§1.7.1priori Remo augurium venisse fertur, sex vultures, iamque nuntiato augurio cum duplex numerus Romulo se ostendisset, utrumque regem sua multitudo consalutaverat: tempore illi praecepto, at hi numero avium regnum trahebant.
レムスに最初に兆候が現れたと伝えられる。 それは六羽のハゲワシであった。 そしてその兆候がすでに報告されたのち、ロムルスにその二倍の数が現れると、それぞれの側の群衆が彼らを王として称え、前者は先を越された時間によって、後者は鳥の数によって王位を主張した。
§1.7.2inde cum altercatione congressi certamine irarum ad caedem vertuntur;
そこから彼らは口論の中で衝突し、怒りの争いから流血へと至った。
ibi in turba ictus Remus cecidit.
そこで騒ぎの中で打たれてレムスは倒れた。
vulgatior fama est ludibrio fratris Remum novos transiluisse muros; inde ab irato Romulo, cum verbis quoque increpitans adiecisset “sic deinde, quicumque alius transiliet moenia mea,” interfectum.
より一般的な噂によれば、レムスは兄弟を嘲るために新しい城壁を飛び越え、それゆえに怒ったロムルスによって、「私の城壁を越える他の者も、今後すべてこのように死ぬことになれ」と言葉でもって叱責して付け加えつつ、殺されたという。
§1.7.3ita solus potitus imperio Romulus;
このようにしてロムルスは一人で支配権を握った。
condita urbs conditoris nomine appellata.
建設された都市は、建設者の名にちなんで名づけられた。
Palatium primum, in quo ipse erat educatus, muniit.
彼は、自分が育てられたパラティウムをまず補強した。
sacra diis aliis Albano ritu, Graeco Herculi, ut ab Euandro instituta erant, facit.
他の神々にはアルバの儀礼に従って、ヘラクレスにはエウアンドロスによって制定された通りにギリシアの儀礼に従って、犠牲を捧げた。
§1.7.4Herculem in ea loca Geryone interempto boves mira specie abegisse memorant ac prope Tiberim fluvium, qua prae se armentum agens nando traiecerat, loco herbido, ut quiete et pabulo laeto reficeret boves, et ipsum fessum via procubuisse.
ヘラクレスがゲリュオンを殺したのち、素晴らしい姿をした牛たちをこの地に追い払ってきたこと、そしてティベリス川の近く、群れを前に追って泳いで渡った場所で、草深いその土地において、休息と豊かな牧草によって牛たちを回復させようと、彼自身も旅に疲れて横たわったことが語られている。
§1.7.5ibi cum eum cibo vinoque gravatum sopor oppressisset, pastor accola eius loci, nomine Cacus, ferox viribus, captus pulchritudine boum cum avertere eam praedam vellet, quia, si agendo armentum in speluncam compulisset, ipsa vestigia quaerentem dominum eo deductura erant, aversos boves, eximium quemque pulchritudine, caudis in speluncam traxit.
そこで食べ物とワインで重くなった彼を眠りが襲ったとき、その土地の近隣の牧人で、カクスという名の、力自慢の獰猛な男が、牛たちの美しさに魅了されてその獲物を横取りしたいと考えた。 なぜなら、もし群れを前方に追って洞窟に追い込んでしまえば、その足跡自体が捜し求める主人をそこへ導いてしまうことになるからであり、そのため彼は、特に美しいものを選んで、牛たちを後ろ向きに尾を掴んで洞窟へと引っ張り込んだ。
§1.7.6Hercules ad primam auroram somno excitus cum gregem perlustrasset oculis et partem abesse numero sensisset, pergit ad proximam speluncam, si forte eo vestigia ferrent.
ヘラクレスは夜明けに眠りから覚め、群れを目で見渡し、数のうち一部が欠けていることに気づくと、もしやそこに足跡が向いていないかと近くの洞窟へ進んだ。
quae ubi omnia foras versa vidit nec in partem aliam ferre, confusus atque incertus animi ex loco infesto agere porro armentum occepit.
その足跡がすべて外を向いており、他の方向へは伸びていないのを見ると、混乱し心に確信が持てないまま、不穏なその場所から群れをさらに先へと追い進め始めた。
§1.7.7inde cum actae boves quaedam ad desiderium, ut fit, relictarum mugissent, reddita inclusarum ex spelunca boum vox Herculem convertit.
そこから、追われる牛たちの何頭かが、よくあることだが、残された牛たちを恋しがって鳴くと、洞窟の中から閉じ込められた牛たちの鳴き声が返ってきて、ヘラクレスを振り向かせた。
quem cum vadentem ad speluncam Cacus vi prohibere conatus esset, ictus clava fidem pastorum nequiquam invocans morte occubuit.
彼が洞窟へと向かうのを、カクスが力ずくで阻止しようとしたとき、カクスは棍棒で打たれ、牧人たちの助けを虚しく呼び求めながら死に倒れた。
§1.7.8Euander tum ea profugus ex Peloponneso auctoritate magis quam imperio regebat loca, venerabilis vir miraculo litterarum, rei novae inter rudes artium homines, venerabilior divinitate credita Carmentae matris, quam fatiloquam ante Sibyllae in Italiam adventum miratae eae gentes fuerant.
ペロポネソスからの亡命者であったエウアンドロスが、当時その地を、支配権によるよりもむしろ権威によって治めていた。 彼は、技術に疎い人々の中で新奇なものであった文字という驚異によって尊敬される人物であり、母カルメンタの信じられていた神性によってさらに尊敬されていた。 その母を、これらの部族は、シビュラがイタリアに到来する前に、運命を告げる者として敬服していた。
§1.7.9is tum Euander concursu pastorum trepidantium circa advenam manifestae reum caedis excitus postquam facinus facinorisque causam audivit, habitum formamque viri aliquantum ampliorem augustioremque humana intuens rogitat, qui vir esset.
このエウアンドロスは、そのとき、明らかな殺人の咎を問われている異邦人の周りに動揺して集まった牧人たちの騒ぎによって呼び起こされ、事件とその原因を聞いた後、人間のそれよりもいささか大きく荘厳なその男の立ち居振る舞いと姿を見つめて、彼が何者であるかを尋ねた。
§1.7.10ubi nomen patremque ac patriam accepit, “Iove nate, Hercules, salve” inquit;
彼が名と父、そして故郷を聞くと、こう言った。 「ユーピテルの子、ヘラクレスよ、健やかであれ。
“te mihi mater, veridica interpres deum, aucturum caelestium numerum cecinit tibique aram hic dicatum iri, quam opulentissima olim in terris gens maximam vocet tuoque ritu colat.
私の母、神々の真実を告げる解釈者は、あなたが天上の神々の数を増やすことになるだろうと私に予言し、ここにあなたのために祭壇が捧げられるだろう、それを、かつて地上で最も豊かな民族が『最大』と呼び、あなたの儀礼に従って祀るだろうと歌った。
” §1.7.11dextra Hercules data accipere se omen impleturumque fata ara condita ac dicata ait.
」ヘラクレスは右手を差し出して、自分はその兆候を受け入れ、祭壇を建設して奉献することによって運命を成就するつもりであると言った。
§1.7.12ibi tum primum bove eximia capta de grege sacrum Herculi adhibitis ad ministerium dapemque Potitiis ac Pinariis, quae tum familiae maxime inclitae ea loca incolebant, factum.
そこでそのとき初めて、群れから選りすぐりの牝牛が一頭選ばれ、当時その地に住んでいた最も高名な家系であったポティティウス家とピナリウス家が、奉仕と祝宴のために招かれて、ヘラクレスへの犠牲式が執り行われた。
forte ita evenit,
たまたま次のように起こった。
§1.7.13ut Potitii ad tempus praesto essent iisque exta apponerentur, Pinarii extis adesis ad ceteram venirent dapem.
ポティティウス家の人々は時間通りにその場に居合わせて、彼らに内臓が供され、ピナリウス家の人々は内臓が食べ尽くされた後に、残りの祝宴にやって来た。
inde institutum mansit, donec Pinarium genus fuit, ne extis sollemnium vescerentur.
それ以来、ピナリウスの血統が存続する限り、彼らが祭礼の内臓を食べないという慣習が残った。
§1.7.14Potitii ab Euandro edocti antistites sacri eius per multas aetates fuerunt, donec tradito servis publicis sollemni familiae ministerio genus omne Potitiorum interiit.
エウアンドロスから教えを受けたポティティウス家は、多くの世代にわたってその祭儀の神官を務めたが、ついにその家族の恒常的な奉仕が公有奴隷に引き渡されると、ポティティウス家の血統全体が絶滅した。
§1.7.15haec tum sacra Romulus una ex omnibus peregrina suscepit, iam tum inmortalitatis virtute partae, ad quam eum sua fata ducebant, fautor.
ロムルスは、外国の祭儀のうちではこれだけを当時受け入れた。 彼はすでにその時、自らの徳によって得られる不死、そして自らの運命が彼を導きつつあったその不死を、熱望する者となっていたのである。