Humanitext Reader

ユリウス・カエサル · ガリア戦記 §8.34.1-8.34.4

ドラッペースらの食糧調達とローマ陣地への夜襲

383 / 404 箇所 · ラテン語

要旨

包囲を恐れたウクセロドゥヌムの住民は、食糧確保のためにドラッペスとルクテリウス率いる別動隊を派遣し、ローマ軍を脅かす。カニニウスは兵力分散を避けるため包囲壁の完成を遅らせる。

§8.34.1Quod cum animadverterent oppidani miserrimaque Alesiae memoria solliciti similem casum obsessionis vererentur, maximeque ex omnibus Lucterius, qui fortunae illius periculum fecerat, moneret frumenti rationem esse habendam, constituunt omnium consensu parte ibi relicta copiarum ipsi cum expeditis ad importandum frumentum proficisci.
町の人々がこれに気付き、アレシアの極めて悲惨な記憶に苦しめられて、包囲という同様の事態を恐れたとき、そして何よりも全員の中で、あの不幸の危険を身をもって経験していたルクテリウスが、食糧の算段を立てなければならないと警告したため、彼らは全員の合意のもと、そこに兵力の一部を残し、自分たちは軽装兵を率いて食糧を運び入れるために出発することを決定する。
§8.34.2Eo consilio probato proxima nocte duobus milibus armatorum relictis reliquos ex oppido Drappes et Lucterius educunt.
この計画が承認されると、翌夜、二千の武装兵を残して、ドラッペスとルクテリウスは残りの者たちを町から連れ出す。
§8.34.3Hi paucos dies morati ex finibus Cadurcorum, qui partim re frumentaria sublevare eos cupiebant, partim prohibere quo minus sumerent non poterant, magnum numerum frumenti comparant, nonnumquam autem expeditionibus nocturnis castella nostrorum adoriuntur.
彼らは数日間とどまり、ある者は食糧の面で彼らを援助することを望み、ある者は彼らが食糧を徴発するのを阻止できなかったカドゥルキ族の領土から、多量の食糧を調達し、また時には、夜間の出撃によって我々の砦を襲撃する。
§8.34.4Quam ob causam Gaius Caninius toto oppido munitiones circumdare moratur, ne aut opus effectum tueri non possit aut plurimis in locis infirma disponat praesidia.
そのため、ガイウス・カニニウスは、完成した工事を守ることができなくなるか、あるいは極めて多くの場所に脆弱な守備隊を配置することになるのを恐れて、町全体に包囲壁を巡らせるのをためらう。

語釈・文法注

  1. 8.34.1Quod — 接続代名詞(関係代名詞の連結用法)で、直前のカニニウスによる包囲壁建設の動き(前節の第2文)を指している。
  2. 8.34.1moneret — `cum` に導かれる接続法未完了過去。`animadverterent`, `vererentur` と並列関係にあり、決定に至る状況や理由を表す。
  3. 8.34.1frumenti rationem esse habendam — `habeo` の動形容詞 `habendam` を用いた当意の対格不定詞構文(間接話法)。`rationem habere`(考慮に入れる、計画・算段を立てる)の受動表現。
  4. 8.34.3prohibere quo minus sumerent — 妨害・禁止を表す動詞 `prohibere` に伴う `quo minus` + 接続法(未完了過去 `sumerent`)の構文。「彼らが(食糧を)取るのを阻む」の意。
  5. 8.34.4ne aut opus effectum tueri non possit aut plurimis in locis infirma disponat praesidia — 遅滞を表す動詞 `moratur` の動機(懸念)を示す `ne` 節(「〜を恐れて」「〜しないように」)。`ne aut ... non possit aut ... disponat` の構造で、前半の選言肢には否定の `non` が入り、全体として「工事を守れなくなるか、あるいは脆弱な守備隊を配置することになるのを懸念して」という意味を成す。

この箇所を引用する

ユリウス・カエサル, ガリア戦記 §8.34.1-8.34.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0448.phi001.humanitext-lat2:8.34.1-8.34.4

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。