§1Antea sic hanc causam agere statueram, recuperatores, ut infitiaturos adversarios arbitrarer tantam caedem et tam atrocem ad familiam suam pertinere.
回収裁判官の皆様、以前私は、これほど大きく凶悪な虐殺が自らの奴隷家族に関わっていることを、敵対者たちが否定するであろうと考えて、この訴訟を進めるつもりでおりました。
itaque animo soluto a cura et a cogitatione veneram, quod intellegebam facile id me testibus planum facere posse.
したがって、私は心配や懸念から解放された心で法廷に参りました。 証人たちによってそれを容易に明らかにできると理解していたからです。
nunc vero postea quam non modo confessus est vir primarius, L. Quinctius laborabam ut, quod arguebam, id factum esse ostenderem; nunc in eo consumenda est oratio ut ne adversarii, quod infitiari nullo modo potuerunt, cum maxime cuperent, id cum confessi sunt, meliore loco esse videantur.
しかし今や、第一級の人物であるルキウス・クィンクティウスが自白したばかりでなく、かつては私は、主張していた事柄が事実であることを示すために苦心していましたが、今や、敵対者たちが、最もそう望んでいたときには決して否定できなかった事柄を、それを自白したことによって、より有利な立場にあるように見えないようにすることに、弁論を費やさねばなりません。
§2itaque tum vestrum difficilius iudicium, mea facilis defensio fore videbatur.
それゆえ、当時は皆様の判断がより困難で、私の弁護は容易であるように思われました。
ego enim omnia in testibus quid est facilius quam de eo qui confitetur iudicare? mihi autem difficile est satis copiose de eo dicere quod nec atrocius verbis demonstrari potest quam re ipsa est, neque apertius oratione mea fieri quam ipsorum confessione factum est.
というのも、私はすべてを証人に自白している者について判断することほど容易なことがあるでしょうか。 しかし私にとって、事実そのもの以上に言葉で残虐に表現することもできず、また彼ら自身の自白以上に私の弁論で明らかにすることもできない事柄について、十分に豊かに語ることは困難なのです。
§3Cum in hac re quam commemoravi mihi mutanda ratio defensionis minus diligenter illius existimationem quam rem M. Tulli viderer defendere.
私が言及したこの件において、私の弁護の方針を変更せねばならなくなったとき、彼の名誉を、マルクス・トゥッリウスの財産ほど入念には弁護していないように私が見えたかもしれません。
nunc quoniam Quinctius ad causam pertinere putavit res ita multas, falsas praesertim et inique confictas, proferre de vita et moribus et existimatione M. Tulli, multis de causis mihi Fabius debebit ignoscere, si minus eius famae parcere videbor quam antea consului.
いまやクィンクティウスが、マルクス・トゥッリウスの生涯、素行、名誉について、これほど多くの、特に虚偽で不当に捏造された事柄を持ち出すことが本件に関わると考えた以上、もし私が彼の名声に対して以前に配慮していたほどには容赦しないように見えるとしても、ファビウスは多くの理由から私を許さねばならないでしょう。
§4Pri. . ore putavit ad officium suum pertinere adversario nulla in re parcere, quid me oportet Tullium pro Tullio facere, homine coniuncto mecum non minus animo quam nomine? ac mihi magis illud laborandum videtur, recuperatores, ut quod antea nihil in istum dixi probare possim, quam ne in eo reprehendar quod hoc tempore respondeo.
以前の弁論において敵対者に対してどのような点においても容赦しないことが自らの義務に関わると考えたのであれば、私自身と名前だけでなく心においても劣らず結びついている人物であるトゥッリウスのために、私トゥッリウスが何をなすべきでしょうか。 そして、回収裁判官の皆様、私にとっては、以前あの者に対して何も語らなかったことを証明できるようにすることの方が、今回私が反論していることで非難されないようにすることよりも、より骨を折るべきことであると思われます。
§5verum et tum id feci quod oportuit, et nunc faciam quod necesse est.
しかし、私は当時もなすべきことをなしましたし、今も必要なことをなすでしょう。
nam cum esset de re pecuniaria controversia, quod damnum datum M. Tullio diceremus, alienum mea natura videbatur quicquam de existimatione P. Fabi dicere, non quia res postulare non videretur.
というのも、マルクス・トゥッリウスに損害が与えられたと我々が主張する金銭的な問題についての争いであったとき、プブリウス・ファビウスの名誉について何かを語ることは、私の気性に合わないように思われたからです。 状況がそれを要求していないように思われたからではありません。
quid ergo est? tametsi postulat causa, tamen, nisi plane cogit ingratiis, ad male dicendum non soleo descendere.
では何でしょうか。 訴訟が要求しているとしても、全く無理やりに強制されない限り、私は悪口を言うことへと身を落とすことは普段いたしません。
nunc cum coactus dicam, si quid forte dicam, tamen id ipsum verecunde modiceque faciam, tantum ut, quoniam sibi me non esse inimicum potuit priore actione Fabius iudicare, nunc M. Tullio fidelem certumque amicum esse cognoscat.
今や強制されて語る以上、もし仮に何かを語るとしても、やはりそれ自体を慎み深く控えめに行うつもりです。 それはただ、以前の弁論においてファビウスが、私が自分に対して敵ではないと判断できたからには、今やマルクス・トゥッリウスに対して忠実で確実な友であることを知るようになるためだけです。
§6Vnum hoc abs te, L. Quincti, pervelim impetrare—quod tametsi eo volo quia mihi utile est, tamen abs te idcirco quia aequum est, postulo—ut ita tibi multum temporis ad dicendum sumas ut his aliquid ad iudicandum relinquas.
ルキウス・クィンクティウスよ、あなたからこの一事だけをぜひとも得たいと思います。 それは、私にとって有益であるから望むことではありますが、しかしそれが公正であるからこそあなたに要求するのです。 すなわち、あなたが弁論のために多くの時間を取るにしても、彼らが判断を下すための時間を残すようにしてほしいということです。
namque antea non defensionis tuae modus, sed nox tibi finem dicendi fecit;
というのも、以前はあなたの弁護の節度ではなく、夜があなたの弁論に終わりをもたらしたからです。
nunc, si tibi placere potest, ne idem facias, id abs te postulo.
今、もしあなたにその気がおありなら、同じことをなさらぬよう、私はあなたに要求します。
neque hoc idcirco postulo quod te aliquid censeam praeterire oportere aut non quam ornatissime et copiosissime dicere, verum ut semel una quaque de re dicas;
そして、私がこれを要求するのは、あなたが何かを省くべきだとか、できる限り華麗かつ豊かに語るべきではないと考えているからではなく、ただそれぞれの事柄について一度だけ語ってほしいからです。
quod si facies, non vereor ne dicendo dies eximatur.
そうしてくださるなら、弁論によって一日が消費されてしまうことを私は恐れません。
§7iudicium vestrum est, recuperatores,
"Qvantae pecvniae"
"paret dolo malo familiae P. Fabi vi hominibvs armatis coactisve damnvm datvm esse M. Tvllio.
回収裁判官の皆様、判断を下すのは皆様です。 「いかほどの金額の損害が、プブリウス・ファビウスの家族の悪意により、武装した、あるいは集められた人々による暴力をもって、マルクス・トゥッリウスに与えられたと判明するか。
"
eius rei taxationem nos fecimus;
」この件の最高限度額は我々が設定しました。
aestimatio vestra est;
評価は皆様のものです。
iudicium datum est in quadruplum.
判決は4倍額で下されます。