§21.31.1his adhortationibus incitatos corpora curare atque ad iter se parare iubet.
これらの励ましによって奮い立たされた兵士たちに、彼は食事をして行軍の準備をするようにと命じた。
§21.31.2postero die profectus adversa ripa Rhodani mediterranea Galliae petit, non quia rectior ad Alpis via esset, sed, quantum a maria recessisset, minus obvium fore Romanum credens, cum quo, §21.31.3priusquam in Italiam ventum foret, non erat in animo manus conserere.
翌日出発すると、彼はローヌ川を遡るように岸に沿ってガリアの内陸部へと進んだ。 それはアルプスへのより直進的な道であったからではなく、海から離れれば離れるほど、ローマ軍と出くわすことが少なくなると信じたからであり、そのローマ軍とは、イタリアに到着する前には、交戦するつもりがなかったのである。
§21.31.4quartis castris ad Insulam pervenit.
四日目の宿営で彼は「島」に到着した。
ibi Isara Rhodanusque amnes diversis ex Alpibus decurrentes agri aliquantum amplexi confluunt in unum;
そこでは、異なるアルプスの山々から流れ下るイサール川とローヌ川が、ある程度の広さの土地を取り囲んだのち、合流して一つになっている。
§21.31.5mediis campis Insulae nomen inditum.
その間にある平野に「島」という名が与えられている。
incolunt prope Allobroges, gens iam inde nulla Gallica gente opibus aut fama inferior.
近くにはアロブロゲース族が住んでおり、当時すでにガリアのいかなる部族にも富や名声において劣らない部族であった。
tum discors erat: regni certamine ambigebant fratres;
当時、彼らは不和に陥っていた。 二人の兄弟が王位をめぐって争っていたのである。
§21.31.6maior et qui prius imperitarat, Braneus nomine, a fratre minore et coetu iuniorum, qui iure minus, vi plus poterat, pellebatur.
兄であり、以前に統治していたブラーネウスという名の男が、正当性においては劣るが実力においては勝る弟と若者たちの集団によって、追放されようとしていた。
§21.31.7huius seditionis peropportuna disceptatio cum ad Hannibalem delegata esset, arbiter regni factus, quod ea senatus principumque sententia fuerat, imperium maiori restituit.
この内紛の、非常に時宜を得た調停がハンニバルに委ねられたとき、彼は王位の仲裁者となり、元老院と有力者たちの意向がそうであったため、支配権を兄に返還した。
§21.31.8ob id meritum commeatu copiaque rerum omnium, maxime vestis, est adiutus, quam infames frigoribus Alpes praeparari cogebant.
この恩義のために、彼は食糧やあらゆる物資、特に衣服の供給によって援助された。 衣服は、寒さで悪名高いアルプスに備えて用意しておくことが不可欠であったからである。
§21.31.9sedatis Hannibal certaminibus Allobrogum cum iam Alpes peteret, non recta regione iter instituit, sed ad laevam in Tricastinos flexit;
アロブロゲース族の争いを鎮めたハンニバルは、いよいよアルプスを目指すにあたり、直進ルートをとらず、左に曲がってトリカスティニー族の領土に入り、そこからウォコンティイー族の領土の端を通ってトリコリー族の領土へと進んだ。
inde per extremam oram Vocontiorum agri tendit in Tricorios, haud usquam impedita via, priusquam ad Druentiam flumen pervenit.
ドルエンティア川に達するまでは、道が遮られることはどこにもなかった。
§21.31.10is et ipse Alpinus amnis longe omnium Galliae fluminum difficillimus transitu est.
この川自体もアルプスから流れる川であり、ガリアのすべての川の中で群を抜いて渡るのが最も困難な川である。
§21.31.11nam cum aquae vim vehat ingentem, non tamen navium patiens est, quia nullis coercitus ripis, pluribus simul neque isdem alveis fluens, nova semper vada novosque gurgites gignit, et ob eadem pediti quoque incerta via est;
というのも、水量が莫大であるにもかかわらず、堤防に制約されず、同時に複数の、しかも固定しない流路を流れるため、船を通すことができず、常に新しい浅瀬と新しい淵を生み出すからである。 同じ理由で、徒歩の兵にとっても道は不確かなものとなる。
ad hoc saxa glareosa volvens nihil stabile nec tutum ingredienti praebet.
さらに、砂利混じりの石を押し流しているため、足を踏み入れる者に対して、安定した安全な足場を全く与えないからである。
§21.31.12et tum forte imbribus auctus ingentem transgredientibus tumultum fecit, cum super cetera trepidatione ipsi sua atque incertis clamoribus turbarentur.
そしてその時、たまたま雨で増水していたため、渡河する者たちに巨大な混乱をもたらした。 他の困難に加えて、彼ら自身が自らの恐怖と、行き交う叫び声によって混乱していたためである。