§2.34.1consules deinde T. Geganius P. Minucius facti.
次にティトゥス・ゲガニウスとプブリウス・ミヌキウスが執政官となった。
eo anno, cum et foris quieta omnia a bello essent et domi sanata discordia,
その年、国外では戦争がなくすべてが平穏であり、国内では不和が癒やされていたが、はるかに重大な別の災厄が国家を襲った。
§2.34.2aliud multo gravius malum civitatem invasit, caritas primum annonae ex incultis per secessionem plebis agris, fames deinde, qualis clausis solet.
まず、平民の退去のために田畑が耕作されなかったことに起因する食糧の高騰、次いで、包囲された都市でよくあるような飢饉である。
§2.34.3ventumque ad interitum servitiorum utique et plebis esset, ni consules providissent dimissis passim ad frumentum coemendum non in Etruriam modo dextris ab Ostia litoribus laevoque per Volscos mari usque ad Cumas, sed in Siciliam quoque;
そして、もし執政官たちが、穀物を買い入れるために、オスティアから右手の海岸沿いにエトルリアへ、また左手の海路でウォルスキ族の地を経てクマエに至るまで広く使者を派遣しただけでなく、シキリアへも派遣して対策を講じていなかったならば、奴隷たち、とりわけ平民たちの破滅に至っていたであろう。
adeo finitimorum odia longinquis coegerant indigere auxiliis.
近隣の者たちの憎悪があまりに強かったため、遠方の援助を必要とせざるを得なくなっていたのである。
§2.34.4frumentum Cumis cum coemptum esset, naves pro bonis Tarquiniorum ab Aristodemo tyranno, qui heres erat, retentae sunt;
クマエで穀物が買い入れられた際、タルクィニウス家の財産の代わりとして、その相続人であった僭主アリストデモスによって船が留め置かれた。
in Volscis Pomptinoque ne emi quidem potuit;
ウォルスキの地やポンプティヌス地方では、穀物を購入することさえできなかった。
periculum quoque ab impetu hominum ipsis frumentatoribus fuit;
穀物調達者自身にも、現地の人々の襲撃による危険があった。
§2.34.5ex Tuscis frumentum Tiberi venit; eo sustentata est plebs.
エトルリア人からテベリス川を通じて穀物が届き、それによって平民は維持された。
incommodo bello in tam artis commeatibus vexati forent, ni Volscos iam moventes arma pestilentia ingens invasisset.
もし、すでに武器を手に取りつつあったウォルスキ族を巨大な疫病が襲っていなかったならば、これほどまでに食糧供給が逼迫している中で、彼らは厄介な戦争によって苦しめられていたであろう。
§2.34.6ea clade conterritis hostium animis, ut etiam, ubi ea remisisset, terrore aliquo tenerentur, et Velitris auxere numerum colonorum Romani et Norbam in montis novam coloniam, quae arx in Pomptino esset, miserunt.
この惨禍によって敵の気力が挫かれたため、疫病が和らいだときにも彼らが何らかの恐怖を抱き続けさせるために、ローマ人はウェリトラエの入植者の数を増やし、また、ポンプティヌス地方における砦となるべき新たな入植地としてノルバの山中に人々を送り込んだ。
M. Minucio deinde §2.34.7et A. Sempronio consulibus magna vis frumenti ex Sicilia advecta, agitatumque in senatu, quanti plebi daretur.
次に、マルクス・ミヌキウスとアウルス・センプロニウスが執政官のとき、多量の穀物がシキリアから運ばれ、それをいくらで平民に与えるべきかが元老院で議論された。
§2.34.8multi venisse tempus premendae plebis putabant recuperandique iura, quae extorta secessione ac vi patribus essent.
多くの者は、平民を抑圧し、退去と暴力によってパトリキから奪い取られた権利を取り戻す好機が来たと考えていた。
§2.34.9in primis Marcius Coriolanus, hostis tribuniciae potestatis, “si annonam” inquit “veterem volunt, ius pristinum reddant patribus.
とりわけ、護民官特権の敵であるマルキウス・コリオラヌスは次のように言った。 「もし彼らがかつての食糧価格を望むなら、パトリキにかつての権利を返すのがよい。
cur ego plebeios magistratus, cur Sicinium potentem video sub iugum missus, tamquam ab latronibus redemptus?
なぜ私は、軛の下を送られた身でありながら、まるで盗賊から買い戻されたかのように、平民の政務官を、また権力を持つシキニウスを見ねばならないのか。
§2.34.10egone has indignitates diutius patiar quam necesse est? Tarquinium regem qui non tulerim, Sicinium feram? secedat nunc, avocet plebem;
私はこれらの屈辱を、必要以上に長く耐えねばならないのか。 タルクィニウス王を容認しなかった私が、シキニウスを容認せねばならないのか。 さあ、今すぐ退去するがいい、平民を呼び集めるがいい。
patet via in Sacrum montem aliosque colles.
聖山や他の丘への道は開いている。
rapiant frumenta ex agris nostris, quem ad modum tertio anno ante rapuere;
彼らが三年前に行ったように、我々の田畑から穀物を強奪するがよい。
fruantur annona, quam furore suo fecere.
自分たちの狂気によってもたらした食糧価格を享受するがよい。
§2.34.11audeo dicere hoc malo domitos ipsos potius cultores agrorum fore, quam ut armati per secessionem coli prohibeant.
私は敢えて言おう、彼らはこの災厄によって手なずけられ、自ら田畑を耕す者となるであろう。 武器を手にして退去を行い、耕作を妨げるようなことをする代わりに。
” §2.34.12haud tam facile dictu est, faciendumne fuerit, quam potuisse arbitror fieri, ut condicionibus laxandi annonam et tribuniciam potestatem et omnia invitis iura inposita patres demerent sibi.
」そうすべきであったかどうかを言うのは、それほど容易なことではないが、食糧価格を緩和する条件として、パトリキが護民官特権や、彼らの意に反して課されたすべての法を取り除くことが可能であったと私は考える。