§1.55.1Gabiis receptis Tarquinius pacem cum Aequorum gente fecit, foedus cum Tuscis renovavit.
ガビイを奪還すると、タルクィニウスはアイクィ族と和平を結び、エトルリア人との条約を更新した。
inde ad negotia urbana animum convertit;
その後、彼は都市の国政へと関心を向けた。
quorum erat primum, ut Iovis templum in monte Tarpeio monumentum regni sui nominisque relinqueret: Tarquinios reges ambos, patrem vovisse, filium perfecisse.
その第一のものは、タルペイアの丘にユピテルの神殿を残し、自らの王権と名の記念碑とすることであった。 すなわち、二人のタルクィニウス王のうち、父が誓願し、息子が完成させたということである。
§1.55.2et ut libera a ceteris religionibus area esset tota Iovis templique eius, quod inaedificaretur, exaugurare fana sacellaque statuit, quae aliquot ibi, a Tatio rege primum in ipso discrimine adversus Romulum pugnae vota, consecrata inaugurataque postea fuerant.
そして、そこに建てられる予定のユピテルとその神殿の敷地全体が、他のいかなる宗教的束縛からも解放されるように、彼はいくつかの神祠や祠堂を廃されることに決定した。 それらは、かつてタティウス王によって、ロムルスに対する戦闘のまさに危急の折に最初に誓願され、その後に奉献され、鳥占いによって清められてそこに建っていたものである。
§1.55.3inter principia condendi huius operis movisse numen ad indicandam tanti imperii molem traditur deos;
この事業の建設の初期に、神々がこれほど広大な帝国の偉大さを示すために、その神威を動かしたと伝えられている。
nam cum omnium sacellorum exaugurationes admitterent aves, in Termini fano non addixere;
というのも、鳥が他のすべての祠堂の廃止を認めた一方で、テルミヌスの神祠においては承認を与えなかったからである。
§1.55.4idque omen auguriumque ita acceptum est, non motam Termini sedem unumque eum deorum non evocatum sacratis sibi finibus firma stabiliaque cuncta portendere.
そして、その前兆と鳥占いは次のように受け止められた。 すなわち、テルミヌスの座が動かされず、彼一人が神々の中で自らに捧げられた境界から呼び出されなかったことは、すべてのものが堅固で安定したものになることを予言している、と。
§1.55.5hoc perpetuitatis auspicio accepto secutum aliud magnitudinem imperii portendens prodigium est: caput humanum integra facie aperientibus fundamenta templi dicitur apparuisse.
この永続性の鳥占いを受け取った後に、帝国の偉大さを予言するもう一つの奇瑞が続いた。 神殿の基礎を掘り起こしていた者たちに、顔が完全なままの人間の頭が現れたと伝えられている。
§1.55.6quae visa species haud per ambages arcem eam imperii caputque rerum fore portendebat, idque ita cecinere vates, quique in urbe erant quosque ad eam rem consultandam ex Etruria acciverant.
この目撃された姿は、曖昧さなしに、この城砦が帝国の中心であり万物の頭となることを予言しており、都市にいた者たちも、この件について諮問するためにエトルリアから招かれた者たちも、預言者たちはそのように神託を告げた。
augebatur ad inpensas regis animus.
王の意気は出費に向けていっそう高まった。
§1.55.7itaque Pomptinae manubiae, quae perducendo ad culmen operi destinatae erant, vix in fundamenta suppeditavere.
そのため、事業を完成へと導くために当てられていたポメティアの戦利品は、基礎工事にさえ辛うじて足りる程度であった。
eo magis Fabio, §1.55.8praeterquam quod antiquior est, crediderim quadraginta ea sola talenta fuisse,
それゆえ、私はファビウスをいっそう信じる。 彼がより古い歴史家であるという事実に加えて、彼が、それ(戦利品)はわずか四十タラントンにすぎなかったと主張することの方を、ピソを信じるよりも。
§1.55.9quam Pisoni, qui quadraginta milia pondo argenti seposita in eam rem scribit, summam pecuniae neque ex unius tum urbis praeda sperandam et nullorum ne huius quidem magnificentiae operum fundamenta non exsuperaturam.
ピソは、銀四万ポンドがその目的のために取り置かれたと書いているが、この額の金銭は、当時の単一の都市の略奪品からは期待できないものであり、またいかなる事業の、いやこの壮麗な事業の基礎工事にさえも、有り余るはずのものである。