§21.39.1peropportune ad principia rerum Taurinis, proximae genti, adversus Insubres motum bellum erat.
非常に都合の良いことに、事の始まりにおいて、最も近くの部族であるタウリニ人に対してインスブレス人との間で戦争が起こっていた。
sed armare exercitum Hannibal, ut parti alteri auxilio esset, in reficiendo maxime sentientem contracta ante mala, non poterat:
しかし、ハンニバルは、一方の側を援助するために軍を武装させることができなかった。 軍は、以前に被った災厄を身に染みて感じており、とりわけ回復の途上にあったからである。
§21.39.2otium enim ex labore, copia ex inopia, cultus ex inluvie tabeque squalida et prope efferata corpora varie movebat.
というのも、労働の後の休息、欠乏の後の豊かさ、汚れと衰弱の後の身体のケアは、彼らの不潔でほとんど野生化した身体にさまざまな形で影響を及ぼしたからである。
§21.39.3ea P. Cornelio consuli causa fuit, cum Pisas navibus venisset, exercitu a Manlio Atilioque accepto tirone et in novis ignominiis trepido ad Padum festinandi, ut cum hoste nondum refecto manus consereret.
それが、執政官プブリウス・コルネリウスにとって、船でピサに到着し、マンリウスとアティリウスから、新兵ばかりで最近の不名誉に怯えている軍を引き継いだ後に、まだ回復していない敵と交戦するためにポー川へと急ぐ理由となった。
§21.39.4sed cum Placentiam consul venit, iam ex stativis moverat Hannibal Taurinorumque unam urbem, caput gentis eius, quia volentes in amicitiam non veniebant, vi expugnarat;
しかし、執政官がプラケンティアに到着したときには、ハンニバルはすでに常設の陣営から移動しており、タウリニ人の一つの都市、その部族の首都が自発的に同盟に入ろうとしなかったため、これを武力で攻略していた。
§21.39.5ac iunxisset sibi non metu solum sed etiam voluntate Gallos accolas Padi, ni eos circumspectantis defectionis tempus subito adventu consul oppressisset.
そして、もし執政官が、離反の好機をうかがっていたポー川沿いのガリア人たちをその突然の到来によって圧倒していなかったならば、ハンニバルは彼らを恐れからだけでなく、自発的な意志によっても自分に結びつけていただろう。
§21.39.6et Hannibal movit ex Taurinis, incertos, quae pars sequenda esset, Gallos praesentem secuturos esse ratus.
そしてハンニバルもタウリニ人のもとから移動した。 どちらの側に付くべきか決めかねているガリア人たちは、目の前に現れた者の方に従うだろうと考えたからである。
§21.39.7iam prope in conspectu erant exercitus convenerantque duces sicuti inter se nondum satis noti, ita iam inbutus uterque quadam admiratione alterius.
すでに両軍はほぼ視界に入る距離におり、将軍たちも、互いにまだ十分には知り合っていなかったものの、すでにそれぞれ相手に対するある種の感嘆を抱いて相まみえた。
§21.39.8nam Hannibalis et apud Romanos iam ante Sagunti excidium celeberrimum nomen erat, et Scipionem Hannibal eo ipso, quod adversus se dux potissimum lectus esset, praestantem virum credebat;
というのも、ハンニバルの名はすでにサグントゥムの破壊の前からローマ人の間でも非常に高名であったし、ハンニバルは、まさに自分に対する将軍として他ならぬ彼が選ばれたという事実そのものから、スキピオを優れた人物であると信じていたからである。
§21.39.9et auxerant inter se opinionem, Scipio, quod relictus in Gallia obvius fuerat in Italiam transgresso Hannibali, Hannibal et conatu tam audaci traiciendarum Alpium et effectu.
そして彼らは互いに対する評価を高め合っていた。 すなわち、スキピオはガリアに軍を残しながらも、イタリアに渡ったハンニバルの前に立ち塞がったことによって、ハンニバルは、アルプスを越えるというこれほど大胆な企てとその成功によってであった。
§21.39.10occupavit tamen Scipio Padum traicere, et ad Ticinum amnem motis castris, priusquam educeret in aciem, adhortandorum militum causa talem orationem est exorsus:
しかしながら、スキピオは先手を打ってポー川を渡り、ティキヌス川へと陣営を移動させ、兵を戦闘へと連れ出す前に、彼らを鼓舞するために次のような演説を始めた。