Humanitext Reader

ユリウス・カエサル · ガリア戦記 §7.82.1-7.82.3

防御罠による夜襲の撃退とガリア軍の退却

340 / 404 箇所 · ラテン語

要旨

外側のガリア軍はローマの防御罠により壊滅的な被害を出して退却し、呼応して出撃しようとした町の中のガリア軍も、作業の遅れから外側の敗退を知って撤退した。

§7.82.1Dum longius ab munitione aberant Galli, plus multitudine telorum proficiebant;
ガリア人たちは、防御壁からかなり離れている間は、多数の投射兵器によって優位に立っていた。
posteaquam propius successerunt, aut se stimulis inopinantes induebant aut in scrobes delati transfodiebantur aut ex vallo ac turribus traiecti pilis muralibus interibant.
しかし、より近くに進み寄ると、不意に「刺激(スティムリ)」に自らを突き刺すか、あるいは落とし穴に落ちて貫かれるか、あるいは胸壁や塔から放たれた城壁用大投槍に貫かれて命を落とした。
§7.82.2Multis undique vulneribus acceptis nulla munitione perrupta, cum lux appeteret, veriti ne ab latere aperto ex superioribus castris eruptione circumvenirentur, se ad suos receperunt.
いたるところで多くの負傷者を出し、どの防御壁も突破できないまま、夜明けが迫ると、むき出しの側面から高地の陣営の出撃によって包囲されることを恐れ、彼らは味方のもとへと退却した。
§7.82.3At interiores, dum ea quae a Vercingetorige ad eruptionem praeparata erant proferunt, priores fossas explent, diutius in his rebus administrandis morati prius suos discessisse cognoverunt, quam munitionibus appropinquarent.
一方、内側の者たちは、ウェルキンゲトリクスによって出撃のために準備されていた資材を運び出し、手前の堀を埋めていたが、これらの作業を遂行するのに時間を取られ、防御壁に接近するよりも前に味方が退却したことを知った。
Ita re infecta in oppidum reverterunt.
こうして、目的を達せぬまま、彼らは町へと引き返した。

語釈・文法注

  1. §7.82.1se stimulis inopinantes induebant — 動詞 induebant(se induere)は「自らを〜に突き刺す」の意。stimulis は手段の奪格で、カエサルが考案した防御障害物(刺激)を指す。inopinantes(予期せぬ)は主語の Galli に一致する形容詞で、副詞的に「不意に」と訳される。
  2. §7.82.2veriti ne ab latere aperto ex superioribus castris eruptione circumvenirentur — veriti は異能動詞 vereor(恐れる)の完了分詞で、分詞構文として主語の理由「〜を恐れて」を表す。ne +接続法未完了過去(circumvenirentur)は「〜されはしないかと恐れて」という懸念の節を導く。ab latere aperto は「(盾で守られていない)開いた側面から」の意。
  3. §7.82.3prius suos discessisse cognoverunt, quam munitionibus appropinquarent — 接続詞 priusquam(〜する前に)が prius と quam に分割されて置かれた離隔構文。prius は主節の対格不定詞句(suos discessisse)を伴う動詞 cognoverunt にかかり、quam は接続法未完了過去 appropinquarent を伴う従属節を導く。

この箇所を引用する

ユリウス・カエサル, ガリア戦記 §7.82.1-7.82.3. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0448.phi001.humanitext-lat2:7.82.1-7.82.3

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。