Humanitext Reader

리비우스 · 로마사 §26.22.1-26.22.15

토르콰투스의 집정관 고사와 새 집정관 선출

1770개 구절 중 817번째 · 라틴어

요약

집정관 선출 민회에서 보투리아 청년 켄투리아가 티투스 만리우스 토르콰투스 등을 지명했으나, 그는 안질을 이유로 사양하며 재투표를 요구했다. 결국 장년들과의 상의를 거쳐 마르쿠스 클라우디우스 마르첼루스와 마르쿠스 발레리우스 라이비누스가 집정관으로 선출되었다.

§26.22.1consules cum ambo Apuliam provinciam haberent, minusque iam terroris a Poenis et Hannibale esset, sortiri iussi Apuliam Macedoniamque provincias.
집정관들은 둘 다 아풀리아 속주를 맡고 있었는데, 카르타고인들과 한니발로부터의 공포가 이미 줄어들었으므로, 아풀리아와 마케도니아 속주를 제비뽑기하도록 명령받았다.
Sulpicio Macedonia evenit, isque Laevino successit.
술피키우스에게 마케도니아 속주가 결정되었고, 그는 라이비누스의 후임자가 되었다.
§26.22.2Fulvius Romam comitiorum causa arcessitus cum comitia consulibus rogandis haberet, praerogativa Uoturia iuniorum T. Manlium Torquatum et T. Otacilium absentem consoles dixit.
풀비우스는 선거를 치르기 위해 로마로 소환되어 집정관 선출을 위한 민회를 주재하고 있었는데, 가장 먼저 투표하는 보투리아의 청년 켄투리아가 티투스 만리우스 토르콰투스와 부재중인 티투스 오타킬리우스를 집정관으로 지명했다.
§26.22.3cum ad lManlium, qui praesens erat, gratulandi causa turba coiret, nec dubius esset consensus populi, magna circumfusus turba ad tribunal consulis venit petitque,
그 자리에 있던 만리우스에게 축하하기 위해 군중이 모여들고 인민의 합의가 의심할 여지 없을 때, 그는 큰 군중에 둘러싸여 집정관의 연단으로 나아가 요구했다.
§26.22.4ut pauca sua verba audiret centuriamque, quae tulisset suffragium, revocari iuberet.
집정관이 자신의 짧은 말을 들어주고, 투표를 마친 켄투리아를 다시 불러오도록 명령할 것을 요구했다.
§26.22.5erectis omnibus expectatione, quidnam postulaturus esset, oculorum valetudinem excusavit: impudentem et gubernatorem et imperatorem esse, §26.22.6qui cum alienis oculis ei omnia agenda sint, postulet sibi aliorum capita ac fortunas committi. §26.22.7proinde, si videretur ei, redire in suffragium Uoturiam iuniorum iuberet et meminisse in consulibus creandis belli, quod in Italia sit, temporumque rei publicae.
그가 도대체 무엇을 요구하려는지 모두가 기대로 긴장해 있는 가운데, 그는 자신의 눈병을 핑계로 대며 말했다. "조타수이든 장군이든 다음과 같은 자는 파렴치하다. 즉, 자신의 모든 행동을 다른 사람의 눈으로 해야만 하면서, 다른 사람들의 목숨과 운명을 자신에게 맡기기를 요구하는 자는 파렴치하다." 그러므로 만일 집정관이 좋다고 생각한다면, 보투리아 청년 켄투리아가 투표를 다시 하도록 명령하고, 집정관을 선출함에 있어서 이탈리아에 있는 전쟁과 국가의 위기 상황을 상기하도록 요구했다.
§26.22.8vixdum requiesse auris a strepitu et tumultu hostili, quo paucos ante menses invaserint prope moenia Romana. post haec cum centuria frequens succlamasset nihil se mutare sententiae eosdemque consules dicturos esse,
"적의 소음과 소동으로부터 우리의 귀가 거의 쉬지 못했다. 불과 몇 달 전에 그들이 로마 성벽 근처까지 침입했기 때문이다." 이 일 후에, 빽빽이 모인 켄투리아가 자신들은 의견을 전혀 바꾸지 않을 것이며 동일한 인물들을 집정관으로 지명하겠다고 외쳤을 때, 그때 토르콰투스는 말했다.
§26.22.9tum Torquatus “neque ego vestros” inquit “mores consul ferre potero, neque vos imperium meum.
"집정관으로서의 나도 너희의 그러한 태도를 견디지 못할 것이고, 너희도 나의 명령을 견디지 못할 것이다.
redite in suffragium et cogitate bellum Punicum in Italia et hostium ducem Hannibalem esse. ” §26.22.10tum centuria et auctoritate mota viri et admirantium circa fremitu petiit a consule, ut Uoturiam seniorum citaret:
투표를 다시 하러 돌아가서, 이탈리아에 포에니 전쟁이 있고 적의 사령관이 한니발이라는 것을 생각하라." 그러자 그 사람의 권위와 주변에 감탄하는 이들의 웅성거림에 움직인 켄투리아는 집정관에게 보투리아 장년 켄투리아를 호출해 줄 것을 요청했다.
§26.22.11velle sese cum maioribus natu conloqui et ex auctoritate eorum consules dicere.
그들은 어른들과 상의하여 그들의 권고에 따라 집정관을 지명하고 싶어 했던 것이다.
citatis Uoturiae senioribus datum secreto in Ovili cum iis conloquendi tempus.
보투리아 장년들이 호출되자, 투표소 안에서 그들과 은밀하게 대화할 시간이 주어졌다.
§26.22.12seniores de tribus consulendum dixerunt esse, duobus plenis iam honoran, Q. Fabio et M. Marcello, et, si utique novum aliquem adversus Poenos consulem creari vellent, M. Valerio Laevino: egregie adversus Philippum regem terra marique rem gessisse.
장년들은 세 사람에 대해 논의되어야 한다고 말했다. 이미 관직을 충분히 거친 두 사람, 즉 Q. 파비우스와 M. 마르첼루스, 그리고 만일 기필코 카르타고인들에 맞설 새로운 누군가를 집정관으로 선출하기를 원한다면, 육지와 바다에서 필리포스 왕에 맞서 훌륭하게 공적을 세운 M. 발레리우스 라이비누스였다.
§26.22.13ita de tribus consultatione data senioribus dimissis iuniores suffragium ineunt.
이처럼 세 사람에 대한 논의의 기회가 주어지고 장년들이 물러난 뒤 청년들이 투표에 들어갔다.
M. Claudium fulgentem tum Sicilia domita et M. Valerium absentis consules dixerunt.
그들은 당시 시칠리아를 정복하여 명성을 떨치던 M. 클라우디우스와 부재중인 M. 발레리우스를 집정관으로 지명했다.
auctoritatem praerogativae omnes centuriae secutae sunt.
모든 켄투리아가 이 첫 번째 켄투리아의 권위를 따랐다.
§26.22.14eludant nunc antiqua mirantis: non equidem, si qua sit sapientium civitas, quam docti fingunt magis quam norunt, aut principes graviores temperantioresque a cupidine imperii aut multitudinem melius moratam censeam fieri posse.
옛 시절을 예찬하는 자들을 지금의 사람들이 비웃으려면 비웃으라. 만일 학자들이 알지도 못하면서 머릿속으로 그려내는 현자들의 국가가 존재한다 하더라도, 지도자들이 권력욕으로부터 이보다 더 신중하고 절제될 수 있거나, 대중의 품성이 이보다 더 훌륭해질 수 있으리라고는 나는 결코 생각하지 않는다.
§26.22.15centuriam vero iuniorum seniores consulere voluisse, quibus imperium suffragio mandaret, vix ut veri simile sit, parentium quoque hoc saeculo vilis levisque apud liberos auctoritas fecit.
청년들의 켄투리아가 투표로 누구에게 사령권을 위임할지에 대해 장년들에게 자문하기를 원했다는 것은 거의 믿기 힘들 정도인데, 우리 시대에는 부모의 권위가 자식들 사이에서 값싸고 가볍게 취급되기 때문에 더욱 그러하다.

어휘·문법 주석

  1. §26.22.2praerogativa Uoturia iuniorum — 'praerogativa'('centuria'를 수식하는 형용사 'praerogativus'가 명사화된 것)는 민회에서 가장 먼저 투표하고 그 결과를 공표하는 특권을 가진 켄투리아를 가리킨다. 여기서는 보투리아 부족의 청년(iuniores) 켄투리아가 그 역할을 수행했다.
  2. §26.22.5impudentem et gubernatorem et imperatorem esse — 간접화법(oratio obliqua)의 부정사구로, 화자인 토르콰투스의 말을 전달하며 주절의 동사('그는 주장했다' 등)가 생략되어 있다. 대격 'et gubernatorem et imperatorem'이 부정사 'esse'의 의미상 주어이다.
  3. §26.22.8nihil se mutare ¦p.319¦ sententiae — 속격 'sententiae'는 대명사 'nihil'에 걸리는 부분속격(전체속격)이다. 직역하면 '그들 의견 중 아무것도 변경하지 않는다'가 된다.
  4. §26.22.14eludant nunc antiqua mirantis — 'mirantis'는 대격 복수형 'mirantes'의 고풍스러운 표기로, 동사 'eludant'(양보 접속사, '비웃으려면 비웃으라')의 직접목적어이다. '옛 시절을 예찬하는 사람들'을 뜻한다.
  5. §26.22.15vix ut veri simile sit, parentium quoque hoc saeculo vilis levisque apud liberos auctoritas fecit — 두드러진 어순 도치(hyperbaton)가 나타난다. 주동사 'fecit'가 맨 끝에 있으며, 주어는 'vilis levisque ... auctoritas'(부모의 값싸고 가벼운 권위)이다. 'fecit'는 문두의 'ut'절(결과를 나타내는 명사절)을 지배한다.

이 구절 인용하기

리비우스, 로마사 §26.22.1-26.22.15. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/ko/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:26.22.1-26.22.15

AI 초고 번역임과 열람 날짜를 함께 적어 주세요.

번역·주석·요약은 AI가 생성한 초고이며 독자 의견을 반영해 수정됩니다.