§26.22.1consules cum ambo Apuliam provinciam haberent, minusque iam terroris a Poenis et Hannibale esset, sortiri iussi Apuliam Macedoniamque provincias.
執政官たちは、両名がアプリア属州を委ねられていたが、カルタゴ人とハンニバルによる脅威がすでに減少していたため、アプリアとマケドニアの属州をくじで分けるよう命じられた。
Sulpicio Macedonia evenit, isque Laevino successit.
スルピキウスにマケドニアが当たり、彼はラエウィヌスの後任となった。
§26.22.2Fulvius Romam comitiorum causa arcessitus cum comitia consulibus rogandis haberet, praerogativa Uoturia iuniorum T. Manlium Torquatum et T. Otacilium absentem consoles dixit.
フルウィウスは、執政官を選出する民会を主宰するためにローマに呼び戻され、民会を執政官たちに求めていたが、最初に投票したウォトゥリアの若年者のケントゥリアが、T・マンリウス・トルクァトゥスと、不在のT・オタキリウスを執政官として指名した。
§26.22.3cum ad lManlium, qui praesens erat, gratulandi causa turba coiret, nec dubius esset consensus populi, magna circumfusus turba ad tribunal consulis venit petitque,
その場にいたマンリウスのところに、祝福のために群衆が集まり、人民の合意が疑いのないものであったとき、彼は大群衆に囲まれて執政官の演壇へと進み、次のことを要求した。
§26.22.4ut pauca sua verba audiret centuriamque, quae tulisset suffragium, revocari iuberet.
すなわち、自分のわずかな言葉を聞き、投票を終えたケントゥリアを呼び戻すよう命じることを。
§26.22.5erectis omnibus expectatione, quidnam postulaturus esset, oculorum valetudinem excusavit: impudentem et gubernatorem et imperatorem esse,
彼が何を要求するつもりなのかと全員が期待に胸を膨らせる中、彼は目の病を口実にした。 舵手であれ将軍であれ、以下の者は恥知らずである。
§26.22.6qui cum alienis oculis ei omnia agenda sint, postulet sibi aliorum capita ac fortunas committi.
すなわち、自分のすべての行動を他人の目で行わねばならないのに、他人の命と財産が自分に委ねられることを要求する者は。
§26.22.7proinde, si videretur ei, redire in suffragium Uoturiam iuniorum iuberet et meminisse in consulibus creandis belli, quod in Italia sit, temporumque rei publicae.
それゆえ、もし執政官の意にかなうならば、ウォトゥリアの若年者のケントゥリアが投票をやり直すよう命じ、執政官を選出するにあたっては、イタリアにある戦争と、国家の直面する危機的状況を思い出すよう要求した。
§26.22.8vixdum requiesse auris a strepitu et tumultu hostili, quo paucos ante menses invaserint prope moenia Romana.
「敵の叫び声や騒乱から耳がほとんど休まっていないのだ。 ほんの数ヶ月前、敵はローマの城壁のすぐ近くに侵入したのだから。
post haec cum centuria frequens succlamasset nihil se mutare sententiae eosdemque consules dicturos esse,
」この後、ケントゥリアが多数集まって、自分たちは意見を何も変更せず、同じ人々を執政官に指名するであろうと叫んだとき、そのときトルクァトゥスは言った。
§26.22.9tum Torquatus “neque ego vestros” inquit “mores consul ferre potero, neque vos imperium meum.
「執政官としての私はお前たちの態度に耐えられないだろうし、お前たちも私の命令に耐えられないだろう。
redite in suffragium et cogitate bellum Punicum in Italia et hostium ducem Hannibalem esse.
投票をやり直し、イタリアにおけるポエニ戦争と、敵の将軍がハンニバルであることを考えよ。
” §26.22.10tum centuria et auctoritate mota viri et admirantium circa fremitu petiit a consule, ut Uoturiam seniorum citaret:
」すると、その人物の威厳と周囲の感嘆する人々のざわめきに動かされたケントゥリアは、執政官に、ウォトゥリアの年長者のケントゥリアを呼び出すよう求めた。
§26.22.11velle sese cum maioribus natu conloqui et ex auctoritate eorum consules dicere.
彼らは年長者たちと相談し、彼らの勧告に基づいて執政官を指名したいと望んだのである。
citatis Uoturiae senioribus datum secreto in Ovili cum iis conloquendi tempus.
ウォトゥリアの年長者たちが呼び出され、投票所において彼らと内密に相談する時間が与えられた。
§26.22.12seniores de tribus consulendum dixerunt esse, duobus plenis iam honoran, Q. Fabio et M. Marcello, et, si utique novum aliquem adversus Poenos consulem creari vellent, M. Valerio Laevino: egregie adversus Philippum regem terra marique rem gessisse.
年長者たちは、3人の人物について検討すべきであると言った。 すでに最高の名誉を満たした2人、すなわちQ・ファビウスとM・マルケッルス、そして、もしどうしてもカルタゴ人に対抗する新しい誰かを執政官に選出したいと望むならば、M・ウァレリウス・ラエウィヌスである。 彼はフィリッポス王に対して陸と海で見事に戦った。
§26.22.13ita de tribus consultatione data senioribus dimissis iuniores suffragium ineunt.
こうして3人について相談の機会が与えられ、年長者たちが退出した後、若年者たちが投票に入った。
M. Claudium fulgentem tum Sicilia domita et M. Valerium absentis consules dixerunt.
彼らは、当時シチリアを征服して輝いていたM・クラウディウスと、不在のM・ウァレリウスを執政官として指名した。
auctoritatem praerogativae omnes centuriae secutae sunt.
すべてのケントゥリアが、この最初のケントゥリアの権威に従った。
§26.22.14eludant nunc antiqua mirantis: non equidem, si qua sit sapientium civitas, quam docti fingunt magis quam norunt, aut principes graviores temperantioresque a cupidine imperii aut multitudinem melius moratam censeam fieri posse.
古き良き時代を賛美する人々を、今の者たちが嘲笑するならすればよい。 私は、学者たちが知りもしないのに頭の中で描くような、賢者たちの国家があるとしても、指導者たちがこれより重厚で権力欲を抑え、大衆がこれより優れた品性を持つようになり得るとは、決して思わない。
§26.22.15centuriam vero iuniorum seniores consulere voluisse, quibus imperium suffragio mandaret, vix ut veri simile sit, parentium quoque hoc saeculo vilis levisque apud liberos auctoritas fecit.
若年者のケントゥリアが、投票によって誰に軍事指揮権を委ねるべきかについて年長者に相談することを望んだなどということは、親たちの権威が子供たちの間で安っぽく軽んじられている今の時代においては、ほとんど信じがたいことである。