§12.1Quae dum in Asia geruntur, accidit casu ut legati Prusiae Romae apud T. Quintium Flamininum consularem cenarent, atque ibi de Hannibale mentione facta ex iis unus diceret eum in Prusiae regno esse.
これらのことがアジアで行われている間に、偶然にもプルシアスの使節たちがローマで元執政官ティトゥス・クィンクティウス・フラミニヌスの邸宅で食事をともにし、そこでハンニバルについて言及がなされたとき、彼らのうちの一人が、ハンニバルはプルシアスの王国にいると言った。
§12.2id postero die Flamininus senatui detulit.
翌日、フラミニヌスはそのことを元老院に報告した。
patres conscripti, qui Hannibale vivo numquam se sine insidiis futuros existimarent, legatos in Bithyniam miserunt, in eis Flamininum, qui ab rege peterent, ne inimicissimum suum secum haberet sibique dederet.
元老院議員たちは、ハンニバルが生きている限り、自分たちが陰謀なしに安全でいられることは決してないと考えていたので、ビテュニアに使節を派遣した。 その中にはフラミニヌスも含まれており、彼らは王に対して、自らの最大の宿敵を自分の元に留め置かず、自分たちに引き渡すように求めた。
his Prusia negare ausus non est;
これに対してプルシアスは拒む勇気がなかった。
§12.3illud recusavit, ne id a se fieri postularent, quod adversus ius hospitii esset: ipsi, si possent, comprehenderent: locum, ubi esset, facile inventuros.
しかし、彼は次のこと、すなわち、もてなしの権利に反するようなことを自分に要求しないようにと拒絶した。 すなわち、もしできるなら彼ら自身が捕らえるがよい、彼のいる場所は容易に見つかるだろう、と。
Hannibal enim uno loco se tenebat, in castello quod ei a rege datum erat muneri, idque sic aedificarat, ut in omnibus partibus aedificii exitus haberet, scilicet verens ne usu veniret, quod accidit.
というのも、ハンニバルはある一つの場所、すなわち王から彼に贈り物として与えられていた城砦に身を置いていたからである。 そして彼は、建物のあらゆる部分に出口があるようにそこを建てていたが、それはもちろん、実際に起こったことが現実に生じるのを恐れてのことであった。
§12.4huc cum legati Romanorum venissent ac multitudine domum eius circumdedissent, puer ab ianua prospiciens Hannibali dixit plures praeter consuetudinem armatos apparere.
ここにローマの使節たちがやって来て、大勢で彼の家を包囲したとき、戸口から外を見ていた召使いの少年が、ハンニバルに、いつもより多くの武装した者たちが現れていると言った。
qui imperavit ei, ut omnes fores aedificii circumiret ac propere sibi nuntiaret, num eodem modo undique obsideretur.
ハンニバルは彼に、建物のすべての戸口を回って見て、同じように四方から包囲されているかどうか、すぐに報告するように命じた。
§12.5puer cum celeriter, quid vidisset, renuntiasset omnesque exitus occupatos ostendisset, sensit id non fortuito factum, sed se peti neque sibi diutius vitam esse retinendam.
少年が、自分が何を見たかを素早く報告し、すべての出口がふさがれていることを示すと、ハンニバルは、これが偶然になされたことではなく、自分が狙われていること、そして自分にはこれ以上命を保ち続けることはできないということを悟った。
quam ne alieno arbitrio dimitteret, memor pristinarum virtutum venenum, quod semper secum habere consuerat, sumpsit.
その命を他人の意志によって手放すことのないよう、かつての自らの勇気を心に留め、彼は常に身につけておく習慣にしていた毒を仰いだ。