいようにと言って、自分が民会を主宰すると宣言し、障害を好機として掴み取ると、談合によって二人のクィンクティウス、すなわちカピトリヌスとキンキナトゥス、および貴族の立場を最も確固として擁護した彼の叔父ガイウス・クラウディウス、そして同等の地位にある他の市民たちを落選させたうえで、生き方の輝かしさにおいて決してこれらに及ばない者たちを十人官に選出した。
§3.35.10se in primis, quod haud secus factum inprobabant boni, quam nemo facere ausurum crediderat.
何よりもまず自分自身を。 善き人々はこの行為を、誰もあえてそんなことをするとは信じられなかったのと同様に非難した。
§3.35.11creati cum eo M. Cornelius Maluginensis, M. Sergius, L. Minucius, Q. Fabius Vibulanus, Q. Poetilius, T. Antonius Merenda, K. Duillius, Sp. Oppius Cornicen, M’. Rabuleius.
彼とともに選出されたのは、マルクス・コルネリウス・マルギネンシス、マルクス・セルギウス、ルキウス・ミヌキウス、クィントゥス・ファビウス・ウィブラヌス、クィントゥス・ポエティリウス、ティトゥス・アントニウス・メレンダ、カエソ・ドゥィッリウス、スプリウス・オッピウス・コルニケン、マニウス・ラブレイウスであった。

語釈・文法注

  1. §3.35.2vacuo ab se relicto loco — vacuo ... relicto loco(場所が空のまま残されて)は奪格絶対(独立奪格)構造を成す。ab se(自分たちによって)は受動完了分詞 relicto の行為者を示す。これらは接続詞 ne に導かれる節の中で、pateret(開かれるであろう)の条件や状況を示している。
  2. §3.35.3nescires — 2人称単数の接続法未完了過去であり、過去における潜在(「君は〜だっただろう」「だれもが〜しただろう」)を表す。間接疑問節を導く utrum ... an ...(〜かそれとも〜か)の主節の動詞として機能している。
  3. §3.35.6properantis ... quaerentis esse — 現在分詞の属格 properantis および quaerentis は、コピュラ動詞 esse と結びついて「〜する者の特徴である(性質である)」という所有・特徴の属格(性質の属格)を形成している。abire の後ろの magistratu は分離の奪格である。
  4. §3.35.10ausurum — 不定詞句の ausurum [esse] であり、対格の主語(アッピウスを示す eum)が省略されている。半脱動詞 audere の未来能動分詞 ausurus に基づく未来不定詞。全体は crediderat(信じていた)の目的語となる。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §3.35.1-3.35.11. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:3.35.1-3.35.11

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。