§10.9A.1exanimatus tuis litteris, quibus te nihil nisi triste cogitare ostendisti neque id quid esset perscripsisti neque non tamen quale esset quod cogitares aperuisti, has ad te ilico litteras scripsi.
あなたが(送ってきた)手紙によって、私には悲痛なこと以外は何も考えていないことを示しながら、それが何であるかを詳しく書き送ることもせず、しかしあなたが考えていることがどのような種類のものであるかを明らかにしないわけでもなかったため、私はひどく動揺して、直ちにこの手紙をあなたに書きました。
per fortunas tuas, Cicero, per liberos te oro et obsecro ne quid gravius de salute et incolumitate tua consulas.
キケロよ、あなたの境遇にかけて、あなたの子女たちにかけて、私はあなたに懇願し哀願します。 あなたの安全と無事に関して、何かあまりに致命的な決定を下さないでください。
nam deos hominesque amicitiamque nostram testificor me tibi praedixisse neque temere monuisse sed, postquam Caesarem convenerim sententiamque eius qualis futura esset parta victoria cognorim, te certiorem fecisse.
というのも、私は神々と人間、そして私たちの友情にかけて、私があなたに予め警告し、根底なく忠告したのではなく、カエサルに会って、勝利が得られた後に彼の意向がどのようなものになるかを知った上で、あなたに知らせたのだということを誓うからです。
si existimas eandem rationem fore Caesaris in dimittendis adversariis et condicionibus ferendis, erras;
もし敵対者を許し、条件を提示する際のカエサルのやり方が(以前と)同じままであろうと考えているなら、あなたは間違っています。
nihil nisi atrox et saevum cogitat atque etiam loquitur;
彼は過酷で容赦のないことしか考えておらず、口にさえしています。
iratus senatui exiit, his intercessionibus plane incitatus est;
彼は元老院に対して怒って(ローマを)去り、これらの(護民官による)拒否権行使によって明らかに激昂しています。
non me hercules erit deprecationi locus.
誓って、嘆願の余地などないでしょう。
§10.9A.2qua re si tibi tu, si filius unicus, si domus, si spes tuae reliquae tibi carae sunt, si aliquid apud te nos, si vir optimus gener tuus valemus, quorum fortunam non debes velle conturbare, ut eam causam in quoius victoria salus nostra est odisse aut relinquere cogamur aut impiam cupiditatem contra salutem tuam habeamus—denique illud cogita, quod offensae fuerit in ista cunctatione te subisse.
したがって、もしあなた自身にとってあなた自身が、また一人息子が、家が、あなたの残された希望が愛おしいなら、もし私たちや、極めて優れた人物であるあなたの娘婿があなたに対して何らかの影響力を持っているなら――私たちは、あなたがその境遇を台無しにしたいとは思わないはずです。 その結果として、私たちが、その勝利の中に私たちの安全があるあの(カエサルの)大義を憎むか見捨てるかすることを余儀なくされるか、あるいはあなたの安全に反する不忠な望みを抱かざるを得なくなるようなことのないように(すべきです)――。 最後に、次のことを考えなさい。 あなたがこれまでの躊躇によってすでにどのような反感を買ってしまったかを。
nunc te contra victorem Caesarem facere, quem dubiis rebus laedere noluisti, et ad eos fugatos accedere, quos resistentis sequi nolueris, summae stultitiae est.
今や、形勢が疑わしかった時には害することを望まなかった勝者カエサルに逆らって行動し、彼らが抵抗していた時には従おうとしなかった敗走者たちに合流することは、この上ない愚の骨頂です。
vide ne, dum pudet te parum optimatem esse, parum diligenter quid optimum sit eligas.
元老院派(オプティマテス)らしくなさすぎることを恥じるあまり、何が最善(オプティムム)であるかを十分に注意深く選ぶことができなくならないよう、気をつけなさい。
§10.9A.3quod si totum tibi persuadere non possum, saltem, dum quid de Hispaniis agamus scitur, exspecta;
しかし、もし私がこのことをあなたに全面的に納得させることができないとしても、少なくとも、私たちがスペインでどう動いているかが判明するまでは待ちなさい。
quas tibi nuntio adventu Caesaris fore nostras.
カエサルが到着すれば、スペインは私たちのものになるとあなたに告げておきます。
quam isti spem habeant amissis Hispaniis nescio;
スペインを失った後、あの一行がどのような希望を持ち得るのか、私には分かりません。
quod porro tuum consilium sit ad desperatos accedere non medius fidius reperio.
さらに、絶望的な人々に合流するというあなたの計画が一体何であるのか、誓って私には見当もつきません。
§10.9A.4hoc quod tu non dicendo mihi significasti Caesar audierat ac, simul atque
"have"
mihi dixit, statim quid de te audisset exposuit.
あなたが語らないことによって私に暗示したそのことを、カエサルは聞き及んでおり、私に「ごきげんよう」と言うやいなや、あなたについて自分が耳にしたことを即座に説明しました。
negavi me scire, sed tamen ab eo petii ut ad te litteras mitteret, quibus maxime ad remanendum commoveri posses.
私は知らないと言いましたが、それでも彼に、あなたが(イタリアに)とどまるように最も強く促されるような手紙をあなたに送ってくれるよう頼みました。
me secum in Hispaniam ducit;
彼は私をスペインに同行させます。
nam nisi ita faceret, ego, prius quam ad urbem accederem, ubicumque esses, ad te percucurrissem et hoc a te praesens contendissem atque omni vi te retinuissem.
というのも、もし彼がそうしなかったなら、私は都(ローマ)に近づく前に、あなたがどこにいようともあなたのもとへ駆けつけ、直接あなたにこれを強く求め、あらゆる力であなたを引き留めたであろうからです。
etiam atque etiam, Cicero, cogita ne te tuosque omnis funditus evertas, ne te sciens prudensque eo demittas unde exitum vides nullum esse.
重ね重ね、キケロよ、あなた自身と身内の者すべてを根底から破滅させることのないよう、十分に承知し予見していながら、出口がないと分かっている場所へ自らを落とし込むことのないよう、熟考しなさい。
quod si te aut voces optimatium commovent aut non nullorum hominum insolentiam et iactationem ferre non potes, eligas censeo aliquod oppidum vacuum a bello, dum haec decernuntur;
しかし、もし元老院派の言葉があなたを動揺させているか、あるいは一部の人々の傲慢さや自慢話に耐えられないのであれば、これらの事柄が決着を見るまでの間、戦争から離れたどこか平穏な町を選ぶのがよいと私は考えます。
quae iam erunt confecta.
これらはすぐに解決されるでしょう。
id si feceris, et ego te sapienter fecisse iudicabo et Caesarem non offendes.
もしそうしてくだされば、私もあなたが賢明に行動したと判断しますし、あなたもカエサルを怒らせずに済むでしょう。