Humanitext Reader

ユリウス・カエサル · ガリア戦記 §7.5.1-7.5.7

ハエドゥイ族の撤退とビトゥリゲス族の離反

263 / 404 箇所 · ラテン語

要旨

ウェルキンゲトリクスは軍勢を集めてビトゥリゲス族へと進軍し、これに対してハエドゥイ族は援軍を送るものの、裏切りの懸念から途中で退却する。結果としてビトゥリゲス族は直ちにアルウェルニ族と合流する。

§7.5.1His suppliciis celeriter coacto exercitu Lucterium Cadurcum, summae hominem audaciae, cum parte copiarum in Rutenos mittit; ipse in Bituriges proficiscitur.
彼はこれらの刑罰によって速やかに軍勢を集めると、きわめて大胆な人物であるカドゥルクス族のルクテリウスを、軍勢の一部とともにルテニ族の元へ派遣し、自身はビトゥリゲス族の元へと出発する。
Eius adventu Bituriges ad Aeduos, §7.5.2quorum erant in fide, legatos mittunt subsidium rogatum, quo facilius hostium copias sustinere possint.
彼の到来により、ビトゥリゲス族はハエドゥイ族の元へ、 ――彼らはその保護下にあったのであるが――援助を求めるために使節を派遣した。 敵の軍勢に、より容易に対抗できるようにするためであった。
§7.5.3Aedui de consilio legatorum, quos Caesar ad exercitum reliquerat, copias equitatus peditatusque subsidio Biturigibus mittunt.
ハエドゥイ族は、カエサルが軍に残していったレガトゥスたちの助言に従い、ビトゥリゲス族を援助するために騎兵と歩兵の軍勢を派遣する。
§7.5.4Qui cum ad flumen Ligerim venissent, quod Bituriges ab Aeduis dividit, paucos dies ibi morati neque flumen transire §7.5.5ausi domum revertuntur legatisque nostris renuntiant se Biturigum perfidiam veritos revertisse, quibus id consili fuisse cognoverint, ut, si flumen transissent, una ex parte ipsi, altera Arverni se circumsisterent.
彼らは、ビトゥリゲス族とハエドゥイ族を隔てるリゲル川に到着すると、そこに数日間とどまったが、川を渡る勇気はなく、そのまま家路に引き返し、我々のレガトゥスたちに次のように報告した。 自分たちはビトゥリゲス族の裏切りを恐れて引き返したのだ、と。 彼らの知るところでは、もし自分たちが川を渡れば、一方からは彼ら自身が、他方からはアルウェルニ族が自分たちを包囲するという計画を彼らが抱いていたというのである。
§7.5.6Id eane de causa, quam legatis pronuntiarunt, an perfidia adducti fecerint, quod nihil nobis constat, non videtur pro certo esse proponendum.
彼らがこれを、レガトゥスたちに告げたその理由のために行ったのか、それとも裏切りに導かれて行ったのかは、我々にとって全く明らかでないため、確実なこととして提示すべきではないと思われる。
§7.5.7Bituriges eorum discessu statim cum Arvernis iunguntur.
ビトゥリゲス族は、彼らの退却によって、直ちにアルウェルニ族と結託した。

語釈・文法注

  1. 7.5.2subsidium rogatum — rogatum は他動詞 rogo のスピーヌム(目的分詞)の対格であり、運動を表す動詞 mittunt に伴って、行為の目的(「援助を求めるために」)を表す。
  2. 7.5.2quo facilius — 比較級(facilius)を伴う目的節において、接続詞 ut の代わりに接続詞的関係代名詞の奪格 quo が用いられ、接続法 possint とともに「より容易に〜できるように」という意味を表す。
  3. 7.5.5quibus id consili fuisse cognoverint — quibus は「所有の与格」であり、不定詞 fuisse の意味上の主語である id consili(consili は部分属格、「そのような計画」)を修飾する。cognoverint は間接話法内の従属節であるため接続法となっている。
  4. 7.5.6Id eane de causa ... an ... fecerint — eane ... an ... は二者択一の間接疑問節を導く(-ne は最初の選択肢に付く小辞)。fecerint はその間接疑問文の動詞で、主節の non videtur の主語となる名詞節を形成する(接続法完了)。

この箇所を引用する

ユリウス・カエサル, ガリア戦記 §7.5.1-7.5.7. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0448.phi001.humanitext-lat2:7.5.1-7.5.7

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。