§25.11.1postero die ad oppugnandam arcem ducit;
翌日、彼は砦を攻撃するために兵を率いた。
quam cum et a maria, quo in paeneinsulae modum pars maior circumluitur, praealtis rupibus et ab ipsa urbe muro et fossa ingenti saeptam videret eoque nec vi nec operibus expugnabilem esse,
その砦は、大部分が半島のように海に囲まれており非常に高い崖となっており、また都市自体からも壁と巨大な堀によって隔てられているのを彼が見て、それゆえ力攻めによっても攻城兵器によっても攻略不可能であると判断したため、タレントゥム人を防衛するという配慮のために彼自身がより重大な事から引き止められることのないように、また、強力な守備隊なしに残されたタレントゥム人に対して、ローマ人たちが望むときに砦から攻撃を仕掛けることのないように、彼は土塁によって都市を砦から遮断することを決定した。
§25.11.2ne aut se ipsum cura tuendi Tarentinos a maioribus rebus moraretur, aut in relictos sine valido praesidio Tarentinos impetus ex arce, cum vellent, Romani facerent, vallo urbem ab arce intersaepire statuit non sine illa etiam spe,
それは以下のような期待もあってのことであった。
§25.11.3cum prohibentibus opus Romanis manum posse conseri et, si ferocius procucurrissent, magna caede ita attenuari praesidii vires, ut facile per se ipsi Tarentini urbem ab iis tueri possent.
すなわち、ローマ人たちがその工事を妨害しようとするときに戦闘を交えることができ、もし彼らが激しく打って出てくれば、大殺戮によって守備隊の戦力が削られ、その結果タレントゥム人自身が彼らから容易に都市を防衛できるようになるだろうという期待である。
§25.11.4ubi coeptum opus est, patefacta repente porta impetum in munientis fecerunt Romani pellique se statio passa est, quae pro opere erat, ut successu cresceret audacia pluresque et longius pulsos persequerentur.
工事が始められると、突然門が開かれ、ローマ人たちは工事を行っている者たちに襲いかかった。 そして、工事の前に配備されていた警戒部隊は、あえて自ら後退した。 これは、成功によってローマ人の不敵さが増し、より多くの者がより遠くまで追撃してくるようにするためであった。
§25.11.5tum signo dato coorti undique Poeni sunt, quos instructos ad hoc Hannibal tenuerat.
そのとき、合図が与えられると、ハニバルがこのために整列させて控えておいたカルタゴ兵たちがいたるところから一斉に立ち上がった。
nec sustinuere impetum Romani, sed ab effusa fuga loci angustiae eos impeditaque alia opere iam coepto, alia apparatu operis morabantur.
ローマ人たちはその突撃に耐えられなかったが、散り散りになって逃げる中で、場所の狭さと、一部はすでに開始された工事、他は工事の道具によって遮られ、退路を阻まれた。
§25.11.6plurimi in fossam praecipitavere, occisique sunt plures in fuga quam in pugna.
非常に多くの者が堀に転落し、戦闘中よりも逃走中により多くの者が殺された。
§25.11.7inde opus nullo prohibente fieri coeptum: fossa ingens ducta, et vallum intra eam erigitur;
その後、誰も妨害することなく工事が始められた。 巨大な堀が掘られ、その内側に土塁が築かれた。
modicoque post intervallo murum etiam eadem regione addere parat, ut vel sine praesidio tueri se adversus Romanos possent.
少しの期間をおいて、彼は同じ地域に壁をも付け加える準備をした。 それは守備隊がいなくてもローマ人に対して防衛できるようにするためであった。
§25.11.8reliquit tamen modicum praesidium, simul ut in perficiendo muro adiuvaret.
それでも彼は、壁を完成させるのを手伝わせるためでもあり、適度な守備隊を残した。
ipse profectus cum ceteris copiis ad Galaesum flumen — quinque milia ab urbe abest — posuit castra.
彼自身は、残りの軍勢を率いて出発し、都市から5マイル離れたガレサス川のほとりに陣を敷いた。
§25.11.9ex his stativis regressus ad inspiciendum, quod opus aliquantum opinione eius celerius creverat, spem cepit etiam arcem expugnari posse.
彼はこの駐屯地から、彼の予想よりもかなり素早く進捗していた工事を視察するために戻り、砦をも攻略できるという希望を抱いた。
et est non altitudine, ut cetera, tuta, sed loco plano posita et ab urbe muro tantum ac fossa divisa.
そこは他とは違って、高さによって守られているのではなく、平坦な場所に位置し、都市とは壁と堀だけで区切られていたからである。
cum iam machinationum omni genere §25.11.10et operibus oppugnaretur, missum a Metaponto praesidium Romanis fecit animum, ut nocte ex inproviso opera hostium invaderent.
すでに、あらゆる種類の攻城兵器や土木作業によって砦が攻撃されていたとき、メタポントゥムから送られた守備隊がローマ人たちに勇気を与え、夜間に不意を突いて敵の攻城兵器に襲いかからせた。
alia disiecerunt, alia igni corruperunt.
彼らは一部を破壊し、他を火によって焼き払った。
isque finis Hannibali fuit ea parte arcem oppugnandi.
そして、これがハニバルにとって、その方面から砦を攻撃することの終わりとなった。
§25.11.11reliqua erat in obsidione spes nec ea satis efficax, quia arcem tenentes, quae in paeneinsula posita imminet faucibus portus, mare liberum habebant, urbs contra exclusa maritimis commeatibus propiusque inopiam erant obsidentes quam obsessi.
残された希望は封鎖にしかなく、それも十分に効果的ではなかった。 なぜなら、半島の位置にあって港の入り口を見下ろす砦を確保している者たちは、自由に海を利用できたのに対し、逆に都市は海上からの補給路を断たれ、包囲している側のほうが包囲されている側よりも飢餓に近かったからである。
§25.11.12Hannibal convocatis principibus Tarentinis omnes praesentis difficultates exposuit: neque arcis tam munitae expugnandae cernere viam neque in obsidione quicquam habere spei, donec mari hostes potiantur.
ハニバルはタレントゥムの有力者たちを招集し、現在のすべての困難を説明した。 敵が海を支配している限り、これほど強固に守られた砦を攻略する道は見えず、また封鎖にも何の希望もない、と。
§25.11.13quod si naves sint, quibus commeatus invehi prohibeat, extemplo aut arce cessuros aut dedituros se hostis.
しかし、もし船があれば、それによって補給が運び込まれるのを防ぐことができ、敵はただちに砦から退去するか、降伏するであろう、と。
§25.11.14adsentiebantur Tarentini;
タレントゥム人たちは同意した。
ceterum ei, qui consilium adferret, opem quoque in eam rem adferendam censebant esse.
しかし彼らは、その提案をもたらした者が、その事のために援助をももたらすべきだ。 と考えていた。
§25.11.15Punicas enim naves ex Sicilia accitas id posse facere; suas, quae sinu exiguo intus inclusae essent, cum claustra portus hostis haberet, quem ad modum inde in apertum mare evasuras?
なぜなら、シキリアから呼び寄せられたカルタゴの船ならそれができるかもしれないが、自分たちの船は内側の狭い湾に閉じ込められており、敵が港の関門を握っている以上、どのようにしてそこから開けた海へと脱出できるだろうか、ということである。
§25.11.16“evadent” inquit Hannibal;
「脱出させるのだ」とハニバルは言った。
“multa, quae inpedita natura sunt, consilio expediuntur.
「自然によって阻まれている多くの事柄も、計略によって解決される。
urbem in campo sitam habetis.
お前たちの都市は平原に位置している。
planae et satis latae viae patent in omnis partis.
平坦で十分に広い道が、あらゆる方向に開かれている。
§25.11.17via, quae e portu per mediam urbem ad mare transmissa est, plaustris transveham naves haud magna mole.
港から都市の真ん中を通って海へと通じている道を使って、私は船を荷車で、たいした労力もなく運び渡そう。
et mare nostrum erit, quo nunc hostes potiuntur;
そして、現在敵が支配している海は我々のものとなるだろう。
et illinc mari, hinc terra circumsedebimus arcem, immo brevi aut relictam ab hostibus aut cum ipsis hostibus capiemus. ”
あちらからは海から、こちらからは陸から砦を取り囲むのだ。 いや、まもなく、敵によって放棄されるか、あるいは敵もろともそれを占領することになるだろう。
§25.11.18haec oratio non spem modo effectus sed ingentem etiam ducis admirationem fecit.
」この演説は、実現への希望だけでなく、将軍に対する巨大な感嘆をも呼び起こした。
contracta extemplo undique plaustra iunctaque inter se, et machinae ad subducendas naves admotae munitumque iter, quo faciliora plaustra minorque moles in transitu esset.
ただちに、いたるところから荷車が集められて互いに連結され、船を引き揚げるための機械が運び込まれ、荷車がより通りやすく、通過の際の労力がより少なくて済むように、路が整備された。
§25.11.19iumenta inde et homines contracti, et opus inpigre coeptum;
その後、家畜と人間が集められ、工事は精力的に始められた。
paucosque post dies classis instructa ac parata circumvehitur arcem et ante os — ipsum portus ancoras iacit.
数日後、艤装を整えて準備のできた艦隊が砦を回り込み、港のまさに口の前に錨を下ろした。
§25.11.20hunc statum rerum Han. nibal Tarenti relinquit regressus ipse in hiberna.
ハニバルは、タレントゥムにおけるこの状況を残して、自らは冬営地へと戻った。
ceterum defectio Tarentinorum utrum priore anno an hoc facta sit, in diversum auctores trahunt.
ところで、タレントゥム人たちの離反が前年であったのか今年であったのかについては、歴史家たちによって意見が分かれている。
plures propioresque aetate memoriae rerum hoc anno factam tradunt.
年代的により近く、その出来事の記憶に近い多くの者たちは、今年起こったこととして伝えている。