Humanitext Reader

リウィウス · ローマ建国以来の歴史 §24.33.1-24.33.9

使節拿捕による交渉決裂とシラクーサ包囲開始

738 / 1770 箇所 · ラテン語

要旨

ローマ軍はシラクーサの港で使節の船を拿捕され、交渉が決裂したため、同市に対して陸海両面から本格的な包囲攻撃を開始した。

§24.33.1haec nuntiata cum essent Romanis, ex, Leontinis mota sunt extemplo castra ad Syracusas.
これらのことがローマ人に報じられると、直ちにレオンティニからシラクーサへと陣営が移動された。
§24.33.2et ab Appio legati per portum missi forte in quinqueremi erant.
そしてアッピウスから港を通って派遣された使節たちが、たまたま五段櫂船に乗っていた。
praemissa quadriremis cum intrasset fauces: portus, capitur;
先行していた四段櫂船が、港の入り口に入ると、捕らえられた。
§24.33.3legati aegre effugerunt.
使節たちはかろうじて逃れた。
et iam non modo pacis sed ne belli quidem iura relicta erant, cum Romanus exercitus ad Olympium — Iovis id templum est — mille et quingentos passus ab urbe castra posuit.
そして今や平和の権利だけでなく戦争の権利さえも残されてはいなかった。 その時ローマ軍は、オリンピウム(これはユピテルの神殿である)の近く、都市から1500歩の場所に陣を張った。
inde quoque legatos praemitti placuit;
そこからもまた、使節をあらかじめ派遣することが決定された。
§24.33.4quibus, ne intrarent urbem, extra portam Hippocrates atque Epicydes obviam cum suis processerunt.
彼らが都市に入らないようにと、その使節たちに対して、門の外でヒッポクラテスとエピキュデスが自らの手下たちとともに迎え撃つために進み出た。
§24.33.5Romanus orator non bellum se Syracusanis sed opem auxiliumque adferre ait et eis, qui ex media caede elapsi perfugerint ad se, et eis, qui metu oppressi foediorem non exilio solum sed etiam morte servitutem patiantur.
ローマの弁論者は、自分はシラクーサ人に対して戦争ではなく、援助と救済をもたらしているのだと言った。 それは、虐殺のただ中から逃れて自分たちのところへ逃げ込んできた者たちに対しても、また恐怖に押しつぶされ、追放だけでなく死よりも過酷な隷属を耐え忍んでいる者たちに対してもである。
§24.33.6nec caedem nefandam sociorum inultam Romanos passuros: itaque, si eis, qui ad se perfugerint, tutus in patriam reditus pateret, caedis auctores dedantur et libertas legesque Syracusanis restituantur, nihil armis opus esse;
また、同盟者に対する非道な虐殺を、ローマ人が報復なしに放置することはない(と言った)。 それゆえ、もし自分たちのところへ逃げ込んできた者たちに対して祖国への安全な帰還が開かれ、虐殺の首謀者たちが引き渡され、自由と法律がシラクーサ人に返還されるなら、武器の必要は全くない。
si ea non fiant, quicumque in mora sit, bello persecuturos.
もしそれらが行われないなら、誰であれ妨げとなる者を、戦争によって追及するであろう(と言った)。
§24.33.7ad ea Epicydes, si qua ad se mandata haberent, responsum eis ait se daturos fuisse; cum in eorum, ad quos venerint, manu res Syracusana esset, tum reverterentur.
これに対しエピキュデスは、もし自分たちに対する何らかの命令を携えているなら、自分たちは彼らに返答を与えたであろうが、シラクーサの国政が彼らの訪れた人々の手にある時にこそ、戻ってくるがよいと言った。
§24.33.8si bello lacesserent, ipsa re intellecturos nequaquam idem esse Syracusas ac Leontinos oppugnare.
もし彼らが戦争で挑むなら、シラクーサを攻めることとレオンティニを攻めることとは決して同じではないということを、事実そのものによって理解するだろう(と言った)。
ita legatis relictis portas clausit.
このようにして使節たちを後に残し、彼は門を閉ざした。
§24.33.9inde terra marique simul coeptae oppugnari Syracusae, terra ab Hexapylo, mari ab Achradina, cuius murus fluctu adluitur.
そこから、陸と海から同時にシラクーサの攻撃が開始された。 陸からはヘクサピュロンから、海からは波に壁が洗われているアクラディナからであった。
et quia, sicut Leontinos terrore ac primo impetu ceperant, non diffidebant vastam disiectamque spatio urbem parte aliqua se invasuros, omnem apparatum oppugnandarum urbium muris admoverunt.
そして、レオンティニを恐怖と最初の突撃によって奪取したように、空間的に広大で分散した都市のどこか一部から侵入できるだろうと確信していたため、彼らは都市を攻めるためのあらゆる器具を壁に近づけた。

語釈・文法注

  1. §24.33.3cum Romanus exercitus — 「cum inversum(逆行の cum)」の構文。主節(non modo ... relicta erant)が過去完了時制で継続していた状態を表すのに対し、cum 節が直説法完了時制(posuit)を伴って、突然生じた決定的な出来事を表す。
  2. §24.33.6pateret, caedis auctores dedantur — 間接話法における時制の交替(repraesentatio)。伝達動詞(§24.33.5 の ait)が歴史的現在であるため、従属節の接続法において、歴史的現在の副時制としての側面を反映した未完了過去(pateret)と、現在としての側面を反映した現在(dedantur, fiant, sit)が混在している。
  3. §24.33.7se daturos fuisse — 過去の反実仮想条件文の帰結節が間接話法(対格不定詞)になった形。直接話法では「si ... haberetis, responsum dedissemus(もし携えていたなら、返答を与えたであろう)」となる部分が、間接話法化によって「-turus fuisse」の形をとっている。

この箇所を引用する

リウィウス, ローマ建国以来の歴史 §24.33.1-24.33.9. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:24.33.1-24.33.9

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。