§27.47.1iam hostes ante castra instructi stabant.
iam... すでに敵は陣営の前に整列して立っていた。
moram pugnae attulit, quod Hasdrubal, provectus ante signa cum paucis equitibus, scuta vetera hostium notavit, quae ante non viderat, et strigosiores equos; multitudo quoque maior solita visa est.
戦闘の遅れをもたらしたのは、ハスドルバルが少数の騎兵を伴って軍旗の前に進み出た際、以前には見なかった敵の古い盾や、より痩せた馬に気づいたこと、また兵の数も通常より多く見えたことであった。
§27.47.2suspicatus enim id, quod erat, receptui propere cecinit ac misit ad fiumen, unde aquabantur, ubi et excipi aliqui possent et notari oculis, si qui forte adustioris coloris at ex recenti via essent;
実際、事実そのものを疑った彼は、素早く退却の信号を吹かせ、水汲みを行っている川へと斥候を送った。 そこでは、敵の何人かを捕らえることもでき、また、もしや日焼けした肌をして、しかも最近の行軍による汚れがある者たちがいないか、目で観察することもできたからである。
§27.47.3simul circumvehi procul castra iubet specularique, num auctum aliqua parte sit vallum, et ut attendant, semel bisne signum canat in castris.
同時に、彼は陣営の周囲を遠くから巡り、塁壁がいずれかの部分で拡張されていないか偵察すること、また陣営内で喇叭の信号が一度吹かれるか二度吹かれるかに注意を払うよう命じた。
§27.47.4ea cum ordine omnia relata essent, castra nihil aucta errorem faciebant: bina erant, sicut ante adventum consulis alterius fuerant, una M. Livii, altera L. Porci, neutris quicquam, quo latius tenderetur, ad munimenta adiectum.
これらすべてが順序立てて報告されると、陣営が全く拡張されていないことが当惑を生じさせた。 陣営は、もう一人の執政官の到着前と同様に二つあり、一つはマルクス・リウィウスのもの、もう一つはルキウス・ポルキウスのもので、どちらの防壁にも、幕舎をより広く張るための追加はなされていなかった。
§27.47.5illud veterem ducem adsuetumque Romano hosti movit, quod semel in praetoriis castris signum, bis in consularibus referebant cecinisse.
ローマという敵に慣れたこの老練な将軍を動揺させたのは、法務官の陣営では一度、執政官の陣営では二度信号が鳴り響いたと報告されたことであった。
duos profecto consules esse, et quonam modo alter ab Hannibale abscessisset, cura angebat.
確かに二人の執政官がそこにいる。 しかし、もう一人がどのようにしてハンニバルから離れてやって来られたのか、という懸念が彼を苦しめた。
§27.47.6minime id, quod erat, suspicari poterat, tantae rei frustratione Hannibalem elusum, ut, ubi dux, ubi exercitus esset, cum quo castra conlata haberet, ignoraret;
事実は全く疑うことができなかった。 すなわち、ハンニバルがこれほどの大事に騙されて、自分が対峙しているはずの指揮官がどこにいて、軍がどこにいるのかすら知らないなどということは。
§27.47.7profecto haud mediocri clade absterritum insequi non ausum;
確かにハンニバルは並大抵ではない敗北に恐れをなして追撃できなかったに違いない、と彼は考えた。
magno opere vereri, ne perditis rebus serum ipse auxilium venisset Romanisque eadem iam fortuna in Italia quae in Hispania esset.
そして、状況が破滅的になり、自らの援軍が遅すぎたのではないか、ローマ人にとってスペインでの運命と同じものがすでにイタリアでも生じているのではないかと、彼は大いに恐れた。
§27.47.8interdum litteras suas ad eum non pervenisse credere, interceptisque iis consulem ad sese opprimendum adcelerasse. his anxius curis extinctis ignibus vigilia prima dato signo, ut taciti vasa colligerent, signa ferri iussit.
これらの懸念に思い悩み、火を消させると、第一交代時に、静かに荷物をまとめるよう信号が与えられ、進軍を命じた。
§27.47.9in trepidatione et nocturno tumultu duces parum intente adservati alter in destinatis iam ante animo latebris subsedit, alter per vada nota Metaurum flumen tranavit.
慌ただしさと夜間の混乱の中、十分に注意して監視されていなかった案内人たちのうち、一人はあらかじめ心に決めていた隠れ場所に潜み、もう一人は既知の瀬を通ってメタウルス川を泳ぎ渡った。
ita desertum ab ducibus agmen primo per agros palatur, fessique aliquot itinere ac vigiliis sternunt somno corpora passim atque infrequentia relinquunt signa.
こうして案内人たちに見捨てられた隊列は、最初は野原を彷徨い、行軍と夜番で疲弊した一部の者たちは至る所で体を横たえて眠りに落ち、まばらに軍旗を残して去っていった。
§27.47.10Hasdrubal dum lux viam ostenderet, ripa fluminis signa ferri iubet, et per tortuosi amnis sinus flexusque cum iter errore revolvens baud multum processisset, ubi prima lux transitum opportunum ostendisset, transiturus erat.
ハスドルバルは、光が道を指し示すまで、川の堤防沿いに進軍するよう命じたが、曲がりくねった川の湾曲や屈曲に沿って、道に迷いながら歩みを繰り返したため、あまり進むことができなかった。 夜明けが好都合な渡河地点を示したなら、渡るつもりであった。
§27.47.11sed cum quantum a mari abscedebat, tanto altioribus coercentibus amnem ripis non inveniret vada, diem terendo spatium dedit ad insequendum sese hosti.
しかし、海から離れれば離れるほど、川を挟む堤防が高くなって瀬を見つけることができず、時間を浪費することによって、敵が自分を追撃するための猶予を与えることになった。